2001
| Binyıllar: | 3. binyıl |
|---|---|
| Yüzyıllar: | |
| Onyıllar: | |
| Yıllar: |
| Miladi | 2001 MMI |
| Ab urbe condita | 2754 |
| Asur | 6751 |
| Bahâî | 157 – 158 |
| Bengal | 1408 |
| Berberi | 2951 |
| Birmanya | 1363 |
| Bizans | 7509 – 7510 |
| Budist | 2545 |
| Discordian | 3167 |
| Ermeni | 1450 ԹՎ ՌՆԾ |
| Etiyopya | 1993 – 1994 |
| Fransız cumhuriyetçi | 209 – 210 |
| Hicrî | 1421 – 1422 |
| Hint | |
| - Kali Yuga | 5102 – 5103 |
| - Shaka Samvat | 1923 – 1924 |
| - Vikram Samvat | 2057 – 2058 |
| Holosen takvimi | 12001 |
| İbrani | 5761 – 5762 |
| İran | 1379 – 1 BP – MÖ 1380 BP |
| Juche | 90 |
| Kıpti | 1717 – 1718 |
| Kore | 4334 |
| Tayland güneş | 2544 |
| Unix zaman | 978307200 – 1009843199 |
2001 (MMI) pazartesi günü başlayan yıl.
Olaylar
[değiştir | kaynağı değiştir]
Ocak
[değiştir | kaynağı değiştir]- 1 Ocak - Yunanistan, Euro Bölgesi'ne katılan 12. ülke oldu.[1]
- 7 Ocak - Gana, 1979'dan bu yana ilk barışçıl iktidar geçişini yaşadı ve John Kufuor Gana Cumhurbaşkanı olarak yemin etti.[2]
- 9 Ocak - Apple Inc., medya oynatıcı ve medya kütüphanesi görevi gören bir yazılım programı olan iTunes'u piyasaya sürdü.[3]
- 10 Ocak - ABD Federal Ticaret Komisyonu, AOL-Time Warner'ın kurulması için America Online ve Time Warner'ın birleşmesini onayladı.[4]
- 13 Ocak - El Salvador'da 7,6 büyüklüğünde bir deprem meydana geldi, en az 944 kişi öldü ve büyük toprak kaymaları meydana geldi, etkilenen binlerce kişi evsiz kaldı.[5][6]
- 15 Ocak - Vikipedi kuruldu.
- 16 Ocak - Demokratik Kongo Cumhuriyeti devlet başkanı Laurent-Désiré Kabila, İkinci Kongo Savaşı sırasında ofisinde vuruldu. Tedavi için Zimbabve'nin Harare kentine götürülen Kabila'nın ölümü iki gün sonra açıklandı. Oğlu Joseph Kabila onun yerine geçti.[7](29)
- 16 Ocak - 2000–2001 Uganda Ebola salgınının son belgelenmiş vakası teşhis edildi.[8]
- 20 Ocak - George W. Bush Amerika Birleşik Devletleri'nin 43. başkanı oldu.
- 20 Ocak - Hakkında birçok yolsuzluk suçlaması bulunan Filipinler Başkanı Joseph Estrada, istifa etmesi için yapılan gösteriler üzerine görevinden ayrıldı. Başkan Yardımcısı Gloria Macapagal Arroyo onun yerine başkan oldu.[9]
- 21 Ocak - İsrail ve Filistin Ulusal Yönetimi arasındaki Taba Zirvesi Mısır'da başladı.[10]
- 22 Ocak - Arnavut Ulusal Kurtuluş Ordusu'nun Makedonya'da, Kosova sınırına yakın Tearçe köyünde bir polis karakolunu bombalamasıyla 2001 Makedonya çatışması başladı.
- 25 Ocak - Ermenistan ve Azerbaycan Avrupa Konseyi'ne katıldı.
- 26 Ocak - 7,7 Mw büyüklüğündeki Gujarat depremi, Hindistan'ın batı kesimini sarstı; Binlerce insanın ölümüne ve 166.000'den fazla kişinin yaralanmasına neden oldu.[11]
- 29 Ocak - Endonezya devlet başkanı Abdurrahman Wahid'i çevreleyen yolsuzluk skandalları, binlerce protestocunun Endonezya parlamento binasına saldırmasına neden oldu.[12]
- 31 Ocak - Uzay turisti Amerikalı Dennis Tito'nun, 2 Rus kozmonotla “yıldızlara” yolculuğu başladı.
- 31 Ocak - Japan Airlines'ın 907 sefer sayılı (Boeing 747-400) ve 958 sefer sayılı (DC-10-40) uçakları, hava trafik kontrolörünün hatası nedeniyle Japonya'nın Suruga Körfezi üzerinde havada çarpışmaktan kıl payı kurtuldu. Uçaklar birbirlerinden yaklaşık 135 metre (443 feet) mesafeden geçti. 907 sefer sayılı uçağın acil durum manevrası, 7'si ağır olmak üzere 100 kişinin yaralanmasına neden oldu, ancak her iki uçakta bulunan 677 kişiden hiçbiri hayatını kaybetmedi.[13]
Şubat
[değiştir | kaynağı değiştir]- 6 Şubat - Likud Partisi'nden Ariel Şaron, İsrail başbakanı seçildi.
- 12 Şubat - NEAR Shoemaker uzay aracı, 433 Eros'un "eyer" bölgesinde aşağı indi ve bir asteroide iniş yapan ilk uzay aracı oldu.
- 12 Şubat - İnsan Genom Projesi, insan genom dizisinin ilk taslağını yayınladı.[14]
- 13 Şubat - El Salvador'da 6,6 büyüklüğünde bir deprem meydana geldi ve en az 315 kişi hayatını kaybetti.[6]
- 16 Şubat - ABD ve Birleşik Krallık, son haftalarda Irak`ta keşif harekatını sürdüren uçaklarına, Irak uçaksavarlarınca gittikçe daha fazla ateş açılmasını bahane ederek, Irak`ı bombaladı.
- 18 Şubat - NASCAR Şampiyonu Dale Earnhardt, Daytona 500 sırasında meydana gelen bir kazada hayatını kaybetti.[15][16]
- 19 Şubat - Birleşik Krallık'ta şap hastalığı salgını başladı.[17]
- 22 Şubat - Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi (ICTY), savaş zamanı cinsel şiddet suçundan üç Bosnalı Sırp askeri hapse mahkûm etti ve bunu ilk kez savaş suçu olarak tanıdı.[18]
- 25 Şubat - Endonezya'nın Sampit kentinde bölgenin yerlisi olan Dayaklarla Maduralı göçmenler arasında kitlesel etnik şiddet başladı ve yüzlerce insan öldü.[19]
- 26 Şubat - Daft Punk ikinci stüdyo albümleri Discovery'i yayınladı.
Mart
[değiştir | kaynağı değiştir]- 2 Mart - Bamyan Buda heykelleri, Taliban tarafından dinamitlenerek imha edildi.
