Abdülaziz Buteflika

Abdülaziz Buteflika
Abdülaziz Buteflika
	Buteflika, 2012
Cezayir Cumhurbaşkanı
	Görev süresi; 27 Nisan 1999 - 2 Nisan 2019
Başbakan	İsmail Hamdani; Ahmed Benbitur; Ali Benflis; Ahmed Uyahya; Abdülaziz Belkadim; Ahmed Uyahya; Abdülmelik Sellal; Yusuf Yusfi (Geçici); Abdülmelik Sellal
Yerine geldiği	Liamin Zerval
Yerine gelen	Abdülkadir bin Salih (Geçici)
Kişisel bilgiler
Doğum	2 Mart 1937; Ucda, Fas Fransız Protektorası
Ölüm	17 Eylül 2021 (84 yaşında); Zerad, Cezayir
Partisi	Ulusal Kurtuluş Cephesi
Evlilik(ler)	Amal Triki
Dini	İslam

Abdülaziz Buteflika (Arapça: عبد العزيز بوتفليقة, romanize: ʿAbdu'l-ʿAzîz Bû Teflîḳa; d. 2 Mart 1937, Ucda, - ö. 17 Eylül 2021), Cezayirli siyasetçi. Buteflika, 1999-2019 yılları arasında 20 yıl boyunca Cezayir Cumhurbaşkanı görevinde bulundu.^[1] 1963 yılından 1979 yılına kadar Dışişleri Bakanı olarak görev yaptı. Birleşmiş Milletler Genel Kurulu Başkanı görevinde bulundu.

İlk olarak 1999 yılında gerçekleştirilen seçimlere katılan Buteflika, ordunun da desteği ile seçimlerden galibiyet ile ayrılarak Liamin Zerval'in ardılı olarak göreve başlamıştır.^[2]

Buteflika 2004, 2009 ve 2014 yıllarında da gerçekleştirilen cumhurbaşkanlığı seçimlerinden de birinci olarak ayrılmıştır.

Şubat 2019'da yaptığı açıklamada Nisan 2019 için planlanan cumhurbaşkanlığı seçimlerinde beşinci dönemi için yeniden aday olacağını ifade etmiş, bu açıklamanın ardından ülke genelinde protesto gösterileri gerçekleştirilmiştir.^[3] Bu gösterilerin ardından seçimlere katılmaktan vazgeçtiğini ifade etmiştir.^[4] 1 Nisan 2019 tarihinde yaptığı açıklamada görevi en geç 28 Nisan 2019 tarihinde devredeceğini açıklamış, bu açıklamadan bir gün sonra da cumhurbaşkanlığı görevinden istifa ettiğini bildirmiştir.

Buteflika 2013 yılında geçirdiği inme rahatsızlığı sonucu Fransa'da tedavi görmüş, 2014 seçimlerine de yaşadığı üç inmenin ardından katılmıştır.^[5] Buteflika geçirdiği rahatsızlık nedeniyle uzun süre kamuoyu önüne çıkamamıştır.^[6]

Hastalığı döneminde resmi olarak cumhurbaşkanı olsa da, çoğunlukla işleri Cezayir Başbakanları ve kardeşi Said Buteflika yürütmüştür.

2013'ten bu yana belden aşağısı felç şekilde, tekerlekli sandalyeye bağlı yaşayan ve neredeyse hiç konuşamayan Buteflika, 17 Eylül 2021'de 84 yaşında öldü.^[7]

Kaynakça

^ "Introduction: Algeria". 14 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Eylül 2016.
^ Martin Evans, John Phillips: Algeria – Anger of the Dispossessed. New Haven, 2007, Sayfa 255–258
^ "Buteflika yeni bir dönem için aday olacağını açıkladı". 1 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Nisan 2019.
^ 7 Buteflika adaylıktan vazgeçtiğini açıkladı 1 Nisan 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
^ "Buteflika yaşadığı rahatsızlık nedeniyle Fransa'ya gitti". 23 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Nisan 2019.
^ "Buteflika üç yıldır kamuoyu önüne çıkmamaktadır". 3 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Nisan 2019.
^ "Algeria's former President Bouteflika dies at 84" (İngilizce). Cezayir Şehri: Reuters. 17 Eylül 2021. 18 Eylül 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Eylül 2021.

Dış bağlantılar

Wikimedia Commons'ta Abd al-Aziz Bouteflika ile ilgili ortam dosyaları mevcuttur.

Cezayir devlet başkanlığı resmî sitesi21 Temmuz 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Arapça, Fransızca)

Siyasi görevi
Önce gelen: Liamin Zerval	Cezayir Cumhurbaşkanı 1999–2019	Sonra gelen: Abdülkadir bin Salih Geçici

[1] "Introduction: Algeria". 14 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Eylül 2016.

