İstilacı türler - Vikipedi
İçeriğe atla
Ana menü
Gezinti
  • Anasayfa
  • Hakkımızda
  • İçindekiler
  • Rastgele madde
  • Seçkin içerik
  • Yakınımdakiler
Katılım
  • Deneme tahtası
  • Köy çeşmesi
  • Son değişiklikler
  • Dosya yükle
  • Topluluk portalı
  • Wikimedia dükkânı
  • Yardım
  • Özel sayfalar
Vikipedi Özgür Ansiklopedi
Ara
  • Bağış yapın
  • Hesap oluştur
  • Oturum aç
  • Bağış yapın
  • Hesap oluştur
  • Oturum aç

İçindekiler

  • Giriş
  • 1 Kaynakça

İstilacı türler

  • Afrikaans
  • العربية
  • Asturianu
  • Azərbaycanca
  • Български
  • ပအိုဝ်ႏဘာႏသာႏ
  • Bosanski
  • Català
  • Čeština
  • Dansk
  • English
  • Esperanto
  • Español
  • Euskara
  • فارسی
  • Français
  • Galego
  • עברית
  • हिन्दी
  • Hrvatski
  • Magyar
  • Bahasa Indonesia
  • Íslenska
  • İtaliano
  • ქართული
  • Taqbaylit
  • 한국어
  • کٲشُر
  • Lietuvių
  • Latviešu
  • Македонски
  • മലയാളം
  • Bahasa Melayu
  • မြန်မာဘာသာ
  • नेपाली
  • Nederlands
  • Norsk nynorsk
  • Norsk bokmål
  • Occitan
  • ਪੰਜਾਬੀ
  • Polski
  • پښتو
  • Português
  • Русский
  • Ikinyarwanda
  • سنڌي
  • Srpskohrvatski / српскохрватски
  • සිංහල
  • Simple English
  • Slovenčina
  • Slovenščina
  • Српски / srpski
  • Svenska
  • தமிழ்
  • Українська
  • Tiếng Việt
  • Walon
  • 吴语
  • 中文
  • 粵語
Bağlantıları değiştir
  • Madde
  • Tartışma
  • Oku
  • Değiştir
  • Kaynağı değiştir
  • Geçmişi gör
Araçlar
Eylemler
  • Oku
  • Değiştir
  • Kaynağı değiştir
  • Geçmişi gör
Genel
  • Sayfaya bağlantılar
  • İlgili değişiklikler
  • Kalıcı bağlantı
  • Sayfa bilgisi
  • Bu sayfayı kaynak göster
  • Kısaltılmış URL'yi al
  • Karekodu indir
Yazdır/dışa aktar
  • Bir kitap oluştur
  • PDF olarak indir
  • Basılmaya uygun görünüm
Diğer projelerde
  • Wikimedia Commons
  • Vikiveri ögesi
Görünüm
Vikipedi, özgür ansiklopedi
(İstilacı tür sayfasından yönlendirildi)
Kuzey Amerika'dan gelen kunduzlar Güney Amerika’nın Tierra del Fuego bölgesinde istilacı türlerden sayılmaktadır. Burada kurdukları barajlarla yerel çevre üzerinde oldukça önemli etkileri olmuştur.
Japonya'ya özgü sarmaşık türü Kudzu ABD'de istilacı bir türdür.

İstilacı türler, istilacı yabancı türler, yayılmacı türler ya da egzotik istilacı türler doğal habitatlarda flora ve fauna kategorizasyonunda kullanılan bir terimdir. İstilacı türler, doğal olarak yaşadıkları ekosistemden başka bir ekosisteme giren, çeşitli etkenlerle aşırı çoğalarak tüm ekosistemi etkileyen türler için kullanılan bir terimdir. Bazen dengesi bozulan bir ekosistemde baskın hale gelen yerli türler için de yerli istilacı tür terimi kullanılır.

