Rovine Muharebesi
| Rovine Muharebesi | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Osmanlı İmparatorluğu Kuruluş Dönemi | |||||||
.jpg) | |||||||
| |||||||
| Taraflar | |||||||
 Osmanlı İmparatorluğu |
 Eflak Voyvodalığı | ||||||
| Komutanlar ve liderler | |||||||
Sultan I. Bayezid Marko Kralyeviç (ölü) Stefan LazareviçKonstantin Dragaš (ölü) Konstantin Balšić |
I. Mircea | ||||||
| Kayıplar | |||||||
| Ağır | Ağır | ||||||
Rovine Muharebesi, 17 Mayıs 1395 târihinde[1] Eflak voyvodası I. Mircea ve I. Bayezid komutasındaki Osmanlı ordusu arasında geçen, sonucu tartışmalı çatışmadır. Çarpışmayı Osmanlı akını olarak nitelemek mümkündür. Efsâneye göre, savaş ârifesinde voyvoda I. Mircea barış elçisi kılığında gelmiş, I. Bayezid ile görüşmüş ve onun geri dönmesini telkin etmiş; ancak Sultan kabul etmeyince muharebe gerçekleşmiştir.
Muharebe
[değiştir | kaynağı değiştir]Muharebe, Argeş Nehri yakınlarında meydana gelmiştir.[2] Muharebenin tam olarak nerede olduğu yönünde tartışmalar mevcuttur. Çatışma sırasında en önemli rolü, henüz saldırı sırasında Osmanlı saflarını imhâ etmeyi başaran Eflaklı okçular oynamıştır.[3] I. Bayezid'ın Sırp vasalları ve Sırplar arasında en güçlü lordlar olarak sayılabilecek Stefan Lazareviç ve Marko Kralyeviç de savaşa Osmanlı saflarında katılmıştır; Kralyeviç öldürülmüştür.
Muharebe hakkındaki bir başka görüş, tek bir gün değil tüm hafta boyunca sürdüğünü ve zaman zaman bir pozisyon savaşı hâline geldiğini öne sürer. Şiddetli savaş her iki taraf içinde ağır kayıplarla sona erer ve savaş sonunda her iki ordu da savaş bölgesinden çekilir. Eflaklılar, Osmanlı'yı geri püskürtmelerine rağmen Osmanlı ordusu dağılmıyor, Sultan'ın kişisel korumaları olan yeniçerilere güvenerek savaşa devam edebiliyordu. Bu durum, Osmanlı savunmasının aşılamaz bir durumu gibiydi ve aynı taktik ünlü Niğbolu Muharebesi'nde de kullanılmıştı. Bu taktiksel yenilik, Osmanlı tarzı savaş biçiminin 18. yüzyıla değin temelini oluşturur. I. Mircea komutasındaki Eflak ordusu da ağır kayıplar vermiştir. Osmanlı savunmasının açılmasının tek yolu Eflak ordusunun geri çekilmesi ile mümkündü. Bu savaş günümüzde de Rumen târihinin en önemli çatışmalarından biri olarak geçmiştir.[2]
Savaşın destansı bir anlatımı, Rumen ulusal şâir Mihai Eminescu tarafından kaleme alınan manzumede "Scrisoarea a III-a" (Üçüncü Mektup) kendisine yer bulur. 15. yüzyılda yazılan Dečani kronikleri bu savaştan bahseder ve Marko Kralyeviç'in yanı sıra Konstantin Dragaš'ın da bu savaşta öldüğü anlatılır.[4] Bu kronikler, Kralyeviç'in kardeşi olan Andreja Mrnjavčević'in de bu savaşta öldüğünü belirtir.[5]
Dönemin kayıtları Kralyeviç'in bu çatışmaya isteksizce katıldığını, Hristiyanlara karşı savaşmak istemediğini ve muharebe öncesinde Konstantin Dragaš'a: "Bu muharebede ilk ölenlerden biri ben olsam dahi Tanrı'ya bu savaşta Hristiyanlara yardım etmesi için duâ ediyorum."[6][7] dediğini aktarır.
Sonuç
[değiştir | kaynağı değiştir]Birtakım târihçiler bu muharebeyi Eflak zaferi olduğunu belirtirken[a], Halil İnalcık ve Jean Sedlar ise Osmanlı zaferi olduğunu savunurlar.[13][14] Lucian Boia ise çatışmanın sonuçsuz kalmış olabileceğini öne sürmektedir.[15]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- Özel
- ^ Ostrogorsky, George.
- ^ a b Dan Ioan Mureşan. "Avant Nicopolis: observations sur la campagne de 1395 pour le contrôle du Bas-Danube". 9 Eylül 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Aralık 2015.
- ^ Cronica bulgară la I. Bogdan, Ein Beitrag zur bulgarischen und serbischen Geschichtschreibung, în Archiv für slavische Philologie, p. 530.
- ^ Ђурић, Иван (1984). Сумрак Византије: време Јована VIII Палеолога (1392-1448). Народна књига. s. 78. 14 Mart 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Aralık 2015.
У Дечанском летопису је, уз вест о боју на Ровинама, забележено како су тамо погинули Марко Краљевић и Константин Драгаш.
- ^ Successors of the Mrnjavčević family and theritories under their power 1371-1459 4 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., University of Belgrade, Faculty of Philosophy, PhD thesis of Aleksić Vladimir, page 147
- ^ Ćorović 2001, ch. 4, I. Srbi između Turaka i Mađara
- ^ Konstantin 2000, "О погибији краља Марка и Константина Драгаша 24 Ekim 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.".
- ^ Bradbury 2004, s. 177.
- ^ Brackob 2023, s. 106.
- ^ Fine 1994, s. 424.
- ^ Forter & Rostovsky 1971, s. 64.
- ^ Grumeza 2010, s. 75.
- ^ Inalcik 1992.
- ^ Sedlar 2013, s. 482.
- ^ Boia 2001, s. 65-66.
- Genel
- Boia, Lucian (2001). Romania:Borderland of Europe. Reaktion books.
- Brackob, A.K. (2023). Dracul – Of the Father: The Untold Story of Vlad Dracul. Histria Books.
- Bradbury, Jim (2004). The Routledge Companion to Medieval Warfare. Routledge. ISBN 978-0-415-22126-9.
- Fine, John Van Antwerp (1994). The Late Medieval Balkans: A Critical Survey from the Late Twelfth Century to the Ottoman Conquest. Ann Arbor: University of Michigan Press. ISBN 978-0-472-08260-5.
- Forter, Norman L.; Rostovsky, Demeter B. (1971). The Roumanian Handbook. Ayer Publishing. ISBN 978-0-405-02747-5.
- İnalcik, Halil (1992). "Bayezid I". Islam Ansiklopedisi.
- Grumeza, Ion (2010). The Roots of Balkanization: Eastern Europe C.E. 500-1500. Bloomsbury Academic.
- Sedlar, Jean W. (2013). East Central Europe in the Middle Ages, 1000-1500. 3. University of Washington Press.