Hannes Alfvén - Vikipedi
İçeriğe atla
Ana menü
Gezinti
  • Anasayfa
  • Hakkımızda
  • İçindekiler
  • Rastgele madde
  • Seçkin içerik
  • Yakınımdakiler
Katılım
  • Deneme tahtası
  • Köy çeşmesi
  • Son değişiklikler
  • Dosya yükle
  • Topluluk portalı
  • Wikimedia dükkânı
  • Yardım
  • Özel sayfalar
Vikipedi Özgür Ansiklopedi
Ara
  • Bağış yapın
  • Hesap oluştur
  • Oturum aç
  • Bağış yapın
  • Hesap oluştur
  • Oturum aç

İçindekiler

  • Giriş
  • 1 Hayatı ve Çalışmaları
  • 2 Kaynakça

Hannes Alfvén

  • Afrikaans
  • العربية
  • مصرى
  • تۆرکجه
  • Беларуская
  • Български
  • বাংলা
  • Bosanski
  • Català
  • کوردی
  • Čeština
  • Dansk
  • Deutsch
  • Ελληνικά
  • English
  • Esperanto
  • Español
  • Eesti
  • Euskara
  • فارسی
  • Suomi
  • Français
  • Gàidhlig
  • Galego
  • 客家語 / Hak-kâ-ngî
  • עברית
  • हिन्दी
  • Hrvatski
  • Kreyòl ayisyen
  • Magyar
  • Հայերեն
  • Bahasa Indonesia
  • Ido
  • İtaliano
  • 日本語
  • ქართული
  • Қазақша
  • 한국어
  • Kurdî
  • Latina
  • Lëtzebuergesch
  • Lietuvių
  • Latviešu
  • Malagasy
  • Македонски
  • मराठी
  • Bahasa Melayu
  • مازِرونی
  • नेपाल भाषा
  • Nederlands
  • Norsk nynorsk
  • Norsk bokmål
  • Polski
  • پنجابی
  • Português
  • Română
  • Русский
  • Simple English
  • Slovenčina
  • Slovenščina
  • Српски / srpski
  • Svenska
  • Kiswahili
  • தமிழ்
  • Татарча / tatarça
  • Українська
  • اردو
  • Oʻzbekcha / ўзбекча
  • Tiếng Việt
  • 吴语
  • მარგალური
  • Yorùbá
  • 中文
  • 閩南語 / Bân-lâm-gí
  • 粵語
Bağlantıları değiştir
  • Madde
  • Tartışma
  • Oku
  • Değiştir
  • Kaynağı değiştir
  • Geçmişi gör
Araçlar
Eylemler
  • Oku
  • Değiştir
  • Kaynağı değiştir
  • Geçmişi gör
Genel
  • Sayfaya bağlantılar
  • İlgili değişiklikler
  • Kalıcı bağlantı
  • Sayfa bilgisi
  • Bu sayfayı kaynak göster
  • Kısaltılmış URL'yi al
  • Karekodu indir
Yazdır/dışa aktar
  • Bir kitap oluştur
  • PDF olarak indir
  • Basılmaya uygun görünüm
Diğer projelerde
  • Wikimedia Commons
  • Vikiveri ögesi
Görünüm
Vikipedi, özgür ansiklopedi
Bu maddedeki bilgilerin doğrulanabilmesi için ek kaynaklar gerekli. Lütfen güvenilir kaynaklar ekleyerek maddenin geliştirilmesine yardımcı olun. Kaynaksız içerik itiraz konusu olabilir ve kaldırılabilir.
Kaynak ara: "Hannes Alfvén" – haber · gazete · kitap · akademik · JSTOR
(Nisan 2021) (Bu şablonun nasıl ve ne zaman kaldırılması gerektiğini öğrenin)
Hannes Alfvén
DoğumHannes Olof Gösta Alfvén
30 Mayıs 1908(1908-05-30)
Norrköping, İsveç
Ölüm2 Nisan 1995 (86 yaşında)
Djursholm, İsveç
Defin yeriDjursholms Begravningsplats, 02 ALEN 3122
59°24′28″K 18°4′37.7″D / 59.40778°K 18.077139°D / 59.40778; 18.077139
Mezun olduğu okul(lar)Uppsala Üniversitesi
Tanınma nedeni
  • Magnetohidrodinamik
  • Plazma kozmolojisi
  • Alfvén dalgası
Çocuk(lar)Inger Alfvén
Ödüller
  • Björkénska priset (1946)
  • Nobel Fizik Ödülü (1970)
  • Lomonosov Altın Madalyası (1971)
  • Dirac Madalyası (1979)
  • ForMemRS (1980)[1]
  • William Bowie Madalyası (1988)
Kariyeri
DalıElektrik mühendisliği ve Plazma fiziği
Çalıştığı kurum
  • Uppsala Üniversitesi
  • Royal Institute of Technology
  • University of California, San Diego
  • University of Maryland, College Park
  • University of Southern California
TezInvestigations of the Ultra-short Electromagnetic Waves[2] (1934)
Doktora
danışmanı
Manne Siegbahn
Carl Wilhelm Oseen
Doktora öğrencileri
  • Carl-Gunne Fälthammar[kaynak belirtilmeli]