[2] Martin Evans, John Phillips: Algeria – Anger of the Dispossessed. New Haven, 2007, Sayfa 255–258

[3] "Buteflika yeni bir dönem için aday olacağını açıkladı". 1 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Nisan 2019.

[4] 7 Buteflika adaylıktan vazgeçtiğini açıkladı 1 Nisan 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

[5] "Buteflika yaşadığı rahatsızlık nedeniyle Fransa'ya gitti". 23 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Nisan 2019.

[6] "Buteflika üç yıldır kamuoyu önüne çıkmamaktadır". 3 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Nisan 2019.

[Reuters-7] "Algeria's former President Bouteflika dies at 84" (İngilizce). Cezayir Şehri: Reuters. 17 Eylül 2021. 18 Eylül 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Eylül 2021.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[a]

[g]

g t d Afrika Birliği Örgütü başkanları ve Afrika Birliği başkanları
ABÖ 1963–2002	Selassie Abdünnâsır Nkrumah Ankrah Selassie Mobutu Bumedyen Ahidjo Kaunda Dâde II. Hasan Gowon Barre Amin Ramgoolam Bongo en-Numeyri Tolbert Senghor Stevens Moi Mengistu Nyerere Diouf Nguesso Kaunda Traoré Mübarek Museveni Babangida Diouf Mübarek Bin Ali Meles Biya Mugabe Compaoré Buteflika Eyadéma Chiluba Mwanawasa
AB 2002-	Mbeki Chissano Obasanjo Nguesso Kufuor Kikwete Kaddafi Mutharika Nguema Boni Hailemariam Abdülaziz Mugabe Déby Condé Kagame Sisi Ramaphosa Tshisekedi Gazvani Lourenço

g t d Cezayir dışişleri bakanları
Cezayir Geçici Hükümeti (1958-1962)	Mohamed Lamine Debaghine Krim Belkacem Saad Dahlab
Cezayir Demokratik Halk Cumhuriyeti (1962-günümüz)	Mohamed Khemisti Abdülaziz Buteflika Muhammed Sıddık Bin Yahya Ahmed Taleb İbrahimi Bualim Bessayih Sid Ahmed Gazeli Lahdar İbrahimi Rıza Malik Mohamed Salah Dembri Ahmed Attaf Yusuf Yusufi Abdülaziz Belkadim Muhammed Becavi Murad Medelsi Ramazan Lamamra Abdelkader Messahel Ramazan Lamamra Sabri Bukadum Ramazan Lamamra Ahmed Attaf

g t d Birleşmiş Milletler Genel Kurulu Başkanları
1940'lar	Spaak( BEL) Aranha( BRE) Arce( ARJ) Evatt( AVU) Rómulo( FİL)
1950'ler	İntizam ( İRA) Nervo ( MEK) Pearson ( KAN) Pandit ( HİN) van Kleffens ( HOL) Maza ( CHI) Ortega ( ŞIL) Prens Wan Waithayakon ( TAY) Munro ( YZE) C. Malik ( LÜB) Belaúnde ( PER)
1960'lar	Boland ( İRL) Slim ( TUN) Khan ( PAK) Rodriguez ( VEN) Quaison-Sackey ( GAN) Fanfani ( İTA) Pazhwak ( AFG) Mănescu ( ROM) Catalán ( GUA) Brooks ( LİB)
1970'lar	Hambro ( NOR) A. Malik ( END) Trepczyński ( POL) Benites ( EKV) Buteflika ( CEZ) Thorn ( LÜK) Amerasinghe ( SRİ) Mojsov ( YUG) Liévano ( KOL) Salim ( TAN)
1980'ler	von Wechmar ( BAL) Kittani ( IRA) Hollai ( MAC) Illueca ( PAN) Lusaka ( ZAM) Piniés ( İSP) Choudhury ( BAN) Florin ( DAL) Caputo ( ARJ) Garba ( NİJ)
1990'lar	de Marco ( MAL) Şihabi ( SUU) Ganev ( BUL) Insanally ( GUY) Essy ( FİL) Freitas ( POR) Ismail ( MAL) Udovenko ( UKR) Opertti ( URU) Gurirab ( NAM)
2000'ler	Holkeri ( FIN) Han ( GKO) Kavan ( ÇEK) Hunte ( SLU) Ping ( GAB) Eliasson ( İSÇ) Al-Khalifa ( BAH) Kerim ( MAK) d'Escoto ( NİK) Treki ( LİB)
2010'lar	Deiss ( İSV) Nasır ( KAT) Jeremić ( SIR) Ashe ( ANT) Kutesa ( UGA) Lykketoft ( DAN) Thomson ( FIJ) Lajčák ( SVK) Espinosa ( ECU) Muhammad-Bande ( NGA)
2020'ler	Bozkır ( TUR) Shahid ( MDV) Kőrösi ( MAC) Francis ( TT) Yang ( KMR) Baerbock ( ALM)