- 4 Mart - Portekiz'in kuzey kesimindeki Hintze Ribeiro Köprüsü çöktü ve 59 kişi öldü.[20]
- 14 Mart - Kalkandelen'de Arnavut isyancılar ve Makedon askerleri arasında şiddet olayları patlak verdi.[21]
- 16 Mart - Çin'in Shijiazhuang kentinde bir dizi bombalamada 108 kişi öldü.[22]
- 22 Mart - Kenya'da kalıntıların keşfedilmesinin ardından Kenyanthropus, erken bir hominid olarak tanımlandı.[23]
- 23 Mart - Rus Mir Uzay İstasyonunun yörüngeden çıkarılması işlemi gerçekleştirildi; İstasyon atmosfere girdikten ve imha edildikten sonra enkazı Pasifik Okyanusu'nun güney kesimine düştü.[24](126)
- 24 Mart - Apple, uzun zamandır beklenen yeni nesil işletim sistemi Mac OS X'i, Mac OS X 10.0 sürümüyle piyasaya sürdü. Yaklaşık yüzde 10 pazar payıyla, en çok kullanılan ikinci masaüstü işletim sistemi olmaya devam ediyor.[25]
- 26 Mart - World Championship Wrestling iflas etti ve en büyük rakibi World Wrestling Federation tarafından satın alındı, böylece Pazartesi Gecesi Savaşları sona erdi.[26]
- 28 Mart - ABD, Kyoto Protokolü'ne katılımını sona erdirme niyetini açıkladı.[27]
Nisan
[değiştir | kaynağı değiştir]
- 1 Nisan
- Hollanda'da eşcinsel evliliğin yasallaştırılmasıyla, Dünya üzerinde eşcinsel evlilik ilk defa yasal bir hüküm kazandı.
- Eski Yugoslavya Federal Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Slobodan Milošević, savaş suçları suçlamasıyla yargılanmak üzere özel polis kuvvetlerine teslim oldu.
- Çin'e ait bir F-8 tipi savaş jeti, Çin’in Hainan Adası’nın yaklaşık 105 km güneydoğusunda uçan ABD Donanmasına ait bir EP-3 keşif uçağıyla havada çarpıştı. Hainan adasına acil iniş yapmak zorunda Amerikalı mürettebat, 10 gün boyunca gözaltında tutuldu. F-8'in pilotu Wang Wei ise kayboldu.[28]
- 7 Nisan - NASA yörünge aracı 2001 Mars Odyssey, Delta II roketiyle fırlatıldı.[29]
- 14 Nisan - Bangladeş merkezli sosyo-kültürel kuruluş Chaayanot'un organize ettiği Pohela Boishakh kutlamalarına bir dizi bombalı saldırı düzenlendi.
- 16 Nisan - İsrail, 1982'den beri ilk kez Lübnan'daki Suriye mevzilerine saldırı düzenledi.
- 17 Nisan - İsrail, Gazze Şeridi'nde bir bölgeyi işgal ederek iki kişiyi öldürdü. İsrail güçleri, ABD'nin saldırıyı kınamasının ardından aynı gün geri çekildi.[30]
- 18 Nisan - Bir grup genç subay, Burundi Cumhurbaşkanı Pierre Buyoya'yı devirmek için başarısız bir girişimde bulundu.
- 22 Nisan - Hasim Rahman, "Afrika'da Gök Gürültüsü" adlı boks maçında şampiyon Lennox Lewis'e karşı sürpriz bir zafer kazandı.
- 26 Nisan - Junichiro Koizumi, Japonya'nın 86. Başbakanı oldu.
- 26 Nisan - Ukrayna Parlamentosu, Başbakan Viktor Yuşçenko'yu görevden almak için oy kullandı. Oylama 263'e 187 oyla kabul edildi ve Yuşçenko'nun görevden alınmasıyla sonuçlandı.
- 28 Nisan - İlk uzay turisti Amerikalı Dennis Tito'yu taşıyan Soyuz TM-32, Baykonur Uzay Üssü'nden fırlatıldı.
- 28 Nisan - Makedonya'nın Şar Dağları'ndaki Vejce köyü yakınlarında Ulusal Kurtuluş Ordusu tarafından düzenlenen bir pusuda sekiz Makedon askeri öldürüldü. Bu, 2001'in başından beri devam eden isyan sırasında hükûmet güçleri için tek bir olayda yaşanan en ağır kayıp oldu.[31]
Mayıs
[değiştir | kaynağı değiştir]- 6 Mayıs - Uzay turisti Dennis Tito, Soyuz TM-31 ile Dünya'ya geri döndü. (Soyuz TM-32, yeni bir cankurtaran gemisi olarak Uluslararası Uzay İstasyonu'na yanaşmıştır.)
- 7 Mayıs - Bosna-Hersek'in Banja Luka kentinde Ferhad Paşa Camii'ni yeniden inşa etme girişiminde bulunuldu. Ancak tören, 300 yaşlı Boşnak'a şiddet uygulayan Sırp milliyetçilerinin kitlesel ayaklanmalarıyla sonuçlandı.
- 13 Mayıs - Silvio Berlusconi liderliğindeki Özgürlükler Evi koalisyonu İtalya genel seçimlerini kazandı.
- 18 Mayıs - Bir Hamas intihar bombacısı İsrail'in Netanya kentinde altı kişiyi öldürdü. İsrail hükûmeti, 1967'den beri ilk kez Filistin'e hava saldırıları düzenleyerek karşılık verdi.[32]
- 12 Mayıs - Estonya, 2001 Eurovision Şarkı Yarışması'nı 198 puanla kazandı.
- 22 Mayıs - Derin Ekliptik Araştırmaları sırasında büyük bir trans Neptün ötesi cisim (28978 Ixion) bulundu.
- 24 Mayıs - 16 yaşındaki Temba Tsheri, Everest Dağı'nın zirvesine tırmanan en genç kişi oldu.
- 26 Mayıs - Afrika Birliği, Afrika Birliği Örgütü'nün yerini almak üzere kuruldu.
- 28 Mayıs - André Kolingba liderliğindeki Orta Afrika güçleri, Orta Afrika Cumhuriyeti hükûmetini devirmek için başarısız bir girişimde bulundu. Ardından gelen şiddet olaylarında düzinelerce kişi öldü.[33]
- 31 Mayıs - Litvanya Dünya Ticaret Örgütü'ne katıldı.
- 31 Mayıs - Crohn hastalığı üzerine yapılan araştırmalar, hastalığın NOD2 geninin mutasyonu ile ilişkili olduğunu doğruladı.[34]
Haziran
[değiştir | kaynağı değiştir]- 1 Haziran - Nepal'de Veliaht Prens Dipendra, kraliyet sarayında babası Kral Birendra Bir Bikram Şah, annesi Aishwarya Rajya Laxmi Devi Şah, kardeşleri Prens Nijeran ve Prenses Shruti'yi ve yedi diğer aile üyesini vurarak öldürdü.[35] Devamında kendisini de vuran Dipendra komaya girdi. Nepal Anayasası uyarınca babasının ölümü üzerine kral seçildi. Üç gün komada kalan Dipendra'nın ölümü üzerine amcası Gyanendra Bir Bikram Şah Dev kral oldu.
- 1 Haziran - Bir Hamas intihar bombacısı, İsrail'in Tel Aviv kentindeki Dolphinarium adlı gece kulübünde çoğunluğu gençlerden oluşan 21 kişiyi öldürdü.[36]
- 5 Haziran - Tropikal Fırtına Allison, ABD'nin Teksas eyaletini vurdu, Houston'ı şiddetli bir şekilde sular altında bıraktı ve 23 kişiyi öldürdü.[37]
- 7 Haziran - Birleşik Krallık genel seçimleri'nde Tony Blair ve İşçi Partisi ikinci kez ezici bir zafer kazandı.[38]
- 7 Haziran - Eski Arjantin başkanı Carlos Menem, yasadışı silah satışı şüphesiyle tutuklandı.[39]
- 12-25 Haziran - Aračinovo Krizi; Makedonya'nın başkenti Üsküp'ün yakınlarındaki Araçinova köyünü işgal eden Ulusal Kurtuluş Ordusu ile köyü geri almaya çalışan Makedon ordusu arasında çatışmalar yaşandı.
