Nicos Poulantzas
| Nicos Poulantzas | |
|---|---|
| Doğumu | 21 Eylül 1936 Atina, Yunanistan |
| Ölümü | 3 Ekim 1979 (43 yaşında) Paris, Fransa intihar |
| Evlilik | Annie Leclerc |
| Çağı | 20. yüzyıl felsefesi |
| Bölgesi | batı felsefesi |
| Okulu | kıta felsefesi Yapısalcı Marksist |
| Kurumu | Paris Üniversitesi |
| İlgi alanları | Siyaset felsefesi[1] |
| Önemli fikirleri | Devletin kapitalist sınıftan göreli özerkliği |
Etkilendikleri | |
Etkiledikleri | |
Nicos Poulantzas (Yunanca: Νίκος Πουλαντζάς; 21 Eylül 1936 - 3 Ekim 1979), Yunan sosyolog ve filozof, Marksist siyaset toplum bilimcisidir. Devlet, sosyal sınıf, faşizm ve otoriterlik üzerine yaptığı teorik çalışmalarıyla tanınmaktadır.[2] Çalışmaları, geleneksel komünist görüşlerin eleştirilmesinde ve kapitalist devlet üzerine gelişmiş bir Marksist teorinin oluşturulmasında etkili olmuştur.[3]
Hayatı
[değiştir | kaynağı değiştir]Nicos Poulantzas, 21 Eylül 1936'da Atina'da doğdu. 1953'te Atina Üniversitesi Hukuk fakültesine girdi. Üniversitede iken Yunanistan Komünist Partisi'nin (KKE) Gençlik Kolları'nda ve yasal bir parti olan Birleşik Demokratik Sol'da (EDA) siyasi faaliyetlerde bulundu. 1966'da Annie Leclerc ile evlendi. 1970'lerde Poulantzas ve Althusser ile beraber, ilk önceleri Leninist olan, önde gelen bir Yapısalcı Marksist olarak biliniyordu, sonraları Demokratik sosyalizm savunucusu oldu.
En çok devlet üzerine kuramsal çalışması ile tanınmaktadır. Ancak aynı zamanda faşizmin çözümlenmesine, çağdaş dünyada toplumsal sınıflara ve 1970'lerde Güney Avrupa'da diktatörlüklerin (ör:Franco'nun İspanya'sı, Salazar'ın Portekiz'i ve Papadopoulos'un Yunanistan'ı) çökmesine Marksist katkılar önerdi. Poulantzas, Antonio Gramsci'nin kültürel hegemonya kavramına dayanarak ezilenlerin hareketlerini bastırmasının devletin tek işlevi olmadığını savundu. Bunun yerine, devlet iktidarı ezilenlerin rızasını da almalıydı. Ralph Miliband'ın devlet üzerine olan görüşlerini yoğun şekilde eleştirdi. Teorileri Bob Jessop üzerinde derin etkiler bıraktı. Poulantzas'ın fikirleri Yunanistan'da Syriza partisinin kurulmasına ön ayak oldu.
3 Ekim 1979'da Paris'te bir arkadaşının dairesinin penceresinden atlayarak intihar etti.
Başlıca çalışmaları
[değiştir | kaynağı değiştir]- Poulantzas, Nicos. Political Power and Social Classes. NLB, 1973 (orijinal yayın tarihi. 1968). (Türkçesi: Siyasal İktidar ve Sosyal Sınıflar, Çev. Şule Ünsaldı, Epos).
- Poulantzas, Nicos. Fascism and Dictatorship: The Third International and the Problem of Fascism. NLB, 1974 (orj. 1970). (Türkçesi: Faşizm ve Diktatörlük, Çev. Ahmet İnsel, İletişim).
- Poulantzas, Nicos. Classes in Contemporary Capitalism. NLB, 1975 (orj. 1973).
- Poulantzas, Nicos. The Crisis of the Dictatorships: Portugal, Greece, Spain. Humanities Press, 1976.
- Poulantzas, Nicos. State, Power, Socialism. NLB, 1978. (Türkçesi, Devlet, İktidar, Sosyalizm, Çev. Turhan Ilgaz, Epos).
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Nicos Poulantzas: Philosopher of Democratic Socialism". Dissent Magazine. 16 Mayıs 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Temmuz 2020.
- ^ Halifeoğlu, Melek (2023). "Kapitalist Devleti Anlamak: Poulantzas Üzerine Kuramsal Bir İnceleme". Bingöl Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 7 (1): 155–167. doi:10.33399/biibfad.1223361. ISSN 2651-3234.
- ^ Poulantzas Kitabı - Seçme Yazılar. Güzelsarı, S. tarafından çevrildi. Dipnot.