Hannes Olof Gösta Alfvén, (İsveççe telaffuz: [alˈveːn], d. 30 Mayıs 1908; Norrköping, İsveç – ö. 2 Nisan 1995; Djursholm, İsveç), Nobel Fizik Ödülü sahibi İsveçli astrofizikçidir.

Hayatı ve Çalışmaları

[değiştir | kaynağı değiştir]

Asıl adı Hannes Olof Gösta Alfvén olan Hannes Alfvén 30 Mayıs 1908'de Norrköping, İsveç'te doğdu. Astrofizikçidir. Molekül, iyon ve elektronların oluşturduğu gaz kümeleri olan plazmaların incelenmesini konu edinen plazma fiziğinin kurulmasına katkıları nedeniyle Fransız Louis Néel ile birlikte 1970 Nobel Fizik Ödülü'nü kazandı.

Öğrenimini Uppsala Üniversitesi'nde tamamlayan Alfvén, 1940'ta Stockholm'daki Kraliyet Teknoloji Enstitüsü'nde çalışmaya başladı. 1930'ların sonları ve 1940'ların başlarında uzay fiziği alanına önemli katkılarda bulundu. Belirli koşullar altındaki plazmanın, içinden geçen magnetik akı çizgilerine göre devindiğini öne süren donmuş akı teoremi bu katkılarındandır. Alfvén, sonraları kozmik ışınların kökenini açıklamakta da bu kavramdan yararlandı.

1939'da, magnetik fırtınalara ve kuzey ışığına ilişkin kuramını yayımlayan Alfvén, bu kuramla çağdaş magnetosfer (Dünya'nın magnetik alan bölgesi) kuramını önemli ölçüde etkiledi. Ayrıca, bir magnetik alandaki yüklü bir parçacığın karmaşık sarmal hareketini kolayca hesaplamayı sağlayan bir matematiksel yaklaştırma yöntemi de buldu.

Magnetik alan etkisindeki plazmaların incelenmesini konu edinen magnetohidrodinamiğin (MHD) öncüsü sayolan Alfvén'in çalışmaları çekirdek kaynaşması (füzyon) denetimine yönelik çabalara temel oluşturdu.

İsveç hükûmetiyle düştüğü sayısız anlaşmazlığın ardından Alfvén 1967'de, San Diego'daki California Üniversitesi'nde görev aldı. Daha sonra bu görevin yanı sıra Oslo'daki Kraliyet Enstitüsü'nde de ders vermeye başladı. İlk araştırmalarının çoğunu 1950'de yayımlanan Cosmical Electrodynamics'de (Kozmik Elektrodinamik) toplayan Alfvén'in, On the Origin of the Solar System (1954; Güneş Sisteminin Kökeni Üzerine), Worlds-Antiworlds (1966, Dünyalar-Karşıdünyalar) ve Cosmic Plasma (1981, Kozmik Plazma) adlı üç kitabı daha vardır.

