Vatikanoloji
Vatikanoloji, 20. yüzyılda Kutsal Makam ve Roma Katolik Kilisesi'nin nasıl işlediğini inceleyen ve raporlayan gazetecilik ve araştırma alanını tanımlamak için ortaya atılmış bir terimdir. Adını, İtalya'nın Roma kenti sınırları içinde anklav olarak yer alan Vatikan'dan alır. Kilise liderliğinin ortaya çıktığı konklav, seçim ve atama mekanizmalarına özellikle önem verilir.
Vatikanoloji isminin bilinen en eski kullanımı 1970'li yıllara dayanmaktadır. Vatikanoloji'ye ilişkin en erken kayıt 1976'da Times Literary Supplement'ta yer almaktadır.[1]
Bu uzmanlık alanına odaklanan bir gazeteci veya akademisyene bazen Vatikanolog, Vatikanist veya Vatikan gözlemcisi denir.
Kökeni ve tarihi
[değiştir | kaynağı değiştir]Kökeni, genel olarak Sovyetler Birliği Komünist Partisi'nin işleyişini ve özellikle de liderlik elitinin işleyişini ve seçimini takip eden medya, akademisyen ve yorum uzmanlarını tanımlamak için kullanılan Kremlinolog terimine dayanmaktadır. Hem Kremlin hem de Vatikan büyük bir gizlilik ve gizem içinde faaliyet gösterdiğinden, liderlik elitleri içinde kimin "yükselişte", kimin "düşüşte" ve kimin "izlenmesi gereken" olduğunu gösteren ince nüansları okuyabildiği varsayılan "uzmanlara" özel bir ilgi gösterilmiştir.
Ünlü Vatikanologlar arasında, Papa XXIII. Ioannes ve Papa VI. Paulus'ün biyografilerini (ve diğerlerinin yanı sıra) ve 1978 olaylarının Üç Papa Yılı'nda çok satan bir anlatımını yazan yazar ve yorumcu Peter Hebblethwaite[2] yer almaktadır. Robert Blair Kaiser,[3] TIME dergisi için İkinci Vatikan Konsili hakkında birçok haber yapan, alanında tanınmış bir isimdi. Sürekli haber döngüsü ve internet çağında ilk papalık konklavi olan 2005 papalık konklavı için birçok Vatikanolog, hem televizyonda hem de çevrimiçi yayınlarda geniş çapta yayınlanmalarıyla öne çıktı. Bloglar, amatör Vatikan gözlemcilerinin düşüncelerini ve görüşlerini paylaşmaları için popüler bir araç haline geldi.
Son Vatikanologların listesi
[değiştir | kaynağı değiştir]- Ed Condon and J.D. Flynn, The Pillar
- John L. Allen Jr., Crux Now
- Matthew Bunson, EWTN and National Catholic Register
- Bruno Bartoloni[4]
- Gerson Camarotti, Globo News[5]
- Massimo Franco, Corriere della Sera
- Eric Frattini, Mauri Spagnol Group, Sperling & Kupfer
- Delia Gallagher, CNN's Faith and Values correspondent
- Michael Hewitt-Gleeson, popelucianischool.net
- Robert Hutchinson, author of When in Rome: A Journal of Life in Vatican City
- Sandro Magister, L'Espresso
- Vasin Manasurangul, Pope Report
- George Menachery, Vatican Adventure[6][7][8]
- Robert Mickens, globalpulse.com
- Frédéric Mounier, La Croix
- Robert Moynihan, Inside the Vatican
- Gerard O'Connell, America
- Rocco Palmo, Whispers in the Loggia
- Catherine Pepinster, The Tablet
- Elisabetta Piqué, La Nación
- Marco Politi, La Repubblica
- Philip Pullela, Reuters[9]
- Peter Steinfels, The New York Times[10]
- Damian Thompson, The Catholic Herald[11]
- Andrea Tornielli, Il Giornale, La Stampa[12]
- Paul Vallely, papal biographer, Pope Francis – Untying the Knots[13]
- Giancarlo Zizola, Le Monde
Ayrıca bakınız
[değiştir | kaynağı değiştir]Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Vaticanology". OED.
- ^ "PETER HEBBLETHWAITE; EX-PRIEST WROTE WIDELY ABOUT THE VATICAN". Chicago Tribune (İngilizce). 1994-12-23. Erişim tarihi: 2025-08-09.
- ^ "Catholic group will host religion journalist Kaiser". 2007-01-16. 21 Eylül 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi9 Ağustos 2025.
- ^ "SMS, tweet et discours en latin... Quand les papes communiquent". Franceinfo (Fransızca). 2013-02-13. Erişim tarihi: 2025-08-09.
- ^ 'O Vaticano não queria a entrevista', diz Gerson Camarotti 7 Mayıs 2025 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., G1 (2013-07-29)
- ^ "Exhilerating Roman experience of Prof. George Menachery". 14 Aralık 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Ocak 2024.
- ^ "Kodungallur : The Cradle of Christianity In India 2000". 18 Ocak 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ağustos 2025.
- ^ Read following articles at http://www.indianchristianity.com 6 Ekim 1999 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.: Wednesday Morning, 2013 March 13.Black Smoke for the first time in 2013 - The Mass for the Election of the Pope/Missa Pro Eligendo Romano Pontifice - Possible Popes2013 - SUNDAY MORNING - The Sistine Chimney and the Two Stoves Installed - Cardinal Oswald Gracias for Pope - Conclave must not be Pre-poned - Prof. Menachery - ELECTING A NEW POPE: THE CONCLAVE AND ALL THAT - LAST DAYS OF POPE JOHN PAUL II
- ^ "Philip Pullella | Reuters". Reuters (İngilizce). 2025-05-18. 4 Aralık 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2025-08-09.
- ^ "On Things Religious, Written and Unwritten (Published 2010)" (İngilizce). 2010-01-02. 20 Haziran 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2025-08-09.
- ^ "Telegraph relaunches blogs and names Thompson section editor". www.campaignlive.co.uk (İngilizce). Erişim tarihi: 2025-08-09.
- ^ "Vatican Insider". 2011. Erişim tarihi: 18 Mart 2013.
- ^ LTD, Skyron. "Pope Francis". Bloomsbury Publishing (İngilizce). 27 Nisan 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2025-08-09.