Farklı tanımları aşağıda verilmiştir:

  • Bu terim en çok sokuldukları biyobölgeyi ve habitatı ekonomik, çevresel ve ekolojik yönden kötü etkileyen egzotik türler için kullanılır. Bu çeşit istilacı türler bitki ya da hayvan olabilir ve sokuldukları bölgeleri, doğal yaşam alanlarını, özel habitatları doğal avcılar ve otoburlar gibi düzenleyicilerin eksikliği nedeniyle baskın çıkarak doğal dengeyi bozarlar. Bunların arasında yerel bitki toplulukları arasında yetişen ve egzotik zararlı bitkiler ve istilacı egzotikler olarak adlandırılan yerel olmayan, yabancı bitki türleri de bulunur.[1] Resmî hükûmet kurumları,[2][3] Dünya Doğa ve Doğal Kaynakları Koruma Birliği (IUCN) gibi doğal hayatı koruma birlikleri[4] terimi bu anlamıyla kullanmaktadırlar. Avrupa Birliği, "İstilacı Yabancı Türler" tanımını öncelikle kendi doğal yaşam alanlarının dışında olan ve sonra biyoçeşitliliği tehdit eden türler olarak yapar.[5]
  • Terimin ikinci tanımı ilk tanımını da içerir ve yabancı türlerin yanı sıra yerli türleri de içine katarak belirli bir bölgede doğal düzenleyicilerin kaybolması ya da eksikliği sonucu baskın olarak koloniler oluşturan tüm türler için kullanılır.
  • Üçüncü tanım ise yaygın olarak bulunan yerel olmayan türler olarak kullanılır.[4] Bu tanım çok geniştir ve her yerli olmayan tür ya da bölgeye sokulmuş yabancı tür zararlı etki göstermeyebilir.

Tanımının değişkenliği ve tanımlamanın sosyoekonomik bir açıdan yapılmış olması nedeniyle istilacı tür teriminin ekoloji dalında kullanılacak bilimsel bir terim olmadığı konusunda çeşitli eleştiriler yapılmıştır.[4]