- 14-19 Haziran - Suriye güçleri on yıllar sonra, Lübnan'ın güneyinde 20 bin kadar asker bırakarak, Beyrut ve çevresinden çekildi.
- 15 Haziran - Şanghay İşbirliği Örgütü'nün kurulmasına ilişkin bildiri imzalandı.[40]
- 19 Haziran - Almanya, köle işçiliğine maruz kalan Holokost mağdurlarına tazminat ödeme programını yürürlüğe koydu.[41]
- 21 Haziran - Dünyanın en uzun treni, BHP Iron Ore tarafından Batı Avustralya'daki Newman ve Port Hedland arasında (275 km veya 171 mil mesafede) işletildi; Tren, 682 yüklü demir cevheri vagonu ve 8 GE AC6000CW lokomotifinden oluşmakta olup, toplam ağırlığı yaklaşık 100.000 ton ve 82.262 ton cevher taşımaktadır; tren 7.353 km (4.569 mil) uzunluğundadır.[42]
- 22 Haziran - İkinci Çeçen Savaşı sırasında Rus kuvvetlerinin Çeçenistan'ın Grozni kentindeki Alhan-Kala'da gerçekleştirdiği operasyonda Çeçen komutan Arbi Barayev öldürüldü.[43]
- 23 Haziran - Peru'nun güney kesiminde meydana gelen 8.4 Mw büyüklüğündeki bir depremden sonra yıkıcı bir tsunami meydana geldi. En az 77 kişi öldü, 2.687 kişi de yaralandı.[44][45]
Temmuz
[değiştir | kaynağı değiştir]
- Temmuz - Şimdiye kadar kaydedilen en büyük Lejyoner hastalığı salgını İspanya'nın Murcia kentinde meydana geldi. 449 vaka doğrulandı ve 800'den fazla şüpheli vaka tespit edildi.[46]
- 2 Temmuz - Dünyanın ilk bağımsız yapay kalbi Amerika Birleşik Devletleri'ndeki Robert Tools'a yerleştirildi.
- 3 Temmuz - Vladivostok Air'ın 352 sefer sayılı uçuşu: Tupolev Tu-154M tipi yolcu uçağı, Rusya'nın İrkutsk Uluslararası Havalimanı'na iniş için yaklaşırken kaza yaptı. Kazada 145 kişi öldü.
- 12 Temmuz - Hükûmetlerarası İklim Değişikliği Paneli’nin (IPCC) 3. Değerlendirme Raporu yayınlandı.
- 13 Temmuz - Uluslararası Olimpiyat Komitesi, 2008 Yaz Olimpiyatlarına Pekin'in ev sahipliği yapmasını kararlaştırdı.[47]
- 14 Temmuz – Agra Zirvesi: Hindistan ve Pakistan, ilişkileri geliştirmek için görüşmelere başladı. Zirve 16 Temmuz'da sonuçsuz kaldı.[48]
- 16 Temmuz
- Çin Halk Cumhuriyeti ve Rusya Federasyonu, 2001 Çin-Rusya Dostluk Antlaşması'nı imzaladı.
- FBI, Dijital Binyıl Telif Hakkı Yasası'nın bir hükmünü ihlal ettiği için Dimitri Sklyarov'u Las Vegas'taki bir toplantıda tutukladı.
- 20-22 Temmuz - 27. G8 zirvesi, İtalya'nın Cenova komününde gerçekleşti. Küreselleşme karşıtı hareketin üyeleri tarafından toplantıya karşı büyük gösteriler düzenlendi. Bir gösterici (Carlo Giuliani), bir polis tarafından öldürüldü. Protestocular tarafından karargah olarak kullanılan bir okula polis saldırısı sırasında diğerleri de yaralandı.
- 23 Temmuz - Megawati Sukarnoputri, Endonezya'nın ilk kadın başkanı olarak göreve başladı.
- 24 Temmuz - Tamil Kaplanları, Sri Lanka İç Savaşı sırasında Sri Lanka'daki Bandaranaike Uluslararası Havalimanı'nı bombaladı.[49]
- 24 Temmuz - Çocukken Bulgaristan'ın son Çarı olarak tahttan indirilen Simeon Sakskoburggotski, demokratik olarak seçilmiş 48. Bulgaristan Başbakanı olarak yemin etti.[50]
- 26 Temmuz - Moldova, Dünya Ticaret Örgütü'ne katıldı.
- 28 Temmuz - Alejandro Toledo Peru başkanı oldu.
Ağustos
[değiştir | kaynağı değiştir]- 2 Ağustos - ICTY, Bosnalı Sırp general Radislav Krstić'i Srebrenica katliamındaki rolü nedeniyle soykırım suçundan mahkûm etti.[51]
- 8 Ağustos - Genesis sondası Cape Canaveral Uzay Fırlatma Kompleksi'nden fırlatıldı.[52]
- 8 Ağustos - Arnavut isyancılar, Makedonya'nın Tetovo kenti yakınlarında Makedonya Cumhuriyeti Ordusu'nun bir konvoyuna pusu kurarak 10 askeri öldürdü.[53]
- 9 Ağustos - Kudüs'teki bir restoran, bir Hamas militanı tarafından bombalandı; 15 kişi öldü ve 130 kişi yaralandı.[54]
- 10 Ağustos - Angola İç Savaşı sırasında UNITA tarafından bir trene düzenlenen saldırıda 252 kişi öldürüldü.[55]
- 10 Ağustos - ABD ve Birleşik Krallık, Amerikan ve İngiliz uçaklarına yapılan saldırılara karşılık olarak Irak'taki hava kuvvetleri tesislerini bombaladı.[56]
- 13 Ağustos - Makedonya hükûmeti ile bu ülkede yaşayan Arnavut temsilcileri arasında, çatışmaları sona erdirmek için Ohri Anlaşması'nı imzaladı.[57]
- 21 Ağustos - NATO, Makedonya Cumhuriyeti'ne barışı koruma gücü göndermeye karar verdi.
- 27 Ağustos - İsrail, Ramallah'ta bir eve düzenlediği füze saldırısında, Filistin Halk Kurtuluş Cephesi'nin liderlerinden Ebu Ali Mustafa'yı öldürdü.[58] Filistinli militanlar İsrailli sivillerine ateş açarak karşılık verdi. İsrail güçleri militanlarla mücadele etmek için Filistin'in Beyt Cela şehrini işgal etti.[59]
- 31 Ağustos - 2001 Irkçılığa Karşı Dünya Konferansı, Güney Afrika'nin Durban kentinde gerçekleşti.
Eylül
[değiştir | kaynağı değiştir]- 4 Eylül - Tokyo DisneySea, Tokyo Disney Resort'un bir parçası olarak Urayasu, Chiba, Japonya'da açıldı.
