Ölçülülük hareketi - Vikipedi
İçeriğe atla
Ana menü
Gezinti
  • Anasayfa
  • Hakkımızda
  • İçindekiler
  • Rastgele madde
  • Seçkin içerik
  • Yakınımdakiler
Katılım
  • Deneme tahtası
  • Köy çeşmesi
  • Son değişiklikler
  • Dosya yükle
  • Topluluk portalı
  • Wikimedia dükkânı
  • Yardım
  • Özel sayfalar
Vikipedi Özgür Ansiklopedi
Ara
  • Bağış yapın
  • Hesap oluştur
  • Oturum aç
  • Bağış yapın
  • Hesap oluştur
  • Oturum aç

İçindekiler

  • Giriş
  • 1 Ayrıca bakınız
  • 2 Kaynakça

Ölçülülük hareketi

  • العربية
  • Català
  • Čeština
  • Cymraeg
  • Dansk
  • Deutsch
  • English
  • Esperanto
  • Español
  • Eesti
  • فارسی
  • Suomi
  • Français
  • Hausa
  • Bahasa Indonesia
  • İtaliano
  • 日本語
  • 한국어
  • Nederlands
  • Norsk bokmål
  • پښتو
  • Português
  • Русский
  • Srpskohrvatski / српскохрватски
  • Simple English
  • Svenska
  • Oʻzbekcha / ўзбекча
  • 中文
Bağlantıları değiştir
  • Madde
  • Tartışma
  • Oku
  • Değiştir
  • Kaynağı değiştir
  • Geçmişi gör
Araçlar
Eylemler
  • Oku
  • Değiştir
  • Kaynağı değiştir
  • Geçmişi gör
Genel
  • Sayfaya bağlantılar
  • İlgili değişiklikler
  • Kalıcı bağlantı
  • Sayfa bilgisi
  • Bu sayfayı kaynak göster
  • Kısaltılmış URL'yi al
  • Karekodu indir
Yazdır/dışa aktar
  • Bir kitap oluştur
  • PDF olarak indir
  • Basılmaya uygun görünüm
Diğer projelerde
  • Wikimedia Commons
  • Vikiveri ögesi
Görünüm
Vikipedi, özgür ansiklopedi
Nathaniel Currier'in Ayyaşın İlerlemesi (1846) adlı eserinde, ölçülü içki içmenin adım adım intiharla sonuçlanabileceği uyarısı.

Ölçülülük hareketi (İngilizce: Temperance movement), alkollü içeceklerin tüketiminden tamamen uzak durmayı veya ölçülülüğü teşvik eden bir sosyal harekettir.[1] Harekete katılanlar genellikle alkol sarhoşluğunu eleştirir veya teetotalizmi teşvik eder ve liderleri alkolün insanların sağlığı, kişiliği ve aile hayatı üzerindeki olumsuz etkilerini vurgular. Hareket genellikle alkol eğitimini teşvik eder ve ayrıca ya alkolün bulunabilirliğiyle ilgili düzenlemeler ya da tamamen yasaklanması üzerine yeni yasaların çıkarılmasını talep eder.

19. ve 20. yüzyılın başlarında, ölçülülük hareketi birçok ülkede, özellikle İngilizce konuşan, İskandinav ve çoğunluk Protestan olan ülkelerde belirginleşti ve sonunda Kanada'da (1918-1920),[2] Norveç'te (sadece 1919-1926 arası damıtılmış içkiler), Finlandiya'da (1919-1932) ve Amerika Birleşik Devletleri'nde (1920-1933) ulusal yasaklara ve Hindistan'da (1948'den günümüze) eyalet yasağına yol açtı. Ölçülülüğü ve içki içmemeyi bir erdem olarak teşvik eden bir dizi ölçülülük örgütü mevcuttur.[3]

