Çinili Cami (Kütahya)
Çinili Cami, Kütahya ili merkez ilçesinde yer alan ve ressam Ahmet Yakupoğlu tarafından yaptırılan camidir. 1972-1975 yılları arasında süren inşaat sonrasında ibadete açılmış, dış ve iç cephesinde kullanılan Kütahya çinisiyle kimlik kazanarak kent simgelerinden biri olmuştur.[1]
Sekizgen planlı ve kubbe formludur. 80 metrekare kullanım alanına sahiptir ve Orta Asya Türk mimarisine atıfla yapılmıştır. Mihrabında el işi çini kullanılırken minberi ahşaptan imal edilmiştir. Son şeklini alması 1980 yılını bulmuştur.[2] Projelendirme ve inşasını bizzat Ahmet Yakupoğlu yürütmüştür. Cami kubbesi de dahil olmak üzere tüm dış cephe motiflerini kendisi tasarlamıştır. Cami tezyinatında Süleyman Çelebi'nin mevlidinden atıflar vardır ve beyitler hattat Hüseyin Kutlu tarafından nakşedilmiştir.[3]
Anıtlar Kurulu tarafından 2015'te korunması gereken taşınmaz kültür varlığı olarak tescil edilmiştir.[4]
Durumu
[değiştir | kaynağı değiştir]Orta Doğu Teknik Üniversitesi tarafından hazırlanan rapora göre 2000-2010 yılları arasında yapıda çatlaklar ve kaymalar saptanmış, 2018'de ibadete kapatılmıştır. Takip eden yıllarda cami Kütahya Dumlupınar Üniversitesine bağışlanmış, güçlendirme ve rekonstrüksiyona yönelik raporlar[5] hazırlanmıştır, bu çalışmalar caminin üniversite tarafından Kütahya İl Özel İdaresine devredilmesiyle hızlanmıştır. Kütahya Dumlupınar Üniversitesinin Mayıs 2023 tarihli raporunda ise yapının kurtarılamayacak seviyede olduğu, önerilen güçlendirme çalışmalarında çinilerin yalnızca %30'luk bir kısmının korunabileceği ifade edilerek caminin rekonstrüksiyonu önerilmiştir.[2] Güçlendirilmesi yönündeki önerilerin uzun vadeli çözüm olmaması sebebiyle Haziran 2023 sonrasında yıkım ve yeniden inşa kararı alınmıştır.[6][7]
Ekim 2024'te çinileri sökülmeye başlanmıştır, bu işlemin toplamda 13 milyon TL'ye 210 günde tamamlanması ön görülmektedir.[8][9]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]
- ^ Kütahya Şehir Kimliği Çalıştayı Sonuç Raporu. Kütahya Belediyesi ve Çevre Şehircilik Bakanlığı. Aralık 2014. s. 64. Erişim tarihi: 10 Ocak 2024.[ölü/kırık bağlantı]
- ^ a b Beyza Bengül; ve diğerleri. (Mayıs 2023). "Çinili Camii (Kütahya) Değerlendirme Raporu" (PDF). DPÜ. s. 1-15. 11 Temmuz 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 10 Ocak 2024.
- ^ Mustafa Yıldırım (2014). "AHMET YAKUPOĞLU VE SANATI" (PDF). DPÜ. s. 135. 10 Ocak 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 10 Ocak 2024.
- ^ "İlgili Karar" (PDF). Kültür ve Turizm Bakanlığı. 17 Aralık 2015. 10 Ocak 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 10 Ocak 2014.
- ^ Mahmud Sami Döven (Aralık 2017). "Kütahya İli Çinili Cami Zemin ve Yapı İncelemeleri ve Performans Değerlendirmesi İşi" (PDF). DPÜ. 11 Temmuz 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 10 Ocak 2024.
- ^ "Çinili cami yıkılıyor". Kütahyanın Sesi. 22 Haziran 2023. 10 Ocak 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Ocak 2024.
- ^ "Bilimsel raporlar ışığında Çinili Cami inşası başlıyor!". Dumlupınar. 11 Eylül 2023. 10 Ocak 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Ocak 2024.
- ^ "Kütahya'da bir devir kapanıyor: Çinili Camii'nin çinileri 13 milyon TL'ye sökülecek". Dumlupınar Gazetesi. 14 Ekim 2024. 24 Şubat 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ocak 2025.
- ^ "Çinili Camii'nin Çinileri Sökülüyor; Önemli Bir Kültürel Zenginlik Sunacak". 18 Aralık 2024. 24 Şubat 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ocak 2025.
| Otorite kontrolü |
|
|---|