- 5 Eylül - John Cage, As Slow as Possible isimli parçayı bestelemeye başladı. 2640 yılında tamamlanacak olan beste, 639 yıl sürecek.[60]
- 7 Eylül - Nijerya'nın Jos kentinde Hristiyanlar ile Müslümanlar arasında çatışmalar başladı. 17 Eylül'e kadar süren çatışmalarda yüzlerce insan yaşamını yitirdi.[61]
- 9 Eylül
- Kuzey İttifakı askeri komutanı Ahmed Şah Mesud, kendisiyle röportaj yapmak isteyen Belçika pasaportlu ve Fas asıllı iki kişinin intihar saldırısı sonucu öldü.
- 10 basamaklı ondalık Unix zaman damgası, kullanımının başlangıcını işaret eden Unix billennium'a ulaştı.
- 10 Eylül - Donald Rumsfeld, hesaplanamayan 2,3 trilyon dolarlık Pentagon harcamaları hakkında bir konuşma yaptı.[62]
- 11 Eylül - 11 Eylül saldırıları: New York'taki Dünya Ticaret Merkezi'ne saldırı düzenlendi. Saldırıyı El-Kaide örgütünün düzenlediği iddia edildi.
- 14 Eylül - Nintendo GameCube Japonya'da piyasaya sürüldü.
- 17 Eylül - New York Menkul Kıymetler Borsası, Büyük Buhran'dan bu yana en uzun kapanış olan 11 Eylül saldırılarının ardından yeniden işlem görmeye başladı.
- 18 Eylül - ABD'de şarbon saldırıları başladı ve bu saldırılarda beş kişi hayatını kaybetti, 17 kişi enfeksiyon kaptı.[63]
- 19 Eylül - Filistin lideri Yaser Arafat, Filistinli askerlerin İsrail güçlerine, savunma amacıyla bile ateş etmesini yasakladı. İsrail ateşkesi kabul etti.[64]
- 20 Eylül - ABD Başkanı George W. Bush, Kongre ve Amerikan halkının ortak oturumuna hitaben bir "Terörizmle Savaş" ilan etti.
- 22 Eylül - Amerikan uzay aracı Deep Space 1, Borrelly Kuyruklu Yıldızı'na 2.200 kilometre (1.400 mil) mesafeden geçti.[65]
- 24 Eylül - ABD'nin doğu kesimini kasıp kavuran bir kasırga, iki ölüm ve 57 yaralanmaya neden oldu ve 105 milyon dolarlık hasara yol açtı.
- 27 Eylül - İsviçre'nin Zug kentinde bir silahlı saldırgan 32 kişiyi vurdu, 14 milletvekilini öldürdü ve ardından intihar etti.[66]
Ekim
[değiştir | kaynağı değiştir]- 1 Ekim - Ceyş-i Muhammed militanlarının Keşmir'in Srinagar kentindeki eyalet meclisi binasına düzenlediği saldırıda 38 kişi öldü.[67]
- 1 Ekim - 3G kablosuz teknolojisi ilk kez, Japon telekomünikasyon şirketi NTT DoCoMo tarafından kullanıma sunuldu.[15](182)
- 2 Ekim - İsviçre'nin ulusal havayolu şirketi Swissair, iflas koruması talep etti ve tüm filosunu yere indirdi, dünya çapında binlerce insanı mahsur bıraktı.[68]
- 4 Ekim - İsrail'in Tel Aviv kentinden Rusya'nın Novosibirsk kentine gitmekte olan Siberia Airlines'ın 1812 sefer sayılı uçağı, Karadeniz üzerinde Ukrayna Hava Kuvvetleri tarafından yanlışlıkla düşürüldü; uçaktaki 78 kişinin tamamı öldü.[69]
- 4-18 Ekim - 2001 Kodor krizi: Gürcistan ile ayrılıkçı Abhazya devleti arasında çatışmalar yaşandı.[70]
- 7 Ekim - Afganistan Savaşı: Amerika Birleşik Devletleri ve İngiliz kuvvetleri 11 Eylül saldırısından sonra Taliban'ın düzenine ve El-Kaide örgütüne karşı Afganistan'a saldırdı.
- 8 Ekim - İtalya'nın Milano kentindeki Linate Havalimanı'nda, Kopenhag'a gitmek üzere olan Scandinavian Airlines'ın 686 sefer sayılı McDonnell Douglas MD-87 tipi uçak, Paris'e gitmekte olan Cessna Citation CJ2 model iş jetiyle kalkış sırasında yoğun sis nedeniyle çarpıştı. Her iki uçaktaki 114 kişinin tamamı ve yerdeki dört kişi hayatını kaybetti.[71]
- 8 Ekim - Iris Kasırgası, Belize'yi vurdu ve 250 milyon usd hasara neden oldu.[72]
- 13 Ekim - Amerikalı bilim insanları, insan embriyosunun ilk başarılı klonunu yarattı.[73]
- 15 Ekim - NASA'nın Galileo uzay aracı, Jüpiter'in uydusu Io'nun 181 kilometre (112 mil) yakınından geçti.[74]
- 16 Ekim - Amerikan uçakları, Afganistan'daki bir Kızılhaç tesisini yanlış tanımlayarak bombaladı. 27 Ekim'de benzer bir hata tekrar meydana geldi.[75]
- 17 Ekim - İsrail turizm bakanı Rehavam Ze'evi, Filistin Halk Kurtuluş Cephesi tarafından suikasta uğradı.[76]
- 23 Ekim - Apple ilk iPod modelini tanıttı.[77]
- 23 Ekim - Geçici İrlanda Cumhuriyet Ordusu, Kuzey İrlanda'daki on yıllardır süren çatışmayı sona erdirerek silahsızlanmaya başladı.[78]
- 24 Ekim - 2001 Mars Odyssey Mars'a ulaştı.
- 25 Ekim
- Microsoft, Windows XP'yi piyasaya sürdü.[79]
- Ruanda hükûmeti, Ruanda Soykırımıyla çağrışımlara atıf yaptığı gerekçesiyle eski bayrak yerine, ülke için yeni bir ulusal bayrak kabul etti.
- 30 Ekim - Michael Jackson, Invincible adlı albümünü çıkardı.
- 30 Ekim - Şimdiki ve gelecek kuşakların sağlıklı ve iyi bir çevrede yaşam haklarının korunmasına katkı sağlamak amacıyla, çevresel konularda bilgi ve belge edinme, karar vermede halkın katılımı ve yargıya erişim konularını ele alan ilk uluslararası sözleşme olan Aarhus Sözleşmesi yürürlüğe girdi.[80]
Kasım
[değiştir | kaynağı değiştir]- 1 Kasım - Burundi'de geçici bir hükûmet, Burundi İç Savaşı için barış sürecini başlattı.[7](27)
- 4 Kasım - Michelle Kasırgası Küba'yı vurdu; fırtına, 49 yıldan fazla bir süredir adaya karaya vuran en güçlü tropikal siklon oldu. Tahmini 2 milyar usd hasarla, Küba tarihindeki en maliyetli kasırga oldu.[81]
- 4 Kasım - Kuzey İrlanda Polis Teşkilatı, Ulster Kraliyet Polisi'nin ardılı olarak kuruldu.
