12 Yıllık Esaret
| Twelve Years a Slave | |
 | |
| Yazar | David Wilson |
|---|---|
| Ülke | ABD |
| Dil | İngilizce |
| Tür | Otobiyografi |
| Yayım | 1853 (özgün) 2015 (Türkçe) |
| Yayımcı | Derby&Miller (özgün) Maya Kitap (Türkçe) |
| ISBN | 978-1843914716 |
| 301.45 | |
12 Yıllık Esaret, Amerikalı Solomon Northup tarafından anlatılmış ve David Wilson tarafından yazılmış 1853 tarihli bir anı ve köle anlatısıdır. New York eyaletinde özgür doğmuş siyahi bir adam olan Northup, kandırılarak Washington, DC'ye götürülmesi ve kaçırılarak Derin Güney'de köle olarak satılmasını ayrıntılı olarak anlatmaktadır. Northup, New York'taki arkadaşlarına ve ailesine gizlice haber göndermeyi başarana dek Louisiana'da 12 yıl esaret altındaydı ve devletin yardımıyla serbest bırakılması sağlandı. Northup'un anıları Washington, DC ve New Orleans'taki köle pazarları hakkında kapsamlı bilgi içermekte ve Louisiana'daki büyük plantasyonlarda pamuk ve şeker ekimi ile kölelerin maruz kaldıkları muameleyi tasvir etmektedir.
Yapıt, Amerikan İç Savaşı'ndan sekiz yıl önce, Harriet Beecher Stowe'un kölelik hakkındaki çok satan romanı Tom Amca'nın Kulübesi'nden (1852) kısa bir süre sonra yayınlandı. Northup'un Stowe'a adanan kitabı 30.000 kopya sattı ve çok satanlar listesine girdi.[1]
19. yüzyılda birkaç baskı daha yayımlanan ve sonraları Amerika Birleşik Devletleri'nde kölelik üzerine yazılan bilimsel çalışmalarda alıntılanan kitap, buna rağmen yaklaşık 100 yıl boyunca kamuoyunda bilinmezliğe düşmüştür. İki Louisiana tarihçisi, Sue Eakin (Alexandria Louisiana Eyalet Üniversitesi) ve Joseph Logsdon (New Orleans Üniversitesi) tarafından ayrı ayrı yeniden keşfedilmiştir.[2] 1960'ların başlarında, Solomon Northup'un yolculuğunu[3] araştıran tarihçiler Louisiana State University Press (1968) tarafından yayınlanan tarihsel olarak açıklamalı bir versiyonun ortak editörlüğünü yapmışlardır.[4]
Anı, 1984 PBS televizyon filmi Solomon Northup's Odyssey ile En İyi Film de dahil olmak üzere birçok Oscar kazanan 2013 yapımı 12 Yıllık Esaret olarak iki kez uyarlanmıştır.[5]
Uyarlamalar
[değiştir | kaynağı değiştir]- Solomon Northup's Odyssey (1984), Gordon Parks tarafından yönetilen ve Avery Brooks'un oynadığı bir PBS televizyon filmi.[6][7]
- 12 Yıllık Esaret (2013), Steve McQueen'in yönettiği ve Chiwetel Ejiofor'un oynadığı sinema filmi.[8][9]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ Northup, Solomon. Twelve Years a Slave: Summary 29 Kasım 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., online text at Documenting the American South, University of North Carolina, accessed 19 July 2012
- ^ "'12 Years a Slave' prompts effort to recognize work of UNO historian in reviving tale". Nola.com. 27 Ocak 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Eylül 2013.
- ^ "An Escape From Slavery, Now a Movie, Has Long Intrigued Historians". The New York Times. 20 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Eylül 2013.
- ^ "Twelve Years A Slave by Solomon Northup". Lsupress.org. 27 Ocak 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Eylül 2013.
- ^ Cieply, Michael; Barnesmarch, Brooks (2 Mart 2014). "'12 Years a Slave' Claims Best Picture Oscar". The New York Times. 13 Haziran 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Haziran 2022.
- ^ Ebiri, Bilge (11 Kasım 2013). "A Tale Twice Told: Comparing 12 Years a Slave to 1984's TV Movie Solomon Northup's Odyssey". Vulture.com. 21 Aralık 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ocak 2018.
- ^ Maltin, Martin (17 Ekim 2013). "12 Years A Slave – The Second Time Around". IndieWire. 3 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ocak 2018.
- ^ Hannaford, Alex (4 Haziran 2016). "12 Years A Slave: the true story of Solomon Northup". The Daily Telegraph. 3 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ocak 2018.
- ^ Sergio (13 Ocak 2013). "What About That OTHER '12 Years A Slave' Movie?". IndieWire. 3 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ocak 2018.
