İstidrâk

İstidrâk över gibi görünerek yerme, yerer gibi görünerek övme mantığına göre oluşturulan bir edebi sanattır. Edebiyatta ve hitabette kullanılır. Yermeyi ve övmeyi güçlendirmeye yarar. Divan edebiyatında, istidrâk sanatını Nef'i sıklıkla kullanmıştır.

Örnekler

Göz ucuyla ‘âşıka geh lutfeder gâhî ‘ itâb

Bir su’âle yer komaz ol gamze-i hâzır-cevâb

Nef'i

Dehrde anlamayup bilmediği varsa meğer

Tama’u buğz u nifak u hased u gadr u sitem

Nabî

Öyle nâzik ki eğer şapkalı bir kunduracı

Evine gelse eder tâ kapudan istikbâl

Ziyâ Paşa