- 7 Kasım - Belçika'nın ulusal havayolu şirketi Sabena iflas etti.[82]
- 9 Kasım - Amerikan ve Kuzey İttifakı güçleri, Afganistan Savaşı'nın ilk büyük taarruzunda Mezar-ı Şerif'i ele geçirdi.[83]
- 10 Kasım - Avustralya federal seçimleri'nde John Howard liderliğindeki Koalisyon hükûmeti, Kim Beazley liderliğindeki İşçi Partisi'ni yenerek, biraz daha büyük bir çoğunlukla yeniden seçildi.[84]
- 12 Kasım - American Airlines 587 sefer sayılı uçuşu, kalkıştan kısa bir süre sonra Rockaway Yarımadası'ndaki Belle Harbor, Queens'te düştü ve uçaktaki 260 kişinin yanı sıra yerdeki beş kişi de hayatını kaybetti.[85]
- 12 Kasım - Kuzey İttifakı güçleri, Herat şehrini Taliban'dan aldı.[86]
- 14 Kasım - Kuzey İttifakı güçleri, Afganistan'ın başkenti Kabil'i ele geçirdi.[87]
- 14 Kasım - 7,8 büyüklüğünde bir deprem Çin'i vurdu, merkez üssü Kokoxili yakınlarındaydı, ancak seyrek nüfuslu dağlık bir bölgede meydana geldiği için can kaybı olmadı.[88]
- 15 Kasım - Microsoft, altıncı nesil oyun konsolu Xbox'ı ABD'de piyasaya sürerek oyun konsolu pazarına girdi.[89]
- 20 Kasım - Mersin'de sel felaketi yaşandı.[90]
- 23 Kasım - Sanal Ortamda İşlenen Suçlar Sözleşmesi, Macaristan'ın başkenti Budapeşte'de imzalandı.
- 27 Kasım - Osiris olarak adlandırılan ötegezegen HD 209458 b'de Hubble Uzay Teleskobu tarafından bir hidrojen atmosferi keşfedildi. Bu, ötegezegenlerde tespit edilen ilk atmosferdir.[91]
Aralık
[değiştir | kaynağı değiştir]- Aralık - Deşt-i Leyli katliamı: Abdürreşid Dostum'un güçleri tarafından yüzlerce Taliban mahkûmu öldürüldü.[92]
- 1 Aralık - Kudüs’te bir intihar saldırısı ve bir otomobilde patlayan bomba sonucu 10 kişi yaşamını yitirirken, 150’den fazla kişi yaralandı.[93]
- 2 Aralık - Dynegy'nin 8,4 milyar usd'lik satın alma teklifini iptal etmesinden beş gün sonra Enron, iflas koruma başvurusunda bulundu (bu zamana kadar ABD tarihindeki en büyük iflas).[94]
- 2 Aralık - Bir Hamas militanının Hayfa’da gerçekleştirdiği intihar saldırısında 15 kişi ölü, 40 kişi yaralandı.[95]
- 5 Aralık - Afganistan'ın geleneksel yönetiminin başına Hamid Karzai seçildi.
- 6 Aralık - Taliban'ın son kalesi olan Kandahar da teslim oldu.[7](42)
- 8 Aralık - Gabon'da bir Ebola salgını doğrulandı.[96]
- 11 Aralık
- Çin Halk Cumhuriyeti, Dünya Ticaret Örgütü'ne katıldı.
- Amerika Birleşik Devletleri hükûmeti, Zacarias Moussaoui'yi 11 Eylül saldırılarına karıştığı için yargıladı.
- 13 Aralık - Yeni Delhi'de, Hindistan Parlamento binasına düzenlenen saldırıda dokuz kişi ve beş saldırgan öldürüldü. Bu olay 2001-2002 Hindistan-Pakistan gerginliğine yol açtı.[97]
- 13 Aralık - ABD Başkanı George W. Bush, ABD'nin 1972 Anti-Balistik Füze Antlaşması'ndan çekildiğini duyurdu.
- 15 Aralık - Pisa Kulesi, 12 yıllık yeniden yapılanmanın ardından halka yeniden açıldı.[98]
- 17 Aralık - Amerikan kuvvetleri, Afganistan'daki El-Kaide'nin karargahı olan Tora Bora bölgesini ele geçirdi. El-Kaide lideri Usame bin Ladin, savaş sırasında kaçarak saklandı.[99]
- 19 Aralık - Rekor yüksek atmosfer basıncı 1085,6 hPa (32,06 inHg), Tosontsengel, Zavhan, Moğolistan'da kaydedildi.
- 20 Aralık - Arjantin'de yaşanan ekonomik kriz nedeniyle yaşanan protestolar sonucunda kabine üyeleri Başkan Fernando de la Rúa'ya istifalarını ilettiler. Ertesi gün Rúa da istifa etti.[100]
- 22 Aralık - Kuzey İttifakı siyasi lideri Burhaneddin Rabbani, Afganistan'da iktidarı Cumhurbaşkanı Hamid Karzai başkanlığındaki geçici hükûmete devretti.
- 22 Aralık - Doğu Çin Denizi'ndeki Japon adası Amami Ōshima yakınlarında bir Japon Sahil Güvenlik gemisi ve silahlı bir Kuzey Kore gemisi çatışmaya girdi. Çatışma, daha sonra Japon yetkililer tarafından casus gemisi olduğu belirlenen Kuzey Kore gemisinin batırılmasıyla sonuçlandı.[101][102]
- 24 Aralık – Komorlar Anayasası değiştirilerek, dönüşümlü başkanlık sistemine sahip bir federal hükûmet kuruldu ve üç ada yönetimine daha fazla özerklik tanındı.[103]
- 27 Aralık - Çin'e, ABD ile kalıcı normal ticaret statüsü verildi.
- 27 Aralık - Tropikal Fırtına Vamei, Ekvatora 1,5 derece mesafede oluşarak, bilinen tarihte Ekvator'a en yakın tropikal siklon oldu.
