Vietnam'da siyaset
| Şu madde dizisinin bir parçasıdır: Vietnam devlet yapısı |
Vietnam'da siyaset, Vietnam Komünist Partisi (VKP) tarafından yönetilen tek partili komünist yönetim çerçevesinde yürütülmektedir. Vietnam cumhurbaşkanı devletin başı iken hükûmetin başı ise Vietnam başbakanıdır. Bu iki makam da, Vietnam Komünist Partisi'ne liderlik eden ve Politbüro ile Merkez Askerî Komisyonu'nun başkanı olan Vietnam Komünist Partisi genel sekreterinden ayrıdır. Dolayısıyla genel sekreter, Vietnam siyasetindeki fiili en yüksek makamdır.
Yürütme erki Vietnam hükûmeti ve cumhurbaşkanı tarafından kullanılır. Yasama yetkisi ise Ulusal Meclis'e aittir. Yargı, yürütmeden bağımsızdır.
Ulusal Meclis, tek meclisli, onay yetkisine sahip bir yasama organıdır. Ulusal Meclis, halk oylamasıyla dolaylı olarak seçilen ve dört yıllık görev süreleri bulunan 500 üyeden oluşur. Yasama organı, anayasaya göre devletin en yüksek organıdır. Yetkileri arasında anayasa ve yasaların çıkarılması ve değiştirilmesi, hükümet bütçesinin kabulü, Vietnam hükûmetinin ve Ulusal Meclis'e karşı sorumlu diğer kamu görevlilerinin denetlenmesi ve yargı mensuplarının atanması yer alır. Vietnam Anayasası ve mevzuatı, Sosyalist Cumhuriyet Cumhurbaşkanlığı, Ulusal Meclis ve Halk Konseyleri için düzenli seçimler yapılmasını öngörmektedir.
Cumhurbaşkanı, Ulusal Meclis tarafından beş yıllık bir süre için seçilir ve Vietnam Halk Silahlı Kuvvetleri'nin hukuken başkomutanı ve Savunma ve Güvenlik Konseyi Başkanı olarak görev yapar. Ancak, cumhurbaşkanı yürütme organları hakkında karar verme yetkisine sahiptir. Vietnam'ın ana yürütme organı olan hükûmet, çeşitli başbakan yardımcıları ve belirli faaliyetlerden sorumlu bakanlardan oluşan başbakan tarafından yönetilir. Yürütme organı, devletin siyasi, ekonomik, kültürel, sosyal, ulusal savunma, güvenlik ve dış faaliyetlerinin yürütülmesinden sorumludur.
Vietnam'ın yargı sistemi, Vietnam Anayasası ve Ulusal Meclis tarafından çıkarılan ulusal mevzuatla yönetilir. Yüksek Halk Mahkemesi, Vietnam'daki en yüksek temyiz mahkemesidir. Vietnam'da Merkez Askerî Mahkemesi, Ceza Mahkemesi, Hukuk Mahkemesi ve Temyiz Mahkemesi gibi başka ihtisas mahkemeleri de bulunmaktadır. Yüksek Halk Savcılığı, devlet organlarının işleyişini izler ve Vietnam vatandaşlarının yasalara uymasını sağlar.[1]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Constitution and Political System". Embassy of the Socialist Republic of Vietnam in the United States of America.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]- Active Citizens under Political Wraps: Experiences from Myanmar/Burma and Vietnam pub. by the Heinrich Böll chinhphu.vn Vietnam Government Foundation, Chiang Mai, Thailand, November 2006, p. 201.
- VUFO-NGO, Directory of Vietnam government ministry and agency websites