Çekiç Harekâtı - Vikipedi
İçeriğe atla
Ana menü
Gezinti
  • Anasayfa
  • Hakkımızda
  • İçindekiler
  • Rastgele madde
  • Seçkin içerik
  • Yakınımdakiler
Katılım
  • Deneme tahtası
  • Köy çeşmesi
  • Son değişiklikler
  • Dosya yükle
  • Topluluk portalı
  • Wikimedia dükkânı
  • Yardım
  • Özel sayfalar
Vikipedi Özgür Ansiklopedi
Ara
  • Bağış yapın
  • Hesap oluştur
  • Oturum aç
  • Bağış yapın
  • Hesap oluştur
  • Oturum aç

İçindekiler

  • Giriş
  • 1 Bilanço
    • 1.1 Kayıplar
    • 1.2 Ele geçen malzemeler
  • 2 Diğer Kuzey Irak Harekatları
  • 3 Kaynakça

Çekiç Harekâtı

  • العربية
  • تۆرکجه
  • کوردی
  • English
  • Português
  • Tiếng Việt
Bağlantıları değiştir
  • Madde
  • Tartışma
  • Oku
  • Değiştir
  • Kaynağı değiştir
  • Geçmişi gör
Araçlar
Eylemler
  • Oku
  • Değiştir
  • Kaynağı değiştir
  • Geçmişi gör
Genel
  • Sayfaya bağlantılar
  • İlgili değişiklikler
  • Kalıcı bağlantı
  • Sayfa bilgisi
  • Bu sayfayı kaynak göster
  • Kısaltılmış URL'yi al
  • Karekodu indir
Yazdır/dışa aktar
  • Bir kitap oluştur
  • PDF olarak indir
  • Basılmaya uygun görünüm
Diğer projelerde
  • Vikiveri ögesi
Görünüm
Vikipedi, özgür ansiklopedi
Çekiç Harekâtı
Türkiye-PKK çatışması ve Irak Kürt İç Savaşı
Tarih12 Mayıs-7 Temmuz 1997[1]
Bölge
Kuzey Irak
Sonuç Kesin Türk-KDP zaferi
Taraflar
Türkiye Türkiye
Kürdistan Demokrat Partisi (KDP)
Kürdistan İşçi Partisi (PKK)
Kürdistan Yurtseverler Birliği (PUK)
Komutanlar ve liderler
Türkiye Altay Tokat[2] Ali Haydar Kaytan
Güçler
30.000 asker[3]
10.000 köy korucusu[3]
Bilinmiyor
Kayıplar

Türkiye:
114 ölü
338 yaralı
2 helikopter düşürüldü[4]

(Türk Verisi)
KDP:
~200 ölü[5]
PKK:
3145 ölü [6]
415 teslim

Çekiç Harekâtı, 1997 yılının Mayıs ayında başlayan ve Türk Silahlı Kuvvetleri'nin PKK'ya yönelik gerçekleştirdiği askerî operasyondur. TSK'nın Kuzey Irak'a yaptığı 200.000 asker ve korucunun katıldığı en kapsamlı operasyonlardan biridir.[7]

Türk Hükûmeti Birleşmiş Milletler sözleşmesinin 51. maddesindeki meşru müdafaa hakkını kullanarak 1992-1997 yılları arasında Kuzey Irak'taki PKK örgütünün silahlı militanlarının barındığı ve eğitildiği kamplara hava destekli kara kuvvetleri birlikleri ile operasyonlar yaptı. 1997 yılının Mayıs ayında başlayıp 2,5 ay süren Çekiç Harekâtı Kuzey Irak'a düzenlenen harekâtlar içinde katılan personel sayısıyla en kalabalık ve kapsamlı olanıydı.

Operasyon, Malatya 2. Ordu Komutanlığı sorumluluğunda yapılmıştı. Harekâtta sıklet merkezi dağlık bölgede operasyon yapan Jandarma Asayiş Komutanı Korgeneral Altay Tokat tarafından sevk idare edilmiştir. 7. Kolordu Komutanlığı ise Habur'dan mekanize birliklerle kuşatıcı bir manevra şeklinde icra edilmiştir. Harekâta katılan Barzani kuvvetlerine ait Peşmerge unsurları Jandarma Asayiş Komutalığı'nın kontrolünde görev yapmıştır. Ayrıca Saddam Hüseyin'in Sersingteki sarayı karargâh olarak kullanılmıştır. Orgeneral Çevik Bir: "Yurt içinde sağlanan huzur yurt dışında da sağlanmıştır" diyerek operasyonun biteceğini açıklamıştır.[8]

Bilanço

[değiştir | kaynağı değiştir]

Kayıplar

[değiştir | kaynağı değiştir]

Türk Silahlı Kuvvetleri'nin verilerine göre Türk askerî birliklerinden 13 subay, 3 astsubay, 62 erbaş ve er, 21 geçici köy korucusu olmak üzere toplam 114 personel öldü. Ayrıca 24 subay, 17 astsubay, 248 erbaş ve er, 49 geçici köy korucusu olmak üzere toplam 338 personel yaralandı.[kaynak belirtilmeli]

Harekâtta kesin olmayan bilgilere göre 2730[kaynak belirtilmeli] PKK mensubu ölü, 415 PKK'lı[kaynak belirtilmeli] ise yaralı olarak ele geçirildi ya da teslim oldu.

