Madrasi satrancı

Madrasi satrancı, 1979 yılında Hint Abdul Jabbar Karwatkar tarafından icat edilen ve adını Madras (günümüzde Chennai) kentinden alan bir satranç varyantıdır. Oyun, klasik satranç kurallarına ek olarak “paralizi” (felç) kuralı ile bilinir. Bu varyant, özellikle satranç problemi kompozisyonlarında ve eğlence amaçlı oyunlarda tercih edilir. Normal satranç oyunundaki kurallardan ayrılan yönleri vardır.

Madrasi satrancı, klasik satrançtan farklı olarak taşların birbirini felç etmesiyle yeni stratejik olanaklar sunar. Bu özellik, özellikle satranç problemlerinde ve kompozisyonlarında yaratıcı çözümler üretmek için kullanılır.

Temel Kurallar

• Paralizi Kuralı: Bir taş, rakibin aynı türden bir taşını tehdit ettiğinde (örneğin bir beyaz vezir bir siyah veziri tehdit ediyorsa), her iki taş da paralize olur. Paralize olan taşlar hareket edemez, taş alamaz ve şah çekemez hale gelir.
• Bu kural genellikle şahlar için geçerli değildir; iki şah yan yana gelemez ve birbirini paralize edemez. Ancak, şahların da dahil edildiği varyanta Madrasi rex inclusive (Madrasi RI) adı verilir.
• Paralizi yalnızca aynı tür taşlar arasında gerçekleşir; farklı türdeki taşlar arasında uygulanmaz.
• Paralize olan taşlardan biri, başka bir taş tarafından alınırsa paralizi sona erer.
• Tehdit eden taş ile tehdit edilen taş arasına başka bir taş girerse paralizi ortadan kalkar.
• En passant piyon alma hamlesi, karşılıklı tehdit olmadığı için genellikle paraliziye tabi değildir. Ancak bu konuda farklı yorumlar bulunabilir.
• Oyun, klasik satranç kurallarıyla başlar ve taşların hareketleri, satrançta olduğu gibi ilerler.

Örnek Pozisyon

	a	b	c	d	e	f	g	h
8									8
7									7
6									6
5									5
4									4
3									3
2									2
1									1
	a	b	c	d	e	f	g	h

Bir örnekle açıklamak gerekirse: c5 karesindeki beyaz kale, g5 karesindeki siyah kale tarafından tehdit ediyorsa, her iki kale de paralize olur ve hareket edemez. d8 ve f7 karelerindeki atlar karşılıklı olarak birbirini tehdit ediyorsa, bu atlar da paralize olur. Fakat d1'deki fil, f2'deki at tarafından tehdit edilse de paralize olmaz; çünkü farklı türdedirler.