2025 Kuzey Kıbrıs protestoları
Bu maddede birçok sorun bulunmaktadır. Lütfen sayfayı geliştirin veya bu sorunlar konusunda tartışma sayfasında bir yorum yapın.
|
| 2025 Kuzey Kıbrıs protestoları | |||
|---|---|---|---|
| Tarih | 4 Nisan 2025 - günümüz (277 gün) | ||
| Yer | |||
| Sebep |
| ||
| Hedef |
| ||
| Durum | Devam ediyor | ||
| Taraflar | |||
| |||
| Öne çıkan kişiler | |||
| |||
2025 Kuzey Kıbrıs protestoları, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde başlayan, hükûmetin eğitim kurumlarında başörtüsüne izin veren düzenlemesine karşı gelişen geniş çaplı halk protestolarıdır. Protestolar, 4 Nisan 2025 tarihinde Kıbrıs Türk Öğretmenler Sendikası (KTÖS) ve Kıbrıs Türk Orta Eğitim Öğretmenler Sendikası (KTOEÖS) öncülüğünde yapılan basın açıklamasıyla kamuoyuna duyuruldu, ardından 8 Nisan'da düzenlemenin resmî olarak onaylanmasıyla kitlesel eylemlere dönüştü. Protestolara laiklik ilkesine bağlı kalan sendikalar, sivil toplum kuruluşları, öğrenciler ve muhalefet partileri öncülük etti ve “Kıbrıs laiktir, laik kalacak” gibi sloganlar ön plana çıktı. Tartışmaların merkezinde, Mart 2025’te başörtüsü taktığı gerekçesiyle okuldan geri çevrilen bir öğrencinin durumu yer alırken, düzenlemeyi savunanlar, bunun inanç özgürlüğü kapsamında olduğunu belirttiler ve protestoları ayrımcı ve özgürlüklere karşı bir tutum olarak nitelendirdiler.
Arka plan
[değiştir | kaynağı değiştir]Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde özellikle 1974'ten sonra Türkiye ile ilişkiler çerçevesinde laiklik ve dini sembollerin kamusal alandaki görünürlüğü zaman zaman tartışma konusu oldu. KKTC, anayasal olarak laik bir devlettir; ancak son yıllarda dinî yapıların, özellikle Türkiye kökenli cemaatlerin ve Diyanet'in eğitim kurumları üzerindeki etkisinin arttığı yönünde eleştiriler dile getirildi. Özellikle imam hatip liselerinin açılması, değerler eğitimi adı altında dinî içerikli programların yaygınlaştırılması ve Türkiye'den gönderilen eğitimci kadrolar, bazı kesimlerce laik eğitimi tehdit eden unsurlar olarak görüldü.
Protestoların doğrudan tetikleyici unsuru, Mart 2025’te Lefkoşa'daki İrsen Küçük Ortaokulu'nda yaşanan bir olaydı. Ortaokul öğrencisi İkra Şimşek'in başörtüsü taktığı gerekçesiyle okula alınmaması, kamuoyunda geniş yankı uyandırdı. Bu olayın ardından KKTC hükûmeti, başörtüsüne ilişkin yasal bir boşluğu giderme gerekçesiyle, eğitim kurumlarında öğrencilerin başörtüsü takmasına izin veren bir düzenlemeyi 8 Nisan 2025’te Resmî Gazete'de yayımlayarak yürürlüğe koydu. Bu karar, bazı kesimler tarafından bireysel özgürlüklerin güvence altına alınması olarak değerlendirilse de, laiklik ilkesinin aşındırıldığı yönündeki kaygılar toplumsal muhalefeti tetikledi.
Protestolar
[değiştir | kaynağı değiştir]Protestoların başlangıcı, 4 Nisan 2025 tarihinde Kıbrıs Türk Öğretmenler Sendikası (KTÖS) ve Kıbrıs Türk Orta Eğitim Öğretmenler Sendikası (KTOEÖS) öncülüğünde yapılan basın toplantısıyla duyuruldu. Bu toplantıda, laik eğitimi ve toplumsal yapıyı hedef alan siyasi müdahalelere karşı sessiz kalınmayacağı vurgulandı ve 40'a yakın örgütün katılımıyla geniş çaplı bir eylem düzenleneceği açıklandı.[1]
Protestolara KKTC’nin kurucu liderleri olan Fazıl Küçük ve Rauf Denktaş'ın çocuklarının da katılması, laiklik savunusunun yalnızca sol görüşlü gruplara ait olmadığını, tarihsel kimlik ve bağımsızlık hassasiyeti taşıyan milliyetçi çevrelerde de karşılık bulduğunu ortaya koydu.[1] Protestolar sırasında “Kıbrıs laiktir, laik kalacak” ve “İmam değil, öğretmen istiyoruz” sloganları ön plana çıktı. Tahmini olarak 13 bin kişinin katıldığı bu gösteriler, KKTC'de laiklik ilkesine bağlılıklarını ifade eden geniş bir kesimin tepkisini ortaya koydu.[2]
Ayrıca bakınız
[değiştir | kaynağı değiştir]Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ a b "KKTC'de başörtüsü eylemleri: Tartışmalar nasıl başladı?". Euronews. 10 Nisan 2025. 10 Nisan 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Nisan 2025.
- ^ "Kuzey Kıbrıs: Okullarda başörtüsü protestosu". eurotopics. 11 Nisan 2025. 11 Nisan 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Nisan 2025.