Ele geçen malzemeler

[değiştir | kaynağı değiştir]

Ölü veya sağ olarak ele geçirilen PKK'lılarden elde edilen silahlar dışında bölgedeki PKK kamplarında yapılan aramalarda önemli ölçüde silah, mühimmat ve gıda maddeleri bulundu. Kamplarda 40 adet 120 mm, 30-40 adet 82 mm havan topu gibi ağır silahla ile yakın menzil savunma füzeleri, hafif silahlar ve bunlara ait yüzbinlerce mermi ele geçirildi.[kaynak belirtilmeli]

160 bin ton gıda maddesi kamplarda TSK'nın eline geçti.[kaynak belirtilmeli]

Diğer Kuzey Irak Harekatları

[değiştir | kaynağı değiştir]

Kuzey Irak'taki silahlı PKK militanlarına karşı, Çekiç Harekâtı'ndan önce 1992 yılında Kazıma Harekâtı yapılmış ve 20,000 TSK personeli harekâta katılmıştı. Daha sonra 1995 yılında Çelik Harekâtı düzenlendi. Hasan Kundakçı'nın komuta ettiği harekâta 35,000 personel ve 10,000 köy korucusu katılmıştı.[7]

Kaynakça

[değiştir | kaynağı değiştir]
  1. ^ "Çekiç Harekâtı (12 Mayıs-7 Temmuz 1997)". Hürriyet. 23 Haziran 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ağustos 2009. 
  2. ^ "Altay Tokat'ın portresi: Üç madalyalı 'Çekiç' komutanı". Radikal. 28 Temmuz 2006. 7 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ağustos 2009. 
  3. ^ a b "(page 155)" (PDF). 12 Ekim 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Şubat 2012. 
  4. ^ "Turkey and Iran Face off in Kurdistan". 18 Şubat 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Şubat 2012. 
  5. ^ "Chronology for Kurds in Iraq". 17 Ekim 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Şubat 2012. 
  6. ^ "Irak'ın kuzeyine gerçekleştirilen büyük harekatlar". TRT Haber. 28 Mayıs 2019. 28 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Temmuz 2023. 
  7. ^ a b Mercan, Faruk (24 Temmuz 2006). "Sınır ötesinde ABD ile çatışır mıyız?". Aksiyon. Cilt 60714 Ağustos 2009. [ölü/kırık bağlantı]
  8. ^ Cumhuriyet Ansiklopedisi 1923 - 2000, c.4, YKY Yayınları, İstanbul 2002
  • g
  • t
  • d
PKK
  • Kronoloji
Çatışma
1980-1989
  • 1984 PKK saldırıları
  • Karageçit Köyü Katliamı
  • Sığırlı Mezrası Baskını
  • Kırkkuyu Saldırısı
  • Ortabağ Katliamı
  • Gündükörte Katliamı
  • Taşdelen Köyü Katliamı
  • Açıkyol Katliamı
  • Pınarcık Katliamı
  • Çiftekavak Mezrası Katliamı
1990-1999
  • Çevrimli Katliamı
  • Süpürge Harekâtı
  • Çetinkaya Mağazası Katliamı
  • 1992 Taşdelen saldırısı
  • Susa Katliamı
  • Ekim 1992 sınır ötesi harekatı
  • Hakurk Operasyonu
  • 1993 Bingöl saldırısı
  • Başbağlar Katliamı
  • Yavi Katliamı
  • Çelik Harekâtı
  • Kuşkonar ve Koçağılı köylerinin bombalanması
  • Atmaca Harekâtı
  • 1996 Tunceli saldırısı
  • 1996 Adana saldırısı
  • 1996 Sivas saldırısı
  • Çekiç Harekâtı
  • Şafak Harekâtı
  • Murat Operasyonu
  • 1998 Van saldırısı
  • Mavi Çarşı Katliamı
  • Öcalan Davası
2000-2009
  • 2005 Kuşadası saldırıları
  • 2006 Van saldırısı
  • 2007 Ankara saldırısı
  • Dağlıca saldırısı
  • Aralık 2007 Kuzey Irak Operasyonları
  • Güneş Harekâtı
  • 2008 Diyarbakır saldırısı
  • 2008 Aktütün saldırısı
  • 2008 Güngören saldırısı
  • Reşadiye saldırısı
2010-2014
  • 2010 İskenderun saldırısı
  • 2010 Hakkâri saldırısı
  • 2010 İstanbul saldırısı
  • 2011 Silvan saldırısı
  • Ağustos 2011 Çukurca saldırısı
