Nobel Ödülü sahibi siyahiler listesi
Nobel Ödülü, ilk olarak 1901'de Fizik, Kimya, Fizyoloji veya Tıp, Edebiyat ve Barış alanındaki başarılar için verilen yıllık, uluslararası bir ödüldür. Ekonomi alanında ilgili bir ödül 1969'dan beri verilmektedir.[1] 2019 Nobel ödülleri itibarıyla 916 bireye verilmiştir ve bunların 16' sı siyahidir.[2]
Siyahlar altı ödül kategorisinden üçünde ödül almıştır. Onikisi Barışta, üçü Edebiyat ve biri Ekonomi alanındadır. İlk Siyah, Nobel sahibi olan Amerikalı Ralph Bunche, 1950'de Barış Ödülü'ne layık görüldü. En son Abiy Ahmed, 2019'da Barış Ödülü'ne layık görüldü.
İki Siyah ödül sahibi - Barack Obama ve Ellen Johnson Sirleaf - ödüle layık görüldüklerinde ülkelerinin (sırasıyla ABD ve Liberya) başkanlarıydı. Abiy Ahmed ise kazanan olarak ilan edildiğinde Etiyopya Başbakanıydı.
Ekonomi
[değiştir | kaynağı değiştir]Nobel Ekonomi Ödülü'ne bir siyahi layık görüldü.
| Yıl | resim | kazanan | ülke | Yorum |
|---|---|---|---|---|
| 1979 | W. Arthur Lewis |  Saint Lucia
|
İktisadi Bilimlerde Nobel Anma Ödülünü kazanan ilk ve (şimdiye kadar) tek siyahi kişi. Ekonomi Bilimlerinde Nobel Anma Ödülünü kazanan ilk Batı Hindistanlı [3] |
Edebiyat
[değiştir | kaynağı değiştir]Nobel Edebiyat Ödülü'nü üç siyahi aldı.
| Yıl | resim | kazanan | ülke | Yorum |
|---|---|---|---|---|
| 1986 | Wole Soyinka |  Nijerya
|
Nobel Edebiyat Ödülü'nü kazanan ilk siyahi kişi [4] | |
| 1992 | Derek Walcott [5] | Saint Lucia
|
||
| 1993 | Toni Morrison |  ABD
|
Nobel Ödülü kazanan ilk siyah kadın [6] |
Barış
[değiştir | kaynağı değiştir]12 Siyahilere Nobel Barış Ödülü verildi.
| Yıl | resim | kazanan | ülke | Yorum |
|---|---|---|---|---|
| 1950 | Ralph Bunche |  ABD
|
Nobel Ödülü kazanan ilk siyahi insan [7] | |
| 1960 | Albert John Luthuli |  Güney Afrika
|
Nobel Ödülü kazanan ilk siyahi Afrikalı | |
| 1964 | Martin Luther King Jr. | ABD
|
Nobel Ödülü'nü kazanan en genç Afrikalı Amerikalı | |
| 1984 | Desmond Tutu |  Güney Afrika
|
||
| 1993 | Nelson Mandela | Güney Afrika
|
||
| 2001 | Kofi Annan |  Gana
|
||
| 2004 | Wangari Maathai |  Kenya
|
Nobel Barış Ödülü'nü kazanan ilk çevreci | |
| 2009 | Barack Obama | ABD
|
||
| 2011 | Ellen Johnson Sirleaf |  Liberya
| ||
| 2011 | Leymah Gbowee | Liberya
|
||
| 2018 | Denis Mukwege |  Demokratik Kongo Cumhuriyeti
|
||
| 2019 | Abi Ahmed |  Etiyopya
|
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Nobel Prize 14 Aralık 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi." (2007), in Encyclopædia Britannica, accessed 14 November 2007, from Encyclopædia Britannica Online:
“ An additional award, the Sveriges Riksbank Prize in Economic Sciences in Memory of Alfred Nobel, was established in 1968 by the Bank of Sweden and was first awarded in 1969 ” - ^ "All Nobel Laureates". Nobel Foundation. 1 Temmuz 2006 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ekim 2019.
- ^ "Unsung Heroes". Time. 1 Aralık 2007. 26 Aralık 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Mayıs 2010.
- ^ "Wole Soyinka Biography". Nobelprize.org. 14 Ağustos 2006 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 24 Temmuz 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Haziran 2021.
- ^ Grimes (8 Ekim 1983). "Toni Morrison Is '93 Winner of Nobel Prize in Literature". New York Times. 6 Şubat 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Mayıs 2010.
- ^ Ralph Bunche 14 Eylül 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., PBS.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]- Nelson Mandela'nın Röportajı 6 Haziran 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.