Amerika Birleşik Devletleri Anayasası'nın 13. değişikliği

Harper's Weekly dergisinde yayınlanan, On Üçüncü Anayasa Değişikliği'nin kabul edilmesinin ardından Temsilciler Meclisi'ndeki kutlamaları tasvir eden karikatür.

Amerika Birleşik Devletleri Anayasası'nın 13. değişikliği (İngilizce: Thirteenth Amendment), suç cezası olarak uygulanan durumlar hariç, köleliği ve zorunlu hizmeti kaldırmıştır. Değişiklik, 8 Nisan 1864'te Senato, 31 Ocak 1865'te Temsilciler Meclisi tarafından kabul edilmiş ve 6 Aralık 1865'te o zamanki 36 eyaletten 27'si tarafından onaylanarak 18 Aralık 1865'te ilan edilmiştir. Bu, Amerikan İç Savaşı'ndan sonra kabul edilen üç Yeniden Yapılanma Değişikliğinden ilkiydi.

Başkan Abraham Lincoln'ün 1 Ocak 1863'te yürürlüğe giren Köleliğin Kaldırılması Bildirgesi, Konfederasyon kontrolündeki bölgelerdeki kölelerin (ve dolayısıyla neredeyse tüm kölelerin) özgür olduğunu ilan etti. On Üçüncü Değişiklik ayrıca, Kongre'ye seks ticareti gibi modern kölelik biçimlerine karşı yasalar çıkarma yetkisi vermek için de kullanılmıştır. Bu, sadece hükûmeti değil, özel kişileri de doğrudan yöneten ilk değişiklikti.^[1]

Lincoln'ün Köleliğin Kaldırılması Bildirgesi sonucunda üç milyon Konfederasyon kölesi sonunda özgür bırakılmış olsa da, savaş sonrası durumları belirsizdi. Köleliğin kaldırılmasının yasal olarak itiraz edilemez olmasını sağlamak için, bu yönde bir Anayasa değişikliği taslağı hazırlandı. 8 Nisan 1864'te Senato, köleliği kaldırmak için bir yasa değişikliğini kabul etti. Oylama başarısız oldu ve Lincoln yönetiminin kapsamlı yasama manevralarından sonra, Temsilciler Meclisi 31 Ocak 1865'te aynı manevraları yaptı. Bu önlem, Başkan Lincoln'ün suikastına kadar neredeyse tüm Kuzey eyaletleri ve yeterli sayıda sınır eyaleti tarafından hızla onaylandı. Ancak onay, halefi Başkan Andrew Johnson aracılığıyla geldi; Johnson, "yeniden yapılandırılmış" Güney eyaletleri Alabama, Kuzey Carolina ve Georgia'yı da yasayı kabul etmeye teşvik etti ve 1865 yılının sonu ɡelmeden bu sayıyı 27 eyalete çıkardı.

Anayasa değişikliği Amerika Birleşik Devletleri genelinde köleliği kaldırmış olsa da, özellikle Güney'de bazı siyahi Amerikalılar, Kara Kanunlar gibi diğer zorunlu çalışma biçimlerine maruz kaldılar. Ayrıca beyaz üstünlüğüne dayalı şiddetin, kanunların seçici uygulanmasının ve diğer engellerin kurbanı oldular. Bu tür birçok suistimal, Anayasa değişikliğinin cezai çalışma istisnasıyla örtbas edildi.

Kaynakça

^ Barrett, Amy Coney (2025). Listening to the Law. Penguin. ss. 146-7. ISBN 9780593421864.

Dış bağlantılar

Vikipedi'nin kardeş projelerinden ' *hakkında daha fazla bilgi edinin*
	Vikiveri'de veri

Kongre Kütüphanesi'ndeki On Üçüncü Değişiklik ve ilgili kaynaklar
CRS Açıklamalı Anayasa: On Üçüncü Değişiklik
Köleliğin Kaldırılmasını Öneren Orijinal Belge
ABD Adalet Bakanlığı'nın Örnek Eyalet İnsan Ticaretiyle Mücadele Ceza Kanunu
"Köleliğin Kaldırılması: Abraham Lincoln Tarafından İmzalanan On Üçüncü Değişiklik"; On Üçüncü Değişikliğin Lincoln imzalı altı kopyasını satan bir satıcı olan Seth Kaller'in web sitesi.
[Seward sertifikası Değişikliğin kabul edildiğini ve 36 eyaletin varlığını teyit eden belge.
On üçüncü Anayasa Değişikliği Ne Zaman Onaylandı? 12 Mart 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

[1] Barrett, Amy Coney (2025). Listening to the Law. Penguin. ss. 146-7. ISBN 9780593421864.

[1]