  • 2011 TSK sınır ötesi harekâtları
  • 2011 Ankara Kumrular saldırısı
  • Ekim 2011 Çukurca saldırısı
  • MV Kartepe'nin kaçırılması
  • Haziran-Ağustos 2012 Hakkâri saldırıları
  • 2012 Gaziantep saldırısı
  • Eylül 2012 Beytüşşebap saldırısı
  • Eylül 2012 Hakkâri-Yüksekova-Şemdinli Harekâtı
  • 2012 Bingöl saldırıları
2015-2025
  • Şehit Yalçın Operasyonu
  • Hendek operasyonları
  • 2015 Ceylanpınar saldırısı
  • Karabulak Jandarma Karakolu saldırısı
  • 2015 Siirt saldırısı
  • 2015 Dağlıca saldırısı
  • 2015 Iğdır saldırısı
  • Uludere Olayı
  • Sabiha Gökçen Havalimanı saldırısı
  • 2015-16 Şırnak çatışmaları
  • Ocak 2016 Diyarbakır saldırısı
  • 2016 Hakkâri çatışmaları
  • 2015-16 Şırnak çatışmaları
  • Şubat 2016 Ankara saldırısı
  • Şubat 2016 Lice saldırısı
  • 2015-16 Sur çatışmaları
  • Mart 2016 Ankara saldırısı
  • Mart 2016 Kuzey Irak Operasyonları
  • Mart 2016 Lice saldırısı
  • Mart 2016 Diyarbakır saldırısı
  • 2016 Bursa saldırısı
  • Mayıs 2016 Diyarbakır bombalı saldırısı
  • Dürümlü Katliamı
  • 2016 Vezneciler saldırısı
  • 2016 Midyat saldırısı
  • 2016 Hakkâri saldırısı
  • Ağustos 2016 Van saldırısı
  • 2016 Elazığ saldırısı
  • 2016 Artvin saldırısı
  • Eylül 2016 Van saldırısı
  • 2016 Cizre saldırısı
  • 2016 Şemdinli saldırısı
  • Kasım 2016 Diyarbakır saldırısı
  • 2017 Diyarbakır saldırısı
  • Kararlılık Harekâtı
  • Pençe operasyonları
    • Gara Katliamı
    • Pençe Kılıç Hava Hârekatı
  • 2020 İskenderun çatışması
  • 2020 Van saldırısı
  • Kış Kartalı Hava Harekâtı
  • 2022 Zaho saldırısı
  • 2022 Mersin saldırısı
  • 2022 Gaziantep saldırısı
  • 2023 Ankara saldırısı
  • TUSAŞ saldırısı
Protestolar ve
çözüm süreci
Serhildan
  • 1990
  • 1991
  • 1992
  • 1999
  • 2001
  • 2005
  • 2006
  • 2008
  • 2009
  • 2011-2012
  • 2014
Diğer protestolar
  • Diyarbakır Anneleri
Barış çabaları
  • Demokratik açılım
    • Çözüm Süreci
    • Akil İnsanlar Heyeti
  • Barış Süreci
Diğer
Anıtlar ve mezarlıklar
  • 33 Şehit Anıtı
  • Düzce Askerî Mezarlığı
  • İç Güvenlik Şehitleri Anıtı
Diğer
  • Boşaltılan köyler
  • İnsan kaçırma eylemleri
  • Sivillere yönelik saldırılar
  • Kürt mülteciler
  • İnsan hakları ihlâlleri
  • Kuzey Irak operasyonları
  • Türkiye-PKK çatışması
  • Irak-PKK çatışması
  • Suriye Kürdistanı çatışmaları
"https://tr.wikipedia.org/w/index.php?title=Çekiç_Harekâtı&oldid=35451423" sayfasından alınmıştır
Kategoriler:
  • Türkiye'nin askerî harekâtları
  • Türkiye-PKK çatışması
  • Sınırötesi harekâtlar
Gizli kategoriler:
  • Ölü dış bağlantıları olan maddeler
  • Kaynaksız anlatımlar içeren maddeler
  • Sayfa en son 15.19, 9 Haziran 2025 tarihinde değiştirildi.
  • Metin Creative Commons Atıf-AynıLisanslaPaylaş Lisansı altındadır ve ek koşullar uygulanabilir. Bu siteyi kullanarak Kullanım Şartlarını ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursunuz.
    Vikipedi® (ve Wikipedia®) kâr amacı gütmeyen kuruluş olan Wikimedia Foundation, Inc. tescilli markasıdır.
  • Gizlilik politikası
  • Vikipedi hakkında
  • Sorumluluk reddi
  • Davranış Kuralları
  • Geliştiriciler
  • İstatistikler
  • Çerez politikası
  • Mobil görünüm
  • Wikimedia Foundation
  • Powered by MediaWiki
Çekiç Harekâtı
Konu ekle