Arnavut kültürü - Vikipedi
İçeriğe atla
Ana menü
Gezinti
  • Anasayfa
  • Hakkımızda
  • İçindekiler
  • Rastgele madde
  • Seçkin içerik
  • Yakınımdakiler
Katılım
  • Deneme tahtası
  • Köy çeşmesi
  • Son değişiklikler
  • Dosya yükle
  • Topluluk portalı
  • Wikimedia dükkânı
  • Yardım
  • Özel sayfalar
Vikipedi Özgür Ansiklopedi
Ara
  • Bağış yapın
  • Hesap oluştur
  • Oturum aç
  • Bağış yapın
  • Hesap oluştur
  • Oturum aç

İçindekiler

  • Giriş
  • 1 Mimari
  • 2 Giyim
  • 3 Eğitim
  • 4 Folklor
  • 5 Güzel sanatlar
  • 6 Müzik
  • 7 Edebiyat
  • 8 Spor
  • 9 Tiyatro
  • 10 Ayrıca bakınız
  • 11 Kaynakça
  • 12 Dış bağlantılar
    • 12.1 Becerikli esnaf meslekleri

Arnavut kültürü

  • العربية
  • Azərbaycanca
  • Башҡортса
  • Беларуская
  • Беларуская (тарашкевіца)
  • English
  • Español
  • Français
  • Magyar
  • Հայերեն
  • Արեւմտահայերէն
  • ქართული
  • Македонски
  • Polski
  • Português
  • Shqip
  • Српски / srpski
  • Svenska
  • Українська
Bağlantıları değiştir
  • Madde
  • Tartışma
  • Oku
  • Değiştir
  • Kaynağı değiştir
  • Geçmişi gör
Araçlar
Eylemler
  • Oku
  • Değiştir
  • Kaynağı değiştir
  • Geçmişi gör
Genel
  • Sayfaya bağlantılar
  • İlgili değişiklikler
  • Kalıcı bağlantı
  • Sayfa bilgisi
  • Bu sayfayı kaynak göster
  • Kısaltılmış URL'yi al
  • Karekodu indir
Yazdır/dışa aktar
  • Bir kitap oluştur
  • PDF olarak indir
  • Basılmaya uygun görünüm
Diğer projelerde
  • Wikimedia Commons
  • Vikiveri ögesi
Görünüm
Vikipedi, özgür ansiklopedi
Makale serilerinden
Arnavutlar
Ülkelerine göre
  • Yerli
  • Arnavutluk
  • Kosovo
  • Hırvatistan
  • İtalya
  • Karadağ
  • Kuzey Makedonya
  • Sırbistan
  • Yunanistan

Diaspora

  • Almanya
  • Amerika Birleşik Devletleri
  • Avustralya
  • Birleşik Krallık
  • Bulgaristan
  • Danimarka
  • Finlandiya
  • Günay Amerika
  • İspanya
  • İsveç
  • İsviçre
  • Mısır
  • Norveç
  • Romanya
  • Türkiye
  • Ukrayna
Kültür
  • Dans
  • Din
  • Edebiyat
  • Fis
  • Gelenekler
  • Giysi
  • Mimari
  • Mitoloji
  • Mutfak
  • Müzik
  • Sanat
  • Siyaset
  • Semboller
Din
  • Hristiyanlık
    • Katolik
    • İtalyan-Arnavut Katolik
    • Arnavut Rum Katolik Kilisesi
    • Doğu Ortodoksluk
  • İslam
    • Sünnilik
    • Bektaşîlik
  • Yahudilik
Diller ve lehçeler
  • Arnavutça
  • Gegce
    • Arbanasi
    • Yukarı Reka
    • İstirya
  • Toskça
    • Arbıreşçe
    • Arvanitçe
    • Çam
    • Lab
  • Arnavutluk tarihi
    • Arnavutların kökeni
  • g
  • t
  • d

Arnavut kültürü Arnavutluk ve Arnavut halkıyla bağlantılı insan aktiviteleri ve sembolik desenlerdir. Arnavutluk tarihi ve coğrafyası tarafından şekillenmiştir.

Mimari

[değiştir | kaynağı değiştir]

Arnavutluk mimarisi Arnavutların tarihi, kültürü ve kimliğinin en önemli kanıtlarından biridir. Kökeni İlk Çağ'a kadar uzanmaktadır, zenginlikleri arkeolojik buluntularla ortaya çıkmıştır. Mimarinin özgün özellikleri korunmuş ve Roma, Antik Yunan, Bizans, Venedik, Osmanlı ve Batı kültürleri ile zenginleştirilmiştir.

Zaman içinde Arnavutluk mimarisi hem yurt içinde hem de yurt dışında gelişmiştir. Son yıllarda, uluslararası faaliyet gösteren birçok yeni Arnavut mimari firması ortaya çıkmıştır.