Ayrıca bakınız

[değiştir | kaynağı değiştir]
  • Sarhoşluk
  • Teetotalizm
  • İçki yasağı
  • g
  • t
  • d
Alkol
Tüketime göre
içkilerde
bulunan alkoller
  • Propanol
  • 2-Metil-1-bütanol
  • Etanol
  • İzoamil alkol
  • İzobütanol
  • Fenetil alkol
  • tert-Amil alkol
  • tert-Bütil alkol
  • Triptohol
Tıbbî alkoller
  • Etklorvinol
  • Metilpentinol
  • Metanol zehirlenmesi
    • Etanol
Zehirli alkoller
  • İzopropil alkol
  • Metanol
Birincil
alkoller
(1°)
Metanol
  • 4-Metilsikloheksanmetanol
  • Aminometanol
  • Siklohekzilmetanol
  • Metoksimetanol
  • Metilazoksimetanol
  • Triflorometanol
Etanol
  • 1-Aminoetanol
  • 2,2,2-Trikloroetanol
  • 2,2,2-Trifluoroetanol
  • 2-(2-Etoksietoksi)etanol
  • 2-(2-Metoksietoksi)etanol
  • 2-(2-Metoksietoksi)etanol
  • 2-Bütoksietanol
  • 2-Kloroetanol
  • 2-Etoksietanol
  • 2-Floroetanol
  • 2-Merkaptoetanol
  • 2-Metoksietanol
  • Aminoetiletanolamin
  • Dietiletanolamin
  • Dimetiletanolamin
  • Etanol
  • Etanolamin
  • N,N-Diizopropilaminoetanol
  • N-Metiletanolamin
  • Fenoksietanol
  • Tribromoetanol
Bütanol
  • 2-Metil-1-bütanol
  • İzobütanol
  • n-Bütanol
Düz zincir
doymuş
C1 — C9
  • Metanol
  • Etanol
  • 1-Propanol
  • 1-Bütanol
  • 1-Pentanol
  • 1-Hekzanol
  • 1-Heptanol
  • 1-Oktanol (kapril)
  • 1-Nonanol (pelargonik)
Düz zincir
doymuş
C20 — C29
  • 1-İkozanol (arakidil)
  • 1-Heneikozanol
  • 1-Dokozanol (behenil)
  • 1-Trikozanol
  • 1-Tetrakozanol (lignoseril)
  • 1-Pentakozanol
  • 1-Hekzakozanol (seril)
  • 1-Heptakozanol
  • 1-Octakozanol (cluytyl / montanyl)
  • 1-Nonakozanol
Düz zincir
doymuş
C30 — C39
  • 1-Triakontanol (melissil / mirisil)
  • 1-Hentriakontanol
  • 1-Dotriakontanol (lakseril)
  • 1-Tritriakontanol
  • 1-Tetratriakontanol (geddil)
  • 1-Pentatriakontanol
  • 1-Heksatriakontanol
  • 1-Heptatriakontanol
  • 1-Oktatriakontanol
  • 1-Nonatriakontanol
Düz zincir
doymuş
C40 — C49
  • 1-Tetraontanol
  • 1-Hentetrakontanol
  • 1-Dotetrakontanol
  • 1-Tritetrakontanol
  • 1-Tetratetrakontanol
  • 1-Pentatetracontanol
  • 1-Hekzatetrakontanol
  • 1-Heptatetrakontanol
  • 1-Oktatetrakontanol
  • 1-Nonatetrakontanol
  • 2-Etilhekzanol
  • Alil alkol
  • Anisil alkol
  • Benzil alkol
  • Sinamil alkol
  • Krotil alkol
  • Furfuril alkol
  • İzoamil alkol
  • Neopentil alkol
  • Nikotinil alkol
  • Perilil alkol
  • Fenetil alkol
  • Prenol
  • Proparjil alkol
  • Salisil alkol
  • Triptohol
  • Vanilil alkol
  • Veratrol alkolü
İkincil alkoller (2°)
  • 1-Feniletanol
  • 2-bütanol
  • 2-Deoksieritritol
  • 2-Heptanol
  • 3-Heptanol
  • 2-Hekzanol
  • 3-Heksanol
  • 3-Metil-2-butanol
  • 2-Nonanol
  • 2-Oktanol
  • 2-Pentanol
  • 3-Pentanol
  • Sikloheksanol
  • Siklopentanol
  • Siklopropanol
  • Difenilmetanol
  • İzopropanol
  • Pinakolil alkol
  • Pirkle'ın alkolü
  • Propilen glikol metil eter
Tersiyer
alkoller (3°)
  • 2-Metil-2-pentanol
  • 2-Metilheptan-2-ol
  • 2-Metilheksan-2-ol
  • 3-Metil-3-pentanol
  • 3-Metiloktan-3-ol
  • Diaseton alkol
  • Etklorvinol
  • Metilpentinol
  • Nonafloro-tert'-bütil alkol
  • tert-Amil alkol
  • tert-Bütil alkol
  • Trifeniletanol
  • Trifenilmetanol
hidrik alkoller
Monohidrik alkoller
  • Metanol
  • Etanol
  • İzopropil alkol
Dihidrik alkoller
  • Etilen glikol
  • Propilen glikol
Trihidrik alkoller
  • Gliserin
Polihidrik alkoller
  • Pentaeritritol
Amil alkoller
  • 2,2-Dimetilpropan-1-ol
  • 2-Metilbütan-1-ol
  • 2-Metilbütan-2-ol
  • 3-Metilbütan-1-ol
  • 3-Metilbütan-2-ol
  • Pentan-1-ol
  • Pentan-2-ol
  • Pentan-3-ol
Aromatik alkoller
  • Benzil alkol
  • 2,4-Diklorobenzil alkol
  • 3-Nitrobenzil alkol
Doymuş
yağlı alkoller
  • Setostearil alkol
  • Dekanol
  • Lauril alkol
  • Miristil alkol
  • Nonanol
  • Oktanol
  • Tridekanol
  • Undekanol
Dallı ve
doymamış
yağlı alkoller
  • 3-Metil-3-pentanol
  • Erüsil alkol
  • Linolenil alkol
  • Linoleil alkol
  • Oleyl alkol