Doğumlar
[değiştir | kaynağı değiştir]
Ocak-Şubat
[değiştir | kaynağı değiştir]- 1 Ocak - Winter, Güney Koreli şarkıcı
- 9 Ocak - Rodrygo, Brezilyalı futbolcu
- 19 Şubat - Lee Kang-in, Güney Koreli futbolcu
Mart-Nisan
[değiştir | kaynağı değiştir]- 9 Mart - Jeon So-mi, Güney Koreli şarkıcı
- 10 Mart - Alyssa Carson, Amerikalı astronot
- 19 Nisan - Deniz Selin Ünlüdağ, Türk eskrimci
- 20 Nisan - Reyhan Asena Keskinci, Türk oyuncu
- 26 Nisan - Ekrem Sancaklı, Türk basketbolcu
Mayıs-Haziran
[değiştir | kaynağı değiştir]- 4 Haziran - Takefusa Kubo, Japon futbolcu
- 13 Haziran - Sung Hanbin, Güney Koreli şarkıcı
Temmuz-Ağustos
[değiştir | kaynağı değiştir].jpg)
- 11 Ağustos - Gökşen Fitik, Türk milli basketbolcu
- 20 Ağustos - Asahi Hamada, Japon şarkıcı
Eylül- Ekim
[değiştir | kaynağı değiştir]- 2 Eylül - Yaprak Erkek, Türk milli voleybolcu
- 3 Eylül - Tsugumi Sakurai, Japon güreşçi
- 6 Eylül - Freya Allan, İngiliz oyuncu
- 10 Eylül - Amelia Tu, Kanadalı manken
- 25 Eylül - Cade Cunningham, Amerikalı basketbolcu
- 1 Ekim - Mason Greenwood, İngiliz futbolcu
- 7 Ekim - Ajdin Hasić, Bosnalı futbolcu
- 13 Ekim - Caleb McLaughlin, Amerikalı oyuncu
- 25 Ekim - Elisabeth (Brabant düşesi), Belçika tahtının varisi
Kasım-Aralık
[değiştir | kaynağı değiştir]- 1 Aralık - Prenses Aiko, Japon prenses
- 9 Aralık - Ayşe Begüm Onbaşı, Türk aerobik jimnastikçi
- 12 Aralık - Thai Dai Van Nguyen, Çek satranç büyükustası
- 18 Aralık - Billie Eilish, Amerikalı şarkıcı
- 30 Aralık - Buket Öztürk, Türk bocce oyuncusu
Ölümler
[değiştir | kaynağı değiştir]
Ocak
[değiştir | kaynağı değiştir]- 1 Ocak - Ray Walston, Amerikalı oyuncu (d. 1914)
- 7 Ocak - Şarl Helu, Lübnanlı devlet adamı (d. 1913)
- 9 Ocak – Paul Vanden Boeynants, Belçika Başbakanı (d. 1919)
- 10 Ocak - Necati Cumalı, ünlü şair ve yazar (d. 1921)
- 12 Ocak - Bill Hewlett, Amerikalı mühendis, iş insanı ve Hewlett-Packard'ın kurucusu (d. 1913)
- 18 Ocak - Laurent-Désiré Kabila, Kongo Demokratik Cumhuriyeti Başkanı (d. 1939)
Şubat
[değiştir | kaynağı değiştir]
- 4 Şubat
- Mahmud Esad Coşan, Tasavvuf önderi, ilim adamı (d. 1938)
- Iannis Xenakis, Yunan asıllı Fransız besteci, mimar ve matematikçi (d. 1922)
- 7 Şubat
- Anne Morrow Lindbergh, Amerikan yazar ve havacı (d. 1906)
- King Moody, Amerikalı komedyen ve oyuncu (d. 1929)
- 9 Şubat
- Ayfer Gök, Türk pilot teğmen (d. 1977
- Herbert Simon, Amerikalı ekonomist, Nobel Ekonomi Ödülü sahibi (d. 1916)
- 14 Şubat - Dale Earnhardt, Nascar pilotu. (d. 1951)
- 16 Şubat - Ali Artuner, Türk futbolcu (d. 1944)
- 17 Şubat - Matild Manukyan, genelev patroniçesi (d. 1914)
- 18 Şubat - Dale Earnhardt, Amerikalı otomobil yarışçısı (d. 1951)
- 19 Şubat - Stanley Kramer, Amerikalı yapımcı (d. 1913)
- 24 Şubat - Claude Elwood Shannon, Amerikalı matematikçi (d. 1916)
Mart
[değiştir | kaynağı değiştir]
- 12 Mart - Robert Ludlum, Amerikalı romancı
- 17 Mart - Angel Mojsovski, Makedon komünist aktivist, Yugoslavya Cephesi'nde savaşan asker, Halk Kahramanı Nişanı sahibi (d. 1923)
- 20 Mart - Ilie Verdeț, Rumen siyasetçi (d. 1925)
- 22 Mart - Sabiha Gökçen, Atatürk'ün manevi kızı, Türkiye'nin ilk kadın pilotu (d. 1913).
Nisan
[değiştir | kaynağı değiştir]
- 7 Nisan
- David Graf, Amerikalı oyuncu (d. 1950)
- Beatrice Straight, Amerikalı oyuncu (d. 1914)
- 15 Nisan - Joey Ramone, Amerikalı şarkıcı (d. 1951)
- 20 Nisan - Vaʻai Kolone, 4. Samoa Başbakanı (d. 1911)
- 25 Nisan - Michele Alboreto, İtalyan yarış pilotu (d. 1956)
- 29 Nisan - Barend Biesheuvel, 36. Hollanda Başbakanı (d. 1920)
Mayıs
[değiştir | kaynağı değiştir]- 11 Mayıs - Douglas Adams, İngiliz bilimkurgu yazarı (d. 1952)
- 22 Mayıs - Jenő Fock, Macar siyasetçi (d. 1916)
- 24 Mayıs - Javier Urruticoechea, İspanyol futbolcu (d. 1952)
Haziran
[değiştir | kaynağı değiştir]- 3 Haziran - Anthony Quinn, Meksikalı aktör (d. 1915)
- 10 Haziran - Leyla Pehlevi, İran prensesi (d. 1970)
- 15 Haziran - Henri Alekan, Fransız görüntü yönetmeni (d. 1909)
- 17 Haziran - Donald J. Cram, Amerikalı kimyager, 1987 Nobel Kimya Ödülü sahibi (d. 1919)
- 21 Haziran - John Lee Hooker, Amerikalı şarkıcı, söz yazarı ve gitarist (d. 1917)
- 25 Haziran - Matthew Ansara, Amerikalı oyuncu (d. 1965)
- 27 Haziran
- Jack Lemmon, Amerikalı oyuncu (d. 1925)
- Tove Jansson, Fin romancı, ressam, çizgi karikatür bant yazarı ve çizeri (d. 1914)
Temmuz
[değiştir | kaynağı değiştir]
- 1 Temmuz - Nikolay Basov, Sovyet fizikçi ve Nobel Fizik Ödülü sahibi (d. 1922)
- 22 Temmuz - Mariya Gorohovskaya, Sovyet jimnastikçi (d. 1921)
- 31 Temmuz - Francisco da Costa Gomes, Portekizli asker, siyasetçi ve eski Portekiz Cumhurbaşkanı (d. 1914)
Ağustos
[değiştir | kaynağı değiştir]
- 6 Ağustos
- Dương Văn Minh, Vietnamlı general, siyasetçi ve eski Güney Vietnam Devlet Başkanı (d. 1916)
- Wilhelm Mohnke, Alman general (d. 1911)
- 15 Ağustos - Yavuz Çetin, Türk gitarist (d. 1970)
- 16 Ağustos - Abdullah Rıza Ergüven, ozan, yazar, denemeci, eleştirmen ve düşünbilimci (d. 1925)
- 20 Ağustos - Fred Hoyle, İngiliz astronom ve yazar (d. 1915)
- 25 Ağustos
- Üzeyir Garih, iş insanı (d. 1929)
- Aaliyah, Amerikan şarkıcı ve oyuncu (d. 1979)
- 26 Ağustos - Marita Petersen, 8. Faroe Adaları Başbakanı (d. 1940)
Eylül
[değiştir | kaynağı değiştir]
- 2 Eylül - Christiaan Barnard, Güney Afrikalı doktor (d. 1922)
- 9 Eylül - Ahmed Şah Mesud, Afgan ordusu komutanı (d. 1953)
- 20 Eylül - Marcos Pérez Jiménez, Venezuelalı asker, siyasetçi ve eski Venezuela Devlet Başkanı (d. 1914)
- 22 Eylül
- Fikret Kızılok, Türk pop, rock, folk müziği sanatçısı (d. 1946)
- Isaac Stern, Ukraynalı kemancı (d. 1920)
- 29 Eylül - Nguyen Van Thieu, Vietnamlı asker, siyasetçi ve eski Güney Vietnam Devlet Başkanı (d. 1923)
Ekim
[değiştir | kaynağı değiştir]
- 12 Ekim - Hikmet Şimşek, Türk müzisyen ve orkestra şefi (d. 1924)
- 26 Ekim - Süreyya İsfendiyari Bahtiyari, İran kraliçesi (d. 1932)
Kasım
[değiştir | kaynağı değiştir]
- 3 Kasım - Ernst Gombrich, Avusturya doğumlu sanat tarihçisi (d. 1909)
- 5 Kasım - Gulam-Rıza Ezheri, 73. İran Başbakanı (d. 1912)
- 23 Kasım - Aşık Hüdai, (asıl adı Sabri Orak). Halk şairi. (d. 1940)
- 27 Kasım - Akın Çakmakçı, Türk bürokrat (d. 1937)
- 29 Kasım - George Harrison, İngiliz rock sanatçısı. (d. 1943)
Aralık
[değiştir | kaynağı değiştir]- 13 Aralık - Chuck Schuldiner, Death ve Control Denied gruplarının kurucusu, solisti, gitaristi, söz yazarı.
