İlim Yayma Cemiyeti
| İlim Yayma Cemiyeti | |
|---|---|
 | |
| Kısaltma | İYC |
| Kuruluş | 11 Ekim 1951 |
| Kurucular | Celalettin Ökten ve 68 arkadaşı |
| Kuruluş yeri | İstanbul, Türkiye |
| Tür | STK |
| Yasal statü | Dernek |
| Odak | Eğitim |
| Genel Başkan | Yusuf Tülün |
| Önemli kişiler | Sabahattin Zaim, İsmail Niyazi Kurtulmuş |
| Resmî site | iyc.org.tr |
İlim Yayma Cemiyeti (kısaca İYC[1]) 1951 yılında İstanbul'da kurulan kamu yararına faaliyet gösteren bir dernektir. 2020 itibarıyla bünyesinde 173 şube, 186 yurt, 80 eğitim merkezi bulunmaktadır.[2] Cemiyet, binlerce öğrenciye barınma hizmeti ve karşılıksız burs sağlamaktadır.[3]
Tarihçe
[değiştir | kaynağı değiştir]Celalettin Ökten ve 68 arkadaşı tarafından 11 Ekim 1951 yılında İstanbul'da kuruldu.[4] Cemiyetin ilk icraatı 17 Ekim 1951'de Vefa Lisesi'nin karşısında Türkiye'nin ilk imam hatip okulu olan İstanbul İmam-Hatip Okulu'nu açmak oldu.[5] Bu okulun günümüzdeki ismi İstanbul Recep Tayyip Erdoğan Anadolu İmam Hatip Lisesi'dir. 10 Şubat 1952 tarih ve 4/169 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile kamu yararına faaliyet gösteren derneklerden sayıldı.[4] 27 Mayıs 1960 İhtilâli sonrasında faaliyetlerini güvene almak için vakıflaşmaya yöneldi. Bu sebeple 1973'te İlim Yayma Vakfı kuruldu. Daha sonra cemiyet tüm mal varlığını İlim Yayma Vakfı'na devretti.[6] Cemiyet bu zamana kadar Cumhurbaşkanlığı tarafından “Üstün Hizmet Plaketi”, Millî Eğitim Bakanlığı tarafından “ Şükran Plaketi” ile takdir görmüştür.[7] Günümüzde cemiyet Türkiye genelinde birçok şube ve yurtla faaliyetlerini sürdürmektedir.
Genel başkanlar
[değiştir | kaynağı değiştir]
| İsim | Görev tarihi |
|---|---|
| Seniyüddin Başak | 1951-1953 |
| M. Mazhar Veziroğlu | 1953-1955 |
| Seniyüddin Başak | 1955-1959 |
| Rahmi Köseoğlu | 1959-1961 |
| Vehbi Bilimer | 1961-1968 |
| Yusuf Türel | 1968-1972 |
| Abdülkadir Çavuşoğlu | 1972-1973 |
| Korkut Özal | 1973-1973 |
| Abdülkadir Çavuşoğlu | 1973-1974 |
| Abdülkavi Beşer | 1974-1981 |
| Kemal Unakıtan | 1981-1982 |
| Mehdi Sungur | 1982-1986 |
| Hasan Sağlam | 1986-2002 |
| Yücel Çelikbilek | 2002-2004 |
| Hamza Akbulut | 2004-2012 |
| Yusuf Tülün | 2012-Günümüz |
İlim Yayma Ödülleri
[değiştir | kaynağı değiştir]Bilimsel çalışmaları ve araştırmaları desteklemek adına "Büyük Ödül", "Sosyal Bilimler" ile "Doğa ve Sağlık Bilimleri" olmak üzere 3 ana kategoride verilmektedir.[8] İlk ödüller İlim Yayma Cemiyeti ve İlim Yayma Vakfı ortaklığıyla 22 Aralık 2019 tarihinde verilmiştir.[9] Dolmabahçe Sarayında gerçekleşen ödül töreninde Recep Tayyip Erdoğan'ın[10] takdim ettiği ödülleri; Prof. Dr. Fikrettin Şahin, Prof. Dr. İlyas Kemaloğlu ve Prof. Dr. Mehmet Zahmakıran kazanmıştır.[11]
İddialar
[değiştir | kaynağı değiştir]CIA’nın 10 Kasım 1953 tarihli raporunda Arap Gizli Servisi tarafından organize edilmiş bir yapı olduğu iddia edildi.[12][13] Sol görüşlü Devrim gazetesi tarafından da "dinsel irticanın genel karargâhı" olarak tanımlanmıştır. Derneğin imam hatip okulları inşa etmesi, Kur'an kurslarına mali destek sağlaması eleştirilmiştir. Nurcular ve Süleymancılar gibi birbirine zıt görüşteki grupların ikisine destek vermesine gazete kuşku ile bakmıştır.[14]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]Genel
- İslam Ansiklopedisi 20 Temmuz 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
Özel
- ^ "Öğrencilere kol kanat geriyorlar". www.trthaber.com. 20 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Temmuz 2020.
- ^ "İlim Yayma Cemiyeti". iyc.org.tr. 3 Haziran 2004 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Temmuz 2020.
- ^ "İlim Yayma Cemiyeti'nden açıklama: Cemaat ya da tarikata bağlı değiliz". www.yeniakit.com.tr. 22 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Temmuz 2020.
- ^ a b "Tarihçe". iyc.org.tr. 11 Aralık 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Temmuz 2020.
- ^ "Okulumuzun Kısa Tarihçesi". istanbulihl.meb.k12.tr. 30 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Temmuz 2020.
- ^ "Vakıf Tarihçesi - İlim Yayma Vakfı, İYV". www.iyv.org.tr. 11 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Temmuz 2020.
- ^ "İlim Yayma Cemiyeti". www.corum.gov.tr. 3 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Temmuz 2020.
- ^ "İlim Yayma Ödülleri". www.ilimyaymaodulleri.com. 30 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Temmuz 2020.
- ^ "İlim Yayma Ödülleri 22 Aralık'ta sahiplerini bulacak". Anadolu Ajansı. 20 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Temmuz 2020.
- ^ "Türkiye'nin Akademi Ödülleri Sahiplerini Buldu - Haberler - İlim Yayma Vakfı, İYV". www.iyv.org.tr. 20 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Temmuz 2020.
- ^ "İlim Yayma Ödülleri sahiplerini buldu". Anadolu Ajansı. 20 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Temmuz 2020.
- ^ Aydınlık (20 Mart 2017). "CIA belgelerinde İlim Yayma Cemiyeti". Aydınlık. 31 Ocak 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Mart 2025.
- ^ "Central Intelligence Agency Information Report" (PDF). CIA. 10 Ekim 1953. 2 Mart 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 26 Mart 2025.
- ^ "Dinsel irtica'ın genel karargâhı "ilim yayma cemiyeti"dir" (1). Devrim Gazetesi. 1-21 Ekim 1969. ss. 1, 3.