Vatikan tarihi

Vatikan tarihi günümüzdeki Vatikan Kent Devleti'nin sınırları içinde kalan bölgelerin tarih öncesi zamanlardan günümüze kadar süregelen tarihidir.

Başlangıcı

Papalık kurumuna ev sahipliği yapan Vatikan'ın kökeni İsa'nın havarilerinden Petrus'a dayandırılır.^[1] Hristiyanlık inancına göre Petrus Roma İmparatoru Nero tarafında MS 64 yılındaki Büyük Roma Yangını'ndan sorumlu tutularak çarmıha gerilerek öldürülmüştür.^[1] Petrus'un İsa adına kilise kurumunu başlattığı ve ilk olarak piskoposluk rolünü oynadığına ve böylece Papalık kurumunun temelini attığına inanılır.

Papalık Devleti

Papalık Orta Çağ boyunca sadece Katolik kilisesini dinsel bakımdan yönetmekle kalmadı, ordu oluşturuyordu,^[2] savaş yapıyor ve barış antlaşmaları imzalıyordu. Papalık bir devlet olarak 1870 yılına kadar varlığını sürdürdü. O tarihte Savoya Hanedanının İtalya'yı tek bir bayrak altında toplaması sonucu işlevini kaybetti. 1929 yılında Papalık İtalya'yla Lateran Antlaşmasını imzalayarak Vatikan'ı kurdu. Bu tarihten sonra Vatikan şekil değiştirmekle birlikte Papalık'ın bir devamı olarak bağımsız bir devlet halinde varlığını devam ettirmektedir.

Vatikan

Papa II. John Paul 13 Mayıs 1981'de Mehmet Ali Ağca tarafından Browning marka 9 mm otomatik tabanca ile ateşlenen 3 mermi ile elinden ve karnından vurulmuştur.

Saldırı sırasında II. John Paul, Vatikan'ın San Pietro Meydanı'nda 10 bini aşkın izleyicisini üstü açık arabası ile selamlamaktaydı. Tetikçi Ağca hemen olay yerinde yakalandı; II. John Paul 3 km ötedeki Gemelli Hastanesi'nde 5.5 saat süren bir ameliyata alındı. Yoğun kan kaybına rağmen II. John Paul ameliyattan başarı ile çıktı. Vurulmasından 4 gün sonra Ağca'yı affettiğini bildiren II. Jean Paul, Ağca'yı 27 Aralık 1983'te bizzat İtalyan cezaevinde ziyaret etti.

Papa XVI. Benedictus'un kendisinden önce gelen Papa II. Jean Paul'e göre İslam dinine ve Müslümanlara karşı daha katı bir yaklaşımı savunduğu düşünülmektedir. II. Jean Paul Hristiyanlarla Müslümanlar arasında diyalog kurulmasına önem vermişti. XVI. Benedictus ise diyalogdan ziyade Müslümanlara karşı dinsel bir tartışma açma eğilimi göstermektedir.

Papa seçilmeden önce Kardinal Ratzinger Türkiye'nin Avrupa Birliği üyeliğine olumsuz baktığını açıkça ifade etmişti. AB'nin bir medeniyet olduğunu ve Türkiye'nin bu medeniyete ait olmadığını savunuyordu. 12 Eylül 2006 tarihinde Almanya'nın Regensburg Üniversitesi'nde, 14. yüzyıl Bizans İmparatoru II. Manuel Paleolog'un bir müslüman alimi ile konuşmalarında söylediği sözlere dayanarak, cihad kavramı ve İslamiyet'in getirdiği yenilikler konularında dile getirdiği imalı görüşler uluslararası tepki toplamıştır.

Kaynakça

^ ^a ^b Louth, Andrew (1989). The history of the church from Christ to Constantine. Londra: Oxford University Press. ISBN 978-0140445350.
^ Arnold, John H. (2017). The Oxford handbook of medieval Christianity. Oxford: Oxford University Press. ISBN 9780198811176.

[KiliseİlkDörtyüzYıl-1] Louth, Andrew (1989). The history of the church from Christ to Constantine. Londra: Oxford University Press. ISBN 978-0140445350.

[KiliseTarihiOrtaÇağ-2] Arnold, John H. (2017). The Oxford handbook of medieval Christianity. Oxford: Oxford University Press. ISBN 9780198811176.

[1]

[2]

g t d Avrupa tarihi
Egemen devletler	Almanya Andorra Arnavutluk Avusturya Azerbaycan Belarus Belçika Birleşik Krallık Bosna-Hersek Bulgaristan Çekya Danimarka Ermenistan Estonya Finlandiya Fransa Gürcistan Hırvatistan Hollanda İrlanda İspanya İsveç İsviçre İtalya İzlanda Karadağ Kazakistan Kıbrıs Cumhuriyeti Kuzey Makedonya Letonya Lihtenştayn Litvanya Lüksemburg Macaristan Malta Moldova Monako Norveç Polonya Portekiz Romanya Rusya San Marino Sırbistan Slovakya Slovenya Türkiye Ukrayna Yunanistan Vatikan
Sınırlı tanınmış olan devletler	Abhazya Güney Osetya Kosova Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Transdinyester
Bağımlı ve diğer bölgeler	Åland Aynoroz Cebelitarık Faroe Adaları Gagavuzya Guernsey Jersey Man Adası Svalbard

g t d Vatikan konuları
Tarih	Papalık tarihi Vatikan Tutsağı Neron Sirki Eski Aziz Petrus Bazilikası Leonine Şehri Belvedere Avlusu Papalık Devleti Roma Düklüğü Pepin bağışı Kilise devletleri Laterano Sarayı Quirinal Sarayı Savoyard Devri Birinci Vatikan Konsili Laterano Antlaşması
Coğrafya	Aziz Petrus Bazilikası Aziz Petrus Tahtı Aziz Petrus Gölgeliği Pietà Vatikan Nekropolü Aziz Petrus'un mezarı Apostolik Sarayı Papalık konutları Borgia Apartları Pavlus Şapeli Rafael Odaları Niccoline Şapeli Sistina Şapeli sunak tavan Vatikan Müzeleri Casina Pio IV Domus Sanctae Marthae Bahçeler İsviçreli Aziz Martin ve Sebastian VI. Paulus İzleyici Salonu Passetto di Borgo Aziz Petrus Meydanı Uzlaşma Yolu Vatikan Tepesi Papalık Sarayı
Siyaset	Seçimler Papa listesi Kardinal Dışişleri Bakanı Roman Curia Papalık Hazinesi Parlamento Senato Dikasterion Ordu İsviçreli Muhafızlar Jandarma Şişman papa, zayıf papa
Ekonomi	Vatikan Bankası Vatikan Euro madenî parası İletişim .va Poste Vaticane Ekonomi Sekreterliği Turizm Ulaşım Raylı Heliport
Kültür	Papalık Bilimler Akademisi Vatikan İleri Teknoloji Teleskobu Vatikan Gözlemevi Diller Müzik Sistina şapeli korosu Filateli ve Nümismatik Ofisi Vatikan Kütüphanesi Vatikan Film Kütüphanesi Vatikan Gizli Arşivleri Televizyon Radyo Kutsal Makam Basın Ofisi L'Osservatore Romano Vatikan Yayın Evi Acta Apostolicae Sedis Annuario Pontificio Kutsal Makam Katolik Kilisesi Ulusal simgeler Bayrak Arma Ulusal marş
Spor	Vatikan millî futbol takımı