  • Palmitoleil alkol
  • tert-Amil alkol
  • tert-Bütil alkol
Şeker alkolü
C1 — C7
  • Metilen glikol (C1)
  • Etilen glikol (C2)
  • Gliserol (C3)
  • Eritritol (C4)
  • Threitol (C4)
  • Arabitol (C5)
  • Ribitol (C5)
  • Ksilitol (C5)
  • Mannitol (C6)
  • Sorbitol (C6)
  • Galactitol (C6)
  • Iditol (C6)
  • Volemitol (C7)
Deoksi şeker
alkoller
  • Fucitol
Siklik şeker
alkoller
  • İnositol
Glisilglisitoller
  • Maltitol
  • Laktitol
  • İzomalt
  • Maltotriitol
  • Maltotetraitol
  • Poliglisitol
terpen alkolleri
Monoterpen
alkoller
  • Borneol
  • Sitronellol
  • Geraniol
  • Linalool
  • Mentol
  • Nerol
  • Rhodinol
  • Terpineol
Seskiterpen
alkoller
  • Bisabolol
  • Farnesol
  • Nerolidol
  • Paçuluol
Diterpen
alkoller
  • Fitol
Dialkoller
  • 1,4-Butandiol
  • 1,5-Pentandiol
  • 2-Metil-2-propil-1,3-propandiol
  • Dietilpropandiol
  • EtilenGlikol
Deneme alkolleri
  • Gliserol
Steroller
  • Kolesterol
  • Ergosterol
  • Lanosterol
  • β-Sitosterol
  • Stigmasterol
Floroalkoller
  • 1,3-Difluoro-2-propanol
  • 2,2,2-Trifluoroetanol
  • 2-Floroetanol
  • Nonafloro-tert'-bütil alkol
  • Trifluorometanol
Hazırlıklar
  • İkame / haloalkan
  • Karbonil indirgeme
  • Eter bölünmesi
  • Hidroliz of epoksit
  • Hidrasyon / alken
  • Ziegler işlemi
Tepkiler
  • Deprotonasyon
  • Protonlanma
  • Alkol oksidasyonu
    • Glikol bölünmesi
  • Nükleofil yer değiştirme tepkimeleri
  • Fischer–Speier esterleştirme
  • Williamson eter sentezi
  • Ayrılma reaksiyonu
  • Nükleofilik ikame / karbonil grubu
  • Friedel–Crafts reaksiyonu
  • Nükleofilik konjugat ilavesi
  • Transesterleştirme
  • g
  • t
  • d
İçki yasağı
Ülkeye göre
  • Bangladeş
  • Kanada
  • Finlandiya
  • İzlanda
  • Hindistan
  • İran
  • Rusya / Sovyetler Birliği
  • Amerika Birleşik Devletleri
Konuya göre
  • 18. Değişiklik (ABD Anayasası)
  • 21. Değişiklik (ABD Anayasası)
  • Avustralya yasak referandumları
    • Batı Avustralyalı, 1925
    • Yeni Güney Galler, 1928
    • Batı Avustralyalı, 1950
  • Amerikan mafyası
  • Amerikan Temperance Derneği
  • Meyhane Karşıtı Birlik
  • Yasaklama Değişikliğine Karşı Dernek
  • Küvet cin
  • Blaine Yasası
  • Alkol, Tütün, Ateşli Silahlar ve Patlayıcılar Bürosu
  • Yasaklama Bürosu
  • Cullen–Harrison Yasası
  • Kuru ilçe
    • Kuru eyalet
    • Kuru toplulukların listesi ABD eyaleti
  • İslam
  • Caz Çağı
  • Yerel seçenek
  • 1933 Tıbbi İçki Reçeteleri Yasası
  • Molly Pitcher Kulübü
  • Kaçak içki
  • Neo-yasakçılık
  • Nip joint
  • Kükreyen Yirmiler
  • Rum kaçakçılığı
  • Rum Patrol
  • Rum sırası
  • Sly-grog dükkanı
  • Speakeasy
  • İsveç yasaklama referandumu, 1922
  • Teetotalizm
  • Ilımlılık hareketi
  • Ilımlılık (İskoçya) Yasası 1913
  • Birleşik Krallık Alliance
  • Volstead Yasası
  • Gönüllü Avukatlar Komitesi
  • Webb–Kenyon Yasası
  • Wickersham Komisyonu
  • Willis–Campbell Yasası
  • Kadınların Hristiyan Temperance Birliği
İnsanlar
  • Martha Meir Allen
  • Harry J. Anslinger
  • Thomas Holliday Barker
  • Lyman Beecher
  • Al Capone
  • Mickey Duffy
  • Waxey Gordon
  • Texas Guinan
  • Frank Hamer
  • William Harvey
  • J. Edgar Hoover
  • Clinton N. Howard
  • Bumpy Johnson
  • Enoch L. Johnson
  • Norman Kerr
  • Meyer Lansky
  • Frederic Richard Lees
  • Lucky Luciano
  • Sam Maceo
  • Owney Madden
  • Joseph Malins
  • William McCoy
  • J. Howard Moore
  • Bugs Moran
  • Carrie Nation
  • Eliot Ness
  • Roy Olmstead
  • LaMontages kardeşler
  • Lanzetta Kardeşler
  • Mor Çete
  • George Remus
  • Arnold Rothstein
  • Howard Hyde Russell
  • Dutch Schultz
  • Thomas Bywater Smithies
  • Eliza Thompson
  • William Harvey Thompson
  • Andrew Volstead
  • Wayne Wheeler
  • Frances Willard
  • Izzy Einstein ve Moe Smith
Siyasi partiler
  • Ulusal Yasak Partisi (İngiltere)
  • Yasak Partisi ​​(ABD)
  • İskoç Yasak Partisi
İlgili
  • Yasak (2011 belgesel mini dizisi)

