İnsülin direnci

İnsülin direnci, pankreas tarafından üretilen normal miktarda insülinin yağ, kas ve karaciğer hücrelerinde gerekli veya yeterli tepkiyi oluşturamaması durumudur. Yağ hücrelerindeki insülin direnci, depolanmış trigliseritlerin serbest kalmasına ve kan plazmasındaki yağ asidi miktarının artmasına sebep olurken, kas hücrelerine girmesi ve karaciğer hücrelerinde depolanması zorlaştığından kandaki şeker (glikoz) oranı da artar. İnsülin direnci sonucu kan plazmasındaki yüksek seviyelerdeki insülin ve şeker oranı genellikle metabolik sendrom ve tip 2 diyabete sebep olur.

İnsülin direncinin yarattığı sorunlar

İnsülin direnci önemli bir sorundur, fakat bir hastalık değildir. İnsülin direnci yüksek kişilerin diyabet hastalığına yakalanma riski de oldukça yüksektir. İnsülin direnci ile yüksek tansiyon, damar sertliği, kan yağları bozuklukları, karaciğer yağlanması arasında ilişki vardır. Ayrıca insülin direnci değerleri kilolu insanlarda oldukça fazladır. Normal bir insanda 1 birim insülin 30 miligram kan şekeri düşürürken, insülin direncine sahip kişilerde 1 birim insülin 10 miligram kan şekeri düşürür hale gelir.

İnsülin direncinin ortaya çıkmasına yol açan sebepler

• Obezite: En kısa ifadesiyle sağlığı bozacak ölçüde vücutta aşırı yağ birikmesi olarak tanımlan obezite büyük ölçüde insülin direnciyle bağlantılıdır.
• Fiziksel hareketsizlik: İnsülin direnci oluşmasına yol açan nedenlerin başında düzenli fiziksel egzersiz yapılmaması gelmektedir.
• Genetik: Genetik faktörlerler insanların insülin direncine yatkınlığını etkilemektedir.
• Kötü beslenme: Rafine edilmiş karbonhidratlar ve şekerler yüksek glisemik indeksli besinlerdir ve bu tip besinler kan şekerinin hızla artmasına ve zamanla insülin salınımının yükselmesine neden olmaktadır. Trans yağlar ve doymuş yağlar insülin direncini artıran bir diğer besin grubudur. Yeterli seviyede su içilmemesi de insülin direncini etkilemektedir.
• Kronik stres: Kronik stres, insan vücudunun glikozu düzenleme yeteneğini bozabilir. Strese yanıt olarak salgılanan kortizol gibi hormonlar nedeniyle kan şekeri seviyeleri yükselebilir. Bu durum uzun vadede insülin direncine yol açabilmektedir.
• Uyku bozuklukları: Uykusuzluk veya uyku kalitesinin düşük olması hormon seviyelerini bozarak insülin direncine neden olabilmektedir.
• Bazı sağlık sorunları: Polikistik Over Sendromu (PCOS), cushing sendromu, akromegali, hipotiroidi ve karaciğer yağlanması gibi hastalıklar insülin direnci riskini artırmaktadır.
• Yaşlılık: İlerleyen yaşla beraber insan fizyolojisinde meydana gelen değişimler insülin direncinin artmasında rol oynamaktadır.

Ayrıca bakınız

• Glisemik indeks

Dış bağlantılar

• hurriyet.com.tr25 Ağustos 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. İnsülin direnci nasıl çözülür?