- 18 Aralık - Gilbert Bécaud, Fransız şarkıcı, besteci ve oyuncu (d. 1927).
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Greece joins euro". The Guardian (İngilizce). 1 Ocak 2001. 20 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;auto19isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme) - ^ "Apple Introduces iTunes — World's Best and Easiest To Use Jukebox Software". Apple Newsroom (İngilizce). 4 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ "AOL Time Warner gets OK". CNN Money. 12 Ocak 2001. 26 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Temmuz 2020.
- ^ Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;proteccioncivilisimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme) - ^ a b "El Salvador - Earthquakes Final Fact Sheet, Fiscal Year (FY) 2001 - El Salvador". ReliefWeb (İngilizce). United Nations Office for the Coordination of Humanitarian Affairs. 7 Eylül 2001. 20 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ a b c Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;:3isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme) - ^ Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;auto13isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme) - ^ Paddock, Richard C. (20 Ocak 2001). "Estrada Quits; New Philippine Leader Installed". Los Angeles Times (İngilizce). 20 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ Japanese Colleges and Universities. Maruzen Company. 1989. ISBN 978-4-621-03357-9. 26 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Temmuz 2020.
- ^ "M7.7 Bhuj " Republic Day " Earthquake, 2001". 27 Eylül 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Kasım 2006.
- ^ "Clashes as 10,000 besiege Indonesian parliament". the Guardian (İngilizce). 29 Ocak 2001. 20 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ "On this Day in Japan: JAL's Near Miss Collision Above Suruga Bay". 30 Ocak 2021. 6 Ocak 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ Wade, Nicholas (12 Şubat 2001). "Long-Held Beliefs Are Challenged By New Human Genome Analysis". The New York Times (İngilizce). ISSN 0362-4331. 23 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Kasım 2022.
- ^ a b Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;:5isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme) - ^ Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;Caldwell-2001isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme) - ^ Morris, Doug (30 Mayıs 2002). "A farmer's negligence". BBC News. 21 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Nisan 2015.
- ^ "Historic trial makes rape war crime". CNN. 22 Şubat 2001. 24 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ "Witnesses Detail Slaughter Of 118 Madurese on Borneo". Washington Post (İngilizce). 28 Şubat 2001. ISSN 0190-8286. Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ "Portugal bridge collapse 'kills 70'". BBC News. 5 Mart 2001. 7 Mart 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Kasım 2019.
- ^ "Macedonia: Ethnic Albanian Violence Spreads". RadioFreeEurope/RadioLiberty (İngilizce). 14 Mart 2001. 24 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ "China says 108 killed in blasts". BBC (İngilizce). 17 Mart 2001. 10 Nisan 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ Leakey, Meave G.; ve diğerleri. (2001). "New hominin genus from eastern Africa shows diverse middle Pliocene lineages". Nature. 410 (6827): 433-440. Bibcode:2001Natur.410..433L. doi:10.1038/35068500. PMID 11260704.
- ^ Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;:4isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme) - ^ "Operating System Market Share". Net MarketShare. 27 Ekim 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Temmuz 2020.
- ^ "On This Day: March 26 2001, WCW Nitro's Final Show - Inside the Ropes". 26 Mart 2021. 20 Şubat 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Mart 2024.
- ^ Borger, Julian (29 Mart 2001). "Bush kills global warming treaty". The Guardian (İngilizce). 22 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ Air Forces Monthly, 158, May 2001, s. 4
- ^ "2001 Mars Odyssey". NASA Mars Exploration (İngilizce). 4 Aralık 2017. 24 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ "Israel pulls out of Gaza". CNN. 18 Nisan 2001. 24 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ "8 soldiers slain in ambush near Albanian region". Chicago Tribune. 29 Nisan 2001. 2 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Şubat 2015.
- ^ "Arabs seek to isolate Israel" (İngilizce). 20 Mayıs 2001. 18 Kasım 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;:2isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme) - ^ Seppa, Nathan (23 Mayıs 2001). "Genetic flaw found in painful gut disease". Science News (İngilizce). 24 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ "Bodyguards fired over Nepal royal massacre". IT20010703. 3 Temmuz 2001. 25 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Kasım 2019.
- ^ Fisher, Ian (29 Ocak 2006). "In Hamas's Overt Hatred, Many Israelis See Hope". The New York Times. 11 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ "Remembering Tropical Storm Allison". www.noaa.gov (İngilizce). 5 Haziran 2019. 20 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ "CNN.com - Blair celebrates historic poll win - June 8, 2001". CNN. 11 Nisan 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Nisan 2022.
- ^ "Spokesman: Ex-Argentine president arrested". CNN. 7 Haziran 2001. 24 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ "About SCO". Shanghai Cooperation Organisation. 28 Ekim 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Haziran 2017.
- ^ "Germany approves Nazi pay-out". CNN. 19 Haziran 2001. 24 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ "Hamersley Freight Line". Railway Technology. 12 Mayıs 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ "Russians kill Chechen warlord". BBC News (İngilizce). 25 Haziran 2001. 12 Nisan 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;auto1isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme) - ^ Keefer, David K.; Moseley, Michael E. (27 Temmuz 2004). "Southern Peru desert shattered by the great 2001 earthquake: Implications for paleoseismic and paleo-El Niño–Southern Oscillation records". Proceedings of the National Academy of Sciences (İngilizce). 101 (30): 10878-10883. doi:10.1073/pnas.0404320101
. ISSN 0027-8424. PMC 491987 . PMID 15263069.
- ^ Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;auto17isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme) - ^ Longman, Jere (13 Temmuz 2001). "Beijing Is Selected as 2008 Host City". The New York Times. 18 Eylül 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Temmuz 2020.
- ^ "Agra summit at a glance" (İngilizce). 17 Temmuz 2001. 3 Ocak 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ "Intelligence failures exposed by Tamil Tiger airport attack". Jane's Intelligence Review. 2001. 25 Şubat 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Haziran 2006.
- ^ "Bulgaria's ex-King swears oath to republic". BBC. 25 Temmuz 2001. 7 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Mart 2022.
- ^ "Radislav Krstic becomes the First Person to be Convicted of Genocide at the ICTY and is Sentenced to 46 Years Imprisonment". International Criminal Tribunal for the former Yugoslavia. 1 Ağustos 2001. 23 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;NASA-Genesis-2004isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme) - ^ Marusic, Sinisa Jakov; Bosilkovski, Igor (8 Ağustos 2016). "Macedonia Marks Karpalak Ambush Massacre Anniversary". Balkan Insight. 27 Kasım 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Mart 2022.
