Albuquerque
| Albuquerque, New Mexico | |
|---|---|
The City of Albuquerque La Villa de Alburquerque Alburquerque Şehri | |
 Bayrak | |
Takma ad: Dük Kenti | |
 Albuquerque'nin New Mexico'daki konumu. | |
| Ülke |  Birleşik Devletler |
| Eyalet |  New Mexico |
| La Villa de Alburquerque | 1706 |
| Kurucu | Francisco Cuervo y Valdés |
| Adını aldığı | Albuquerque Dükü Francisco Fernández de la Cueva |
| İdare | |
| • Tür | Belediye başkanı-meclis yönetimi |
| • Belediye Başkanı | Tim Keller (D) |
| • Eyalet Valisi | Michelle Lujan Grisham (D) |
| Yüzölçümü | |
| • Toplam | 489,39 km² |
| Nüfus (2020) | |
| • Kent | 564.559 (32,) |
| • Metropol | 916,528 |
| Zaman dilimi | UTC-07.00 |
Resmî site http://www.cabq.gov/ | |
Albuquerque, ABD'nin New Mexico eyaletinin en kalabalık şehridir ve Bernalillo İlçesinin merkezidir. 1706 yılında Santa Fe de Nuevo México valisi Francisco Cuervo y Valdés tarafından La Villa de Alburquerque olarak kurulmuş ve 10. Alburquerque Dükü ve Yeni İspanya Genel Valisi Francisco Fernández de la Cueva'nın onuruna adlandırılmıştır. Şehir, Meksika Şehri'ni Yeni İspanya'nın en kuzeydeki topraklarına bağlayan El Camino Real üzerinde bir karakoldu.
Albuquerque Havzası'nda yer alan şehir, doğuda Sandia Dağları ve batıda Batı Mesa ile çevrilidir ve Rio Grande ve ormanı kuzeyden güneye doğru ortasından akar. 2020 nüfus sayımına göre Albuquerque'nin 564.559 sakini vardı ve bu da onu ABD'nin 32. en kalabalık şehri ve Güneybatı'nın dördüncü büyük şehri yapıyordu. Albuquerque metropol alanı 2023 yılında 955.000 sakine sahipti ve 1.162.523 nüfusa sahip Albuquerque-Santa Fe-Los Alamos birleşik istatistik alanının bir parçasını oluşturuyordu.
Albuquerque, teknoloji, güzel sanatlar ve kitle iletişim araçları için bir merkezdir. New Mexico'nun ana uluslararası havaalanı olan Albuquerque Uluslararası Sunport'a ve eyaletin amiral gemisi ve en büyük üniversitesi olan New Mexico Üniversitesi'ne ev sahipliği yapmaktadır. ABD federal hükûmeti, Ulusal Nükleer Güvenlik İdaresi'nin üç laboratuvarından biri olan Sandia Ulusal Laboratuvarları ve Hava Kuvvetleri Küresel Saldırı Komutanlığı'ndaki en büyük tesis olan Kirtland Hava Kuvvetleri Üssü aracılığıyla güçlü bir varlığa sahiptir.
Albuquerque, Ulusal Tarihi Yerler Sicili'nde listelenen 160'tan fazla yer de dahil olmak üzere birçok tarihi simge yapıya ev sahipliği yapmaktadır. Önemli yıllık etkinlikler arasında dünyanın en büyük balon festivali olan Albuquerque Uluslararası Balon Festivali, Kuzey Amerika'nın en büyük powwow'u olan Milletler Buluşması ve New Mexico Eyalet Fuarı yer almaktadır. Albuquerque ayrıca hem New Mexico hem de dünya mutfaklarını içeren restoran kültürüyle ve New Mexico müziği ve mimarisinin merkezi olarak da bilinmektedir.
Genel bilgiler
[değiştir | kaynağı değiştir]Kent merkezinin nüfusu 2020 yılı itibarıyla 565 bin, metropol alanının nüfusu ise 915 binin civarındadır. Kuzey-güney doğrultusunda akan Rio Grande Nehri ve doğu-batı doğrultusunda giden tarihi "Route 66" yolu, kenti dörde böler. Sırtını doğuda Sandia Dağları'na yaslamış olan kentin rakımı 1600 metredir.
İklim ve coğrafya
[değiştir | kaynağı değiştir]Denizden uzak ve rakımı yüksek olan şehirde özellikle yazları sıcak ve kurak iklim hakim olsa da, sonbahar ve kışın yer yer yağışlı geçer. Gece gündüz sıcaklık farkı çoktur. Kışları gündüz az soğuk, geceleri soğuk, yer yer kar yağışlı geçer. Özellikle 2006 yılından itibaren kışın aşırı yağmur ve kar yağışları, fırtına ve sellere neden olmuş, küresel ısınmanın neden olduğu bir değişmeyi işaret etmiştir.
| Ay | Ocak | Şubat | Mart | Nisan | Mayıs | Haziran | Temmuz | Ağustos | Eylül | Ekim | Kasım | Aralık |
| En Yüksek [°C] | 8 | 12 | 16 | 21 | 26 | 32 | 33 | 32 | 28 | 22 | 14 | 9 |
| En Düşük Sıcaklık [°C] | -5 | -3 | 1 | 5 | 10 | 15 | 18 | 17 | 13 | 7 | -1 | -4 |
| Yağmur (mm) | 12.5 | 11.8 | 13.8 | 12.6 | 13.9 | 15.4 | 30.0 | 44.1 | 26.5 | 25.1 | 13.7 | 12.5 |
Tarih
[değiştir | kaynağı değiştir]Şehir İspanyollar tarafından 1706 yılında kurulmuştur. Bir İspanyol dukası olan Duka Albuquerque, şehre adını vermiştir.
Kardeş Şehirler
[değiştir | kaynağı değiştir]Albuquerque'nin sekiz kardeş şehri vardır:
Eğitim
[değiştir | kaynağı değiştir]Şehirde New Mexico Üniversitesi'nin merkez kampüsü bulunmaktadır.
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Arşivlenmiş kopya". 30 Ekim 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Mayıs 2007.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]- www.albuquerque.com 29 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
- www.cabq.gov 29 Haziran 1997 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