Giyim

[değiştir | kaynağı değiştir]
Labëria bölgesinin geleneksel Arnavut kostümü

Geleneksel Arnavut giyimi Arnavutluk ve Arnavutların yaşadığı topraklarda giyilen 200 farklı türden giyim içermektedir. Arnavut halk giysisi güneş, kartal, ay, yıldız ve yılan gibi antik pagan kökenli sembolik elementler bulundurur.[1] Arnavutluk'un neredeyse her bölümünde geleneksel elbiseler bilhassa renkli ve detaylıdır. Plisi veya Keleşe adı verilen fes benzeri beyaz, keçe bir şapka pek çok Arnavut tarafından ülkenin ulusal ve geleneksel kıyafetlerinden sayılmaktadır.[2]

Günümüzde Arnavutların günlük giyimleri diğer Avrupa ülkeleri ile aynıdır.

Eğitim

[değiştir | kaynağı değiştir]
UAMD Spitallë kampüsü

Arnavutluk'un eğitim sistemi sekülerdir. Yetişkin nüfusta okuma-yazma oranı %96'dır.[3] İlköğretim zorunludur (1–9. sınıf), ama öğrencilerin çoğu ortaöğretime devam etmektedir. (10–12. sınıf). Öğrenciler 9 ve 12. sınıfın sonunda eğitimlerine devam etmek için mezuniyet sınavına girerler. Ülkede çoğu devlete ait yaklaşık 5000 okul yıl boyunca iki döneme ayrılan biçimde eğitim verir. Okul yılı eylülde başlar ve mayısın sonu ya da haziranın başı gibi biter. Devlet üniversiteleri ve özel üniversiteler bütün ülkede bulunmaktadır, bir tane de sanal üniversite vardır.

Folklor

[değiştir | kaynağı değiştir]

Arnavut mitolojisi iki büyük gruba ayrılmaktadır: metamorfoz efsaneleri ve tarihsel efsaneler. En iyi bilinen efsanelerin bazıları Rozafa, Besa e Kostandinit, Gjergj Elez Alia, Ymer Agë Ulqini ve Cikli i Kreshnikëve'dir.

Güzel sanatlar

[değiştir | kaynağı değiştir]
Ana madde: Arnavut sanatı

Müzik

[değiştir | kaynağı değiştir]
Ana madde: Arnavut müziği

Edebiyat

[değiştir | kaynağı değiştir]
Ana madde: Arnavut edebiyatı

Spor

[değiştir | kaynağı değiştir]
Ana madde: Arnavutluk'taki futbol kulüpleri listesi

Futbol Arnavutluk'taki en popüler spordur.

Tiyatro

[değiştir | kaynağı değiştir]
Ana madde: Arnavutluk Ulusal Tiyatrosu

Ayrıca bakınız

[değiştir | kaynağı değiştir]
  • Arnavut dili
  • Arnavut sanatı
  • Arnavut müziği
  • Arnavut mutfağı
  • Arnavutluk'ta din
  • Arnavut yazarlar listesi
  • Arnavutluk Devlet Radyo ve Televizyonu
  • Yeminli bakireler

Kaynakça

[değiştir | kaynağı değiştir]
  1. ^ Leyla Belkaid (2013), "Albania", Jill Condra (Ed.), Encyclopedia of National Dress: Traditional Clothing Around the World, I, ABC-CLIO, s. 16, ISBN 9780313376368, 13 Mayıs 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi8 Nisan 2016 
  2. ^ Gjergji, 2004, p. 166: "To this day many zones of the Dukagjin Plateau in Kosova and various zones inhabited by Albanians in Montenegro and Macedonia have preserved their folk costumes or some expressive element of the costume, such as the white "qeleshe" (brimless felt cap) considered as a symbol of their nationality."
  3. ^ "Albania - Statistics". UNICEF. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Eylül 2012. 

Dış bağlantılar

[değiştir | kaynağı değiştir]
  • Arnavutluk Kültür Bakanlığı18 Nisan 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  • Arnavutluk Ulusal Kütüphanesi21 Haziran 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  • 48 Arnavut Atasözü14 Nisan 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  • Arnavutluk ve Arnavut halkı hakkındaki kitaplar14 Nisan 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (scribd.com) Arnavutluk ve Arnavut halkı hakkındaki kaynak kitaplar (ve bazı gezi makaleleri); onların tarihleri, dilleri, kökenleri, kültürleri, edebiyatı, vs. Kamu malı kitaplar tamamen çevrimiçi ve erişilebilir.