- ^ Nitzan S. Ben-Shaul (2006). A Violent World: TV News Images of Middle Eastern Terror and War. Rowman & Littlefield. s. 128. ISBN 978-0-7425-3798-9. 7 Aralık 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Mayıs 2021.
- ^ Landmine Monitor Report 2002: Toward a Mine-free World. Human Rights Watch. 2002. s. 66. ISBN 978-1-56432-277-7. 7 Aralık 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Mayıs 2021.
- ^ "Allies attack 3 Iraqi air defense sites". CNN. 10 Ağustos 2001. 24 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ Rogers, Walter (13 Ağustos 2001). "Q&A: What the deal means for Macedonia -". CNN. 24 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ Filistinli lidere suikast, Hürriyet, 21 Ağustos 2001
- ^ "Israeli troops take positions in West Bank town". CNN. 27 Ağustos 2001. 24 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ "'As Slow As Possible': World's Longest Running Concert At St. Burchard Church Turns 10". HuffPost. 21 Kasım 2011. 27 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Temmuz 2020.
- ^ Minchakpu, Obed (October 2001). "Religious Riots in Nigeria Leave Hundreds Dead". ChristianityToday.com (İngilizce). 23 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Kasım 2022.
- ^ "DOD Acquisition and Logistics Excellence Week Kickoff—Bureaucracy to Battlefield". Defense.gov. 10 Eylül 2001. 17 Temmuz 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Temmuz 2020.
- ^ "Timeline: How The Anthrax Terror Unfolded". NPR (İngilizce). 15 Şubat 2011. 26 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ "Both sides order cease-fires in Mideast". CNN. 19 Eylül 2001. 24 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ "Deep Space 1". NASA. 5 Mayıs 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ "Gunman kills 14 in Swiss assembly". BBC News. 27 Eylül 2001. 6 Ocak 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ Dugger, Celia W. (4 Ekim 2001). "Kashmir Mourns 38 Attack Victims". The New York Times (İngilizce). ISSN 0362-4331. 20 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ Milner, Mark; Harper, Keith; Clark, Andrew (3 Ekim 2001). "Financial crisis grounds Swissair fleet". The Guardian (İngilizce). 20 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ "MH17 crash: History of passenger planes shot down". BBC News. 20 Temmuz 2014. 20 Mayıs 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Mayıs 2021.
- ^ "UN helicopter shot down in Georgia" (İngilizce). 8 Ekim 2001. 20 Nisan 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ "114 die when jet hits plane, then rams building in Milan". Deseret News. Salt Lake City, Utah, US. 8 Ekim 2001. s. A2. 30 Kasım 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Kasım 2021 – Associated Press vasıtasıyla.
- ^ "Powerful Hurricane Iris slams Belize". Tampa Bay Times (İngilizce). 10 Eylül 2005. 20 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ "The First Human Cloned Embryo". Scientific American (İngilizce). 24 Kasım 2001. 23 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Kasım 2022.
- ^ "Galileo Millennium Mission Status". NASA Jet Propulsion Laboratory (İngilizce). 16 Ekim 2001. 20 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ Becker, Elizabeth; Schmitt, Eric (27 Ekim 2001). "A Nation Challenged: The Bombing; U.S. Planes Bomb a Red Cross Site". The New York Times (İngilizce). ISSN 0362-4331. 24 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ Bennet, James (16 Ekim 2001). "Right-Wing Israeli Minister Is Killed". The New York Times. 18 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ "Apple Presents iPod". Apple. 23 Ekim 2001. 4 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Temmuz 2020.
- ^ "IRA begins disarming". CNN. 23 Ekim 2001. 20 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Aralık 2022.
- ^ Callaham, John (8 Nisan 2014). "A (very) brief history of Windows XP". Neowin. 23 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Temmuz 2020.
- ^ Aarhus Sözleşmesi ve Çevresel Bilgiye Erişim Hakkı
- ^ Beven, Jack (23 Ocak 2002). Tropical Cyclone Report: Hurricane Michelle (PDF). National Hurricane Center. 13 Aralık 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ Orban, André (6 Kasım 2021). "Twenty years ago, Sabena was declared bankrupt". Aviation24.be (İngilizce). 20 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ "'Taliban fall' in Mazar-i-Sharif". The Guardian (İngilizce). 9 Kasım 2001. 24 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ "2001 Federal Election | AustralianPolitics.com". australianpolitics.com. 1 Temmuz 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Şubat 2018.
- ^ Ranter, Harro (12 Kasım 2001). "ASN Aircraft accident Airbus A300B4-605R N14053 Belle Harbor, NY". Aviation Safety Network. Flight Safety Foundation. 20 Nisan 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Nisan 2016.
- ^ "Alliance halts advance on Kabul, takes Herat". CNN. 12 Kasım 2001. 24 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ "Northern Alliance takes Kabul". The Guardian (İngilizce). 13 Kasım 2001. 20 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;VanderWoerd_etal_2005isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme) - ^ "Xbox Arrives in New York Tonight at Toys "R" Us Times Square". Microsoft. 12 Haziran 2013. 12 Haziran 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Nisan 2021.
- ^ Karabulut, Sandal, Gürbüz, Murat, Ersin K., Mehmet (2007). "20 Kasım-9 Aralık 2001 Mersin Sel Felaketleri: Meteorolojik ve Hidrolojik Açıdan Bir İnceleme" (PDF). ksu.edu.tr. 3 Şubat 2014 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Şubat 2014.
54 ev, 6 işyeri kullanılamaz hale gelmiş; 3432 ev, 692 işyeri, 47 resmî bina ve cami ile şehirdeki yol ve kaldırımlar hasar görmüştür (Dinç, 2001)
- ^ "Hubble Makes First Direct Measurements of Atmosphere on World Around another Star". HubbleSite.org (İngilizce). 26 Aralık 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ Gall, Carlotta (1 Mayıs 2002). "Study Hints at Mass Killing of the Taliban". The New York Times (İngilizce). ISSN 0362-4331. 2 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ İsrail kan gölü: 14 ölü, NTV
- ^ Oppel, Richard A.; Sorkin, Andrew Ross (3 Aralık 2001). "Enron's Collapse: The Overview; Enron Corp. Files Largest U.S. Claim for Bankruptcy". The New York Times (İngilizce). ISSN 0362-4331. 20 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2022.
- ^ "Bus blast kills at least 16 in Haifa, Israel". CNN. 2 Aralık 2001. 24 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;auto2isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme) - ^ "Terrorist Attack on the Parliament of India". Embassy of India – Washington DC. 18 Aralık 2001. 11 June 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Aralık 2018.
- ^ Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;auto21isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme) - ^ Kerry, John F. (30 Kasım 2009). Rota Bora Revisited: How We Failed to Get bin Laden and Why It Matters Today. 20 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2022.
- ^ Cumhurbaşkanı İstifa Etti, Genel Grev Kapıda, Bianet.org
- ^ "Japan announces sunken boat was N. Korean spy ship". BNET. 7 Ekim 2002. 31 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Haziran 2018.
- ^ "Japan says 'spy ship' fired rockets". BBC News. 25 Aralık 2001. 25 Haziran 2004 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ocak 2009.
- ^ Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;auto15isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme)