Kaynakça

[değiştir | kaynağı değiştir]
  1. ^ Exotic Pest Plant Council. 'Exotic Pest Plants of Greatest Ecological Concern in California 8 Eylül 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.' accessed 4/10/2010.
  2. ^ (September 21, 2006). National Invasive Species Information Center - What is an Invasive Species? 13 Temmuz 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. United States Department of Agriculture: National Agriculture Library. Retrieved on September 1, 2007.
  3. ^ USA (1999). Executive Order 13112 of February 3, 1999: Invasive Species. Federal Register 64(25), 6183-6186.
  4. ^ a b c Colautti, Robert I.; MacIsaac, Hugh J.; MacIsaac, Hugh J. (2004). "A neutral terminology to define 'invasive' species" (PDF). Diversity and Distributions. 10 (2). ss. 135-141. doi:10.1111/j.1366-9516.2004.00061.x. 26 Eylül 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF)23 Haziran 2014. 
  5. ^ "Communication From The Commission To The Council, The European Parliament, The European Economic And Social Committee And The Committee Of The Regions Towards An EU Strategy On InvasFpollive Species" (PDF). 5 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 23 Haziran 2014. 
  • g
  • t
  • d
Sürdürülebilirlik
  • Ana hatlar
  • Dizin
İlkeler
  • Antroposen
  • Çevrecilik
  • Gezegensel sınırlar
  • İnsanın çevre üzerindeki etkisi
  • Kalkınma
  • Küresel yönetişim
Tüketim
  • Ahlak
  • Antropizasyon
  • Aşırı tüketim
  • Basit yaşam
  • Dayanaklı mal
  • Döngüsel ekonomi
  • Dünya Limit Aşım Günü
  • Ekolojik ayak izi
  • Kararlı durum ekonomisi
  • Mikro sürdürülebilirlik
  • Ortak varlıkların trajedisi
  • Sürdürülebilir
    • Pazar
    • Tüketici davranışı
  • Sürdürülebilirlik
    • Marka
    • Pazarlama miyopluğu
    • Reklamcılık
  • Sistemik değişim direnci
  • Tüketim karşıtlığı
  • Ürün yönetimi
  • Yatırımın sosyal getirisi
  • Yeşil tüketim
Dünya nüfusu
  • Aile planlaması
  • Demografik dönüşüm
  • Kontrol
  • Sürdürülebilir nüfus
Teknoloji
  • Çevre teknolojisi
  • Doğal yapı
  • Sürdürülebilir
    • Ambalaj
    • Endüstri
    • Mimari
    • Tasarım
  • Uygun
Biyoçeşitlilik
  • Biyogüvenlik
  • Biyosfer
  • Holosen yok oluşu
  • İstilacı türler
  • Koruma biyolojisi
  • Tehlikedeki tür
Enerji
  • Karbon ayak izi
  • Sürdürülebilir enerji
  • Yenilenebilir enerji
Gıda
  • İklim dostu tarım
  • Sivil tarım
  • Sürdürülebilir
    • Balıkçılık
    • Beslenme
    • Tarım
  • Topluluk destekli tarım
  • Yapay et
Su
  • Arıtılmış su
  • Atık sulardan ısı geri kazanımı
  • Ayak izi
  • Gelgit enerjisi
  • Gelgit akıntısı jeneratörü
  • Geri dönüşüm duşları
  • Güvenlik
  • Hidroelektrik
    • Hidrolik güç
    • Hidroelektrik santrali
    • Küçük HES
    • Mikro HES
    • Piko HES
  • Kıtlık
  • Nehir tipi hidroelektrik santrali
  • Okyanus enerjisi
  • Okyanus ısıl enerji dönüşümü
Sorumluluk
  • Çevresel muhasebe
  • Çevresel planlama
  • Kurumsal çevre sorumluluğu
  • Kurumsal sosyal sorumluluk
  • Sürdürülebilir verim
  • Sürdürülebilirlik
    • Endeks
    • Muhasebe
    • Ölçüm
    • Rapor
    • Standartlar ve sertifikasyon
Uygulamalar
  • Çevre finansmanı
  • Eko-kapitalizm
  • Eko-kent
  • Ekoköy
  • Eko-sosyalizm
  • Eko-yatırım
  • Etki yatırımı
  • İklim finansmanı
  • Jeopark
  • Organik hareket
  • Sosyal sorumlu işletme
  • Sosyal sorumlu pazarlama
  • Sürdürülebilir
    • Bahçecilik
    • Drenaj sistemi
    • Finans
    • Geçim
    • İnşaat
    • İşletme
    • Kaynak kullanımı
    • Kentsel altyapı
    • Moda
    • Organizasyon
    • Peyzaj
    • Reklam
    • Sanat
    • Sanitasyon
    • Şehir
    • Tedarik
    • Dağıtım
    • Topluluk
    • Turizm
    • Ulaşım
    • Uzay
    • Yaşam
    • Yenileme
  • Yeşil
    • Altyapı
    • Ekonomi
    • Kalkınma
    • Pazarlama
  • Yeşillendirme
Sürdürülebilir yönetim
  • Atık
  • Balıkçılık
  • Çevresel
  • Doğal kaynak
  • Geri dönüşüm
  • Gezegen
  • Hümanist kapitalizm
  • Malzemeler
  • Orman
  • Peyzaj
Anlaşmalar ve
konferanslar
  • BM İnsan Çevresi Konferansı (Stockholm 1972)
  • Brundtland Komisyon Raporu (1983)
  • Ortak Geleceğimiz (1987)
  • Dünya Zirvesi (1992)
  • Çevre ve Gelişim Hakkında Rio Deklarasyonu (1992)
  • Gündem 21 (1992)
  • Biyolojik Çeşitlilik Sözleşmesi (1992)
  • Lizbon Prensipleri (1997)
  • Yeryüzü Şartı (2000)
  • BM Binyıl Bildirgesi (2000)
  • 2002 Dünya Zirvesi (Rio+10, Johannesburg)
  • BM Sürdürülebilir Kalkınma Konferansı (Rio+20, 2012)
  • Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları (2015)
  • Kategori Kategori
  • Bilim
  • Çalışmalar
Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin
  • NDL: 01049896
"https://tr.wikipedia.org/w/index.php?title=İstilacı_türler&oldid=36050903" sayfasından alınmıştır
Kategori:
  • İstilacı türler
Gizli kategoriler:
  • Webarşiv şablonu wayback bağlantıları
  • NDL tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • Sayfa en son 06.13, 21 Eylül 2025 tarihinde değiştirildi.
  • Metin Creative Commons Atıf-AynıLisanslaPaylaş Lisansı altındadır ve ek koşullar uygulanabilir. Bu siteyi kullanarak Kullanım Şartlarını ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursunuz.
    Vikipedi® (ve Wikipedia®) kâr amacı gütmeyen kuruluş olan Wikimedia Foundation, Inc. tescilli markasıdır.
  • Gizlilik politikası
  • Vikipedi hakkında
  • Sorumluluk reddi
  • Davranış Kuralları
  • Geliştiriciler
  • İstatistikler
  • Çerez politikası
  • Mobil görünüm
  • Wikimedia Foundation
  • Powered by MediaWiki
İstilacı türler
Konu ekle