Becerikli esnaf meslekleri

[değiştir | kaynağı değiştir]
  • Profesyonel Arnavut Kadın Girişimciler ve Esnaflar Birliği22 Nisan 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  • Arnavut Esnaflar Birliği Facebook Sayfası
  • g
  • t
  • d
Arnavutluk Arnavutluk konuları
Tarih
  • Arnavutların orijini
  • Orta Çağ'da Arnavutluk
  • Osmanlı döneminde Arnavutluk
  • İskender Bey İsyanı
  • Arnavutluk'un İslamlaşması
  • Arnavutluk tarihi
  • Arnavutluk İslam Ayaklanması
  • Merdita Cumhuriyeti
  • Arnavut Cumhuriyeti
  • Arnavutluk Krallığı
  • II. Dünya Savaşı'nda Arnavut direnişi
  • Arnavutluk'taki İtalyan himayesi
  • Arnavutluk Sosyalist Halk Cumhuriyeti
  • Arnavutluk Cumhuriyeti
  • 1997 Arnavutluk monarşi referandumu
  • 1997 Arnavutluk anayasa referandumu
  • 1997 Arnavutluk'ta iç karışıklıklar
Arnavutluk Arması
Politika
  • Anayasa
  • Anayasa Mahkemesi
  • Cumhurbaşkanı
  • Başbakan
  • Parlamento
  • Hükûmet
  • Siyasi Partiler
  • Seçimler
  • Başkent
  • İdari yapılanma
  • Dış İlişkiler
  • Ordu
  • Kolluk kuvvetleri
  • İnsan hakları
  • LGBT hakları
Ekonomi
  • Para birimi
  • Uluslararası sıralama
  • Telekomünikasyon
  • Ulaşım
  • Bankalar
    • Arnavutluk Bankası
  • Turizm
Coğrafya
  • Adalar
  • Akarsular
  • Dağlar
    • Dinar Alpleri
    • Arnavut Alpleri
  • Göller
  • Karaburun Yarımadası
  • Arnavut Rivierası
Ulaşım
Karayolu
  • Arnavutluk-Kosova Otoyolu
  • Avrupa E-yolları
    • E762
    • E851
    • E852
    • E853
  • Kafasan Geçidi
Havayolu
  • Uluslararası
    • Tiran
    • Kökes
  • Yerel
    • Görice
  • Askeri
    • Gjader Hava Üssü
Demiryolu
  • Arnavutluk Demiryolları
Kültür
Mutfak
  • Arbreş mutfağı
  • Kosova mutfağı
  • Arnavut şarabı
  • Ballokume
  • Elbasan Tava
  • Flia
Sanat
  • Arnavutluk Halk Sanatçıları
  • Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu
Edebiyat
  • Yazarlar
Müzik
  • Rock grupları
  • Çiftelia
  • Gusle
  • Eurovision
  • Eurovision Çocuk
  • Türkvizyon
  • Bala Türkvizyon
Sinema
  • Filmler
  • Oyuncular
Tiyatro
  • Arnavutluk Ulusal Tiyatrosu
Spor
  • Arnavutluk Ulusal Olimpiyat Komitesi
  • Akdeniz Oyunları'nda Arnavutluk
Futbol
  • Arnavutluk Futbol Federasyonu
    • 1. Lig
    • 2. Lig
    • 3. Lig
    • Kupa e Shqipërisë
    • Superkupa e Shqipërisë
  • Milli takım
    • 19 yaş
    • 21 yaş
    • Kadın
  • Futbol kulüpleri
Basketbol
  • Milli takım
  • Arnavutluk Kadınlar Basketbol Kupası
Eğitim
  • Arnavutluk Bilimler Akademisi
  • Kütüphaneler
  • Okullar
  • Üniversiteler
Medya
  • Arnavutluk Devlet Radyo ve Televizyonu
Din
  • Arnavutluk'ta sekülerizm
İslam
  • Arnavutluk Müslüman Topluluğu
  • Arnavutluk'taki Osmanlı camileri
Yahudilik
  • Arnavutluk'taki Yahudilerin tarihi
Hıristiyanlık
  • Arnavutluk Katolik Kilisesi
  • Arnavutluk Ortodoks Kilisesi
Diller
  • Arnavutça
Etnik gruplar
  • Arnavutlar
    • Arnavut diasporası
Simgeler
  • Bayrak
  • Arma
  • Milli marş
  • İskender Bey
Diğer
  • Resmi tatiller
  • Sigara kullanımı
Arnavutluk portalı
"https://tr.wikipedia.org/w/index.php?title=Arnavut_kültürü&oldid=33844015" sayfasından alınmıştır
Kategori:
  • Arnavutluk'ta kültür
Gizli kategori:
  • Webarşiv şablonu wayback bağlantıları
  • Sayfa en son 17.41, 21 Eylül 2024 tarihinde değiştirildi.
  • Metin Creative Commons Atıf-AynıLisanslaPaylaş Lisansı altındadır ve ek koşullar uygulanabilir. Bu siteyi kullanarak Kullanım Şartlarını ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursunuz.
    Vikipedi® (ve Wikipedia®) kâr amacı gütmeyen kuruluş olan Wikimedia Foundation, Inc. tescilli markasıdır.
  • Gizlilik politikası
  • Vikipedi hakkında
  • Sorumluluk reddi
  • Davranış Kuralları
  • Geliştiriciler
  • İstatistikler
  • Çerez politikası
  • Mobil görünüm
  • Wikimedia Foundation
  • Powered by MediaWiki
Arnavut kültürü
Konu ekle