Abhaz kültürü
Abhazya (Abhazca: Аҧсны Apsny, Gürcüce: აფხაზეთი Apkhazeti ya da Abkhazeti, Rusça: Абха́зия Abhazya), Karadenizin doğu kıyısında, Güney Kafkasya'nın kuzey batısında yer alan fiilen bağımsız[1][2][3][4] ve kısmen tanınan bir ülkedir. Kuzey sınırında Rusya ve doğusunda Gürcistan[5][6] ile çevirili olan ülke Rusya, Nikaragua, Venezuela ve fiilen bağımsız olan Güney Osetya ve Transdinyester[7] tarafından tanınmıştır. Abhazya Cumhuriyeti Hükûmeti'nin yönetim merkezi Sohum'dur.
Din
[değiştir | kaynağı değiştir]Abhazya (tüm etnik gruplar dahil) dini nüfusunun çoğunluğunu Ortodoks Hristiyanlar ve Sünni Müslümanlar oluşturmaktadır.[8] Abhazya'da yaşayan Ermenilerin çoğunluğu Ermeni Apostolik Kilisesi'ne mensuptur. Ancak, çoğu Hristiyan ya da Müslüman dini görevlerini yerine getirememektedir. Çok az sayıda Yahudi, Yehova'nın Şahitleri ve yeni dinlere inanan kişilerde vardır.[9] Kararname yürürlükte olmamasına rağmen Yehova Şahitleri organizasyonu resmen, 1995 yılından bu yana yasaklanmış durumdadır.[10]
Gürcistan anayasalarına göre, Abhazya Özerk Cumhuriyeti ve Abhazya fiili Cumhuriyeti bütün dinlerden olan kişiler (yanı sıra ateistler) kanun önünde eşit haklara sahiptir.[11]
Abhazya Savaşı'ndan bu yana Gürcü Ortodoks Kilisesi bölgede faaliyet yapamaz olmuştur.
Eğitim
[değiştir | kaynağı değiştir]Abhazya'da çocuklar 6 yaşında eğitime başlar ve 17 yaşında mezun olurlar. Abhazya'da sadece 1 üniversite vardır.
Spor
[değiştir | kaynağı değiştir]Futbol Sovyet zamanında Abhazya'da en popüler spor oldu. Cumhuriyetin resmi spor kulübü olan Dinamo Sohum, Sovyet futbolunun çoğunlukla alt liglerinde oynadı. Ancak, Abhazya Gürcü ekibi FC Dinamo Tiflis ve diğer Sovyet takımlarıyla oynayarak birçok yetenekli futbolcu yetiştirmiştir. Vitaly Daraselia, Nikita (Mkrtych) Simonian, Avtandil Gogoberidze, Niyazbey Dzyapshipa, Giorgi Gavasheli, Temuri Ketsbaia ve Akhrik Tsveiba yerlileri Sovyetler Birliği'nin en önemli futbolcular arasında yer almıştır.
Abhaz sporcular Rus vatandaşları gibi uluslararası yarışmalara katılarak Abhaz nüfusunun çoğunluğu Rus vatandaşlığı da almıştır. Boks (2005 Avrupa Şampiyonu David Arşba;[12] 2006 Rusya Şampiyonası ödül kazanan Aslan Ahba) ve serbest güreşte (2006 American Airlines Serbest Güreş Turnuvası galibi Denis Tsargush[13]) büyük başarılar elde edinilmiştir.
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ Olga Oliker, Thomas S. Szayna. Faultlines of Conflict in Central Asia and the South Caucasus: Implications for the U.S. Army. Rand Corporation, 2003, ISBN 0-8330-3260-7
- ^ Abkhazia: ten years on. 5 Şubat 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. By Rachel Clogg, Conciliation Resources, 2001
- ^ Medianews.ge. Training of military operations underway in Abkhazia 28 Eylül 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., 21 August 2007
- ^ Emmanuel Karagiannis. Energy and Security in the Caucasus. Routledge, 2002. ISBN 0-7007-1481-2
- ^ GuardianUnlimited. Georgia up in arms over Olympic cash 19 Aralık 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
- ^ International Relations and Security Network. Kosovo wishes in Caucasus 11 Haziran 2008 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. By Simon Saradzhyan
- ^ "Абхазия, Южная Осетия и Приднестровье признали независимость друг друга и призвали всех к этому же". Newsru. 17 Kasım 2006. 16 Ekim 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ekim 2014.
- ^ "Flashpoints Site Directory. Abkhazia-Georgia". 9 Ağustos 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ekim 2014.
- ^ "Александр Крылов. ЕДИНАЯ ВЕРА АБХАЗСКИХ "ХРИСТИАН" И "МУСУЛЬМАН". Особенности религиозного сознания в современной Абхазии". 27 Eylül 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ekim 2014.
- ^ Georgia: International Religious Freedom Report 2005. 20 Ocak 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. The Amerika Birleşik Devletleri Department of State. Retrieved on 24 May 2007.
- ^ Constitution of the Republic of Abkhazia, art. 12 28 Eylül 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Rusça)
- ^ "Official site of the Boxing Federation of Russia". 29 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ekim 2014.
- ^ "The official website of USA wrestling". 5 Şubat 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ekim 2014.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]- Örnek Abhazcadır
- Abhaz Kültürü14 Aralık 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.