Kaynakça

[değiştir | kaynağı değiştir]
  1. ^ "Temperance movement | Definition, Leaders, Facts, & Significance | Britannica". www.britannica.com (İngilizce). 3 Mayıs 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ocak 2025. 
  2. ^ "Temperance Movement in Canada". www.thecanadianencyclopedia.ca (İngilizce). 6 Aralık 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ocak 2025. 
  3. ^ Acker, Caroline Jean; Tracy, Sarah W., (Ed.) (2004). Altering American consciousness: the history of alcohol and drug use in the United States, 1800-2000. Amherst, Mass: University of Massachusetts Press. ISBN 978-1-55849-424-4. 
Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin
  • GND: 4450748-3
  • HDS: 016445
  • NKC: ph118244
"https://tr.wikipedia.org/w/index.php?title=Ölçülülük_hareketi&oldid=34721362" sayfasından alınmıştır
Kategoriler:
  • Alkol karşıtlığı
  • Sivil haklar ve özgürlükler
  • Toplumsal tarih
  • İçki yasağı
  • Toplumsal hareketler
  • Sosyal muhafazakârlık
Gizli kategoriler:
  • GND tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • HDS tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • NKC tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • Sayfa en son 12.36, 31 Ocak 2025 tarihinde değiştirildi.
  • Metin Creative Commons Atıf-AynıLisanslaPaylaş Lisansı altındadır ve ek koşullar uygulanabilir. Bu siteyi kullanarak Kullanım Şartlarını ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursunuz.
    Vikipedi® (ve Wikipedia®) kâr amacı gütmeyen kuruluş olan Wikimedia Foundation, Inc. tescilli markasıdır.
  • Gizlilik politikası
  • Vikipedi hakkında
  • Sorumluluk reddi
  • Davranış Kuralları
  • Geliştiriciler
  • İstatistikler
  • Çerez politikası
  • Mobil görünüm
  • Wikimedia Foundation
  • Powered by MediaWiki
Ölçülülük hareketi
Konu ekle