İmparatorluklar Mezarlığı
İmparatorluklar Mezarlığı(İngilizce: Graveyard of Empires), Afganistan ile ilişkilendirilen bir lakaptır. Bu lakap, yabancı güçlerin Afganistan'ı işgallerinde başarısız olmalarından dolayı kullanılmaktadır. İfadeyi kimin icat ettiği belli değil ve tarihsel doğruluğu tartışmalıdır.[1]
Geçmiş
[değiştir | kaynağı değiştir]Afganistan tarihi boyunca, birkaç süper güç, istikrarlı ve kalıcı bir yönetim kuramadan Afganistan'ı işgal etmeye çalıştı. Modern örnekler arasında birinci ve Üçüncü Anglo-Afgan Savaşları (1839-1842, 1919) sırasında Britanya İmparatorluğu, Sovyet-Afgan Savaşı'nda Sovyetler Birliği (1979-1989) ve Afganistan Savaşı'nda (2001-2021) Amerika Birleşik Devletleri sayılabilir.).[2][3] Bazıları, Persler, Yunanlar, Araplar, Türkler ve Moğollar da dahil olmak üzere antik imparatorlukları anlatıya atfetmiştir.[4] Afganistan'ı işgal etmenin zorluğu, kale benzeri kalelerin[5] yaygınlığına, çöllere, Afganistan'ın dağlık arazisine, şiddetli kışına ve asi halkına bağlanmaktadır.[6]
Kullanım
[değiştir | kaynağı değiştir]Thomas Barfield, Afganistan'ın fethedilemez bir ulus olarak anlatısının, işgalcileri caydırmak için Afganlar tarafından kullanıldığını kaydeder[7] Ekim 2001'de, ABD'nin Afganistan'ı işgali sırasında, Taliban lideri Muhammed Omar, Birleşik Devletler'i Britanya İmparatorluğu ve Sovyetler Birliği'nin kaderiyle tehdit etti. [7] ABD Başkanı Joe Biden, Kabil'in 2021'de düşmesinin ardından kamuoyuna yaptığı açıklamada, ABD askeri varlığının daha fazla taahhüdünün Afganistan İslam Cumhuriyeti'ni konsolide etmeyeceğinin kanıtı olarak bu sıfata atıfta bulundu.[8]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "The Empire Stopper". The New York Times. 29 Ağustos 2017. 29 Ağustos 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ağustos 2021.
- ^ "Infographic: Afghanistan: The Graveyard Of Empires". Statista Infographics. 26 Temmuz 2021. 28 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ağustos 2021.
- ^ "Afghanistan, Graveyard of Empires". Foreign Affairs. 2001. 15 Temmuz 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ağustos 2021.
- ^ "Escaping the "Graveyard of Empires": A Strategy to Exit Afghanistan". Cato Institute. 14 Eylül 2009. 25 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ağustos 2021.
- ^ "Why Is Afghanistan the 'Graveyard of Empires'?". The Diplomat. 30 Haziran 2017. 11 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ağustos 2021.
- ^ "Is Afghanistan really a 'graveyard of empires?'". CNN.com. 5 Temmuz 2011. 23 Mart 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ağustos 2021.
- ^ a b Barfield 2012.
- ^ "Read the full transcript of President Biden's remarks on Afghanistan". The New York Times. 16 Ağustos 2021. 16 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.