Ruy González de Clavijo
Ruy Gonzáles de Clavijo [Klaviho diye okunur] Papalık özel emri ile Timur'un sarayına elçi olarak gönderilmiştir.
Bir İspanyol asilzadesidir. 1402 yılında Anadolu topraklarına ayak bastığında, Timur orduları, Yıldırım Bayezid'in ordularını, Ankara Savaşı'nda yenmiş, Anadolu'nun bir bölümü Timurlular etkisine girerken; Osmanlı Beyliği'nde Fetret Devri denen bir dönem başlamıştı.
Clavijo, İstanbul'u ziyaretinde İstanbul'un o günkü durumu hakkında gözlemlerde bulunur. İstanbul'un Bizans'ın son dönemindeki durumunu anlatır. O sırada Osmanlı şehzadeleri, iktidar için birbirleriyle savaşmakta ya da gizli ittifaklar kurmaktadırlar. Osmanlı'nın Asya'daki topraklarında bir kargaşa hüküm sürerken, Rumeli topraklarında Osmanlı düzeni büyük ölçüde devam etmektedir. Clavijo, daha sonra, Karadeniz yolu ile İstanbul'dan ayrılır. İstanbul adının ilk defa onun seyahatnamesinde geçtiği söylenmekte olup, Galata Cenevizlileri kolonisinin, "aşağı şehir" anlamında "Stambul", "Stambuli" demekte olduğunu aktarmıştır.
III. Manuil yönetimindeki, Trabzon İmparatorluğu üzerinden, zorlu Karadeniz sıra dağları aşılarak, bugünkü Doğu Anadolu Bölgesin'den, Timur'un sarayına kadar yolculukta, yol üzerinde yaşayan insanları, İpek Yolu eşkıyalarını anlatır. Daha sonra İspanya'ya döner. Papalık ile büyük hanlara yapılan ziyaretlerin hemen hemen sonuncusudur. Artık Avrupa, ilerleyen Türk gücü karşısında, Osmanlıların karşısına İran'daki çeşitli Türk ve Fars hanedanlarını kullanacaktır.
Daha önce Avrupa, bir anlamda Papalık, bu elçilik heyetleri ile haçlı seferlerini düzenli olarak başlatmış; İspanya'da Berberi Müslümanları durdurmuş, Sicilya'dan da Arapları atmıştı. Şimdi ise yükselen büyük ve tehlikeli güç Osmanlılardı. Avrupa 500 yıl bu gücü, Avrupa'dan atmaya çalışacaktı.
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- Embâjada a Tamor Lân: Ruy Gonzâles de Clavijo (Embâjada a Tamor Lân adlı eseri Türkçeye çevrilmiştir: ANADOLU, ORTA ASYA ve TİMUR - SES YAYINLARI)
- Papal Envoys to the Great Hans