Kaynakça

[değiştir | kaynağı değiştir]
  1. ^ Pease, R. S.; Lindqvist, S. (1998). "Hannes Olof Gosta Alfven. 30 May 1908-2 April 1995". Biographical Memoirs of Fellows of the Royal Society. 44: 3-19. doi:10.1098/rsbm.1998.0001. 
  2. ^ Anthony L. Peratt (2008), "Alfvén, Hannes Olof Gosta", Complete Dictionary of Scientific Biography, Charles Scribner's Sons, 19, s. 40, 26 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi26 Nisan 2021 
  • g
  • t
  • d
Nobel Fizik Ödülü sahipleri
1901-1925
  • Wilhelm Röntgen (1901)
  • Hendrik Lorentz / Pieter Zeeman (1902)
  • Henri Becquerel / Pierre Curie / Marie Curie (1903)
  • John William Strutt (1904)
  • Philipp Lenard (1905)
  • J. J. Thomson (1906)
  • Albert Michelson (1907)
  • Gabriel Lippmann (1908)
  • Guglielmo Marconi / Ferdinand Braun (1909)
  • Johannes Diderik van der Waals (1910)
  • Wilhelm Wien (1911)
  • Gustaf Dalén (1912)
  • Heike Kamerlingh Onnes (1913)
  • Max von Laue (1914)
  • Lawrence Bragg / William Bragg (1915)
  • Charles Barkla (1917)
  • Max Planck (1918)
  • Johannes Stark (1919)
  • Charles Édouard Guillaume (1920)
  • Albert Einstein (1921)
  • Niels Bohr (1922)
  • Robert A. Millikan (1923)
  • Manne Siegbahn (1924)
  • James Franck / Gustav Hertz (1925)
1926-1950
  • Jean Perrin (1926)
  • Arthur Compton / Charles Wilson (1927)
  • Owen Richardson (1928)
  • Louis de Broglie (1929)
  • C. V. Raman (1930)
  • Werner Heisenberg (1932)
  • Erwin Schrödinger / Paul Dirac (1933)
  • James Chadwick (1935)
  • Victor Hess / Carl Anderson (1936)
  • Clinton Davisson / George Thomson (1937)
  • Enrico Fermi (1938)
  • Ernest Lawrence (1939)
  • Otto Stern (1943)
  • Isidor Isaac Rabi (1944)
  • Wolfgang Pauli (1945)
  • Percy Bridgman (1946)
  • Edward Appleton (1947)
  • Patrick Blackett (1948)
  • Hideki Yukava (1949)
  • C. F. Powell (1950)
1951-1975
  • John Cockcroft / Ernest Walton (1951)
  • Felix Bloch / Edward Purcell (1952)
  • Frits Zernike (1953)
  • Max Born / Walther Bothe (1954)
  • Willis Lamb / Polykarp Kusch (1955)
  • William Shockley / John Bardeen / Walter Brattain (1956)
  • Chen Ning Yang / Tsung-Dao Lee (1957)
  • Pavel Çerenkov / İlya Frank / İgor Tamm (1958)
  • Emilio Segrè / Owen Chamberlain (1959)
  • Donald A. Glaser (1960)
  • Robert Hofstadter / Rudolf Mössbauer (1961)
  • Lev Landau (1962)
  • Eugene Wigner / Maria Goeppert-Mayer / Hans Jensen (1963)
  • Charles Townes / Nikolay Basov / Aleksandr Prohorov (1964)
  • Shin'ichirō Tomonaga / Julian Schwinger / Richard Feynman (1965)
  • Alfred Kastler (1966)
  • Hans Bethe (1967)
  • Luis Alvarez (1968)
  • Murray Gell-Mann (1969)
  • Hannes Alfvén / Louis Néel (1970)
  • Dennis Gabor (1971)
  • John Bardeen / Leon Cooper / Robert Schrieffer (1972)
  • Leo Esaki / Ivar Giaever / Brian Josephson (1973)
  • Martin Ryle / Antony Hewish (1974)
  • Aage Niels Bohr / Ben R. Mottelson / James Rainwater (1975)
1976-2000
  • Burton Richter / Samuel C. C. Ting (1976)
  • Philip Anderson / Nevill Mott / John Van Vleck (1977)
  • Pyotr Kapitsa / Arno Penzias / Robert Wilson (1978)
  • Sheldon Glashow / Muhammed Abdüsselam / Steven Weinberg (1979)
  • James Cronin / Val Fitch (1980)
  • Nicolaas Bloembergen / Arthur Schawlow / Kai Siegbahn (1981)
  • Kenneth Wilson (1982)
  • Subrahmanyan Chandrasekhar / William Fowler (1983)
  • Carlo Rubbia / Simon van der Meer (1984)
  • Klaus von Klitzing (1985)
  • Ernst Ruska / Gerd Binnig / Heinrich Rohrer (1986)
  • Georg Bednorz / Alex Müller (1987)
  • Leon Lederman / Melvin Schwartz / Jack Steinberger (1988)
  • Norman Ramsey / Hans Dehmelt / Wolfgang Paul (1989)
  • Jerome Friedman / Henry Kendall / Richard Taylor (1990)
  • Pierre-Gilles de Gennes (1991)
  • Georges Charpak (1992)
  • Russell Hulse / Joseph Taylor (1993)
  • Bertram Brockhouse / Clifford Shull (1994)
  • Martin Perl / Frederick Reines (1995)
  • David Lee / Douglas Osheroff / Robert Richardson (1996)
  • Steven Chu / Claude Cohen-Tannoudji / William Phillips (1997)
  • Robert Laughlin / Horst Störmer / Daniel Tsui (1998)
  • Gerard 't Hooft / Martinus Veltman (1999)
  • Jores Alfyorov / Herbert Kroemer / Jack Kilby (2000)
2001-günümüz
  • Eric Cornell / Wolfgang Ketterle / Carl Wieman (2001)
  • Raymond Davis / Masatoshi Koshiba / Riccardo Giacconi (2002)
  • Aleksey Abrikosov / Vitali Ginzburg / Anthony Leggett (2003)
  • David Gross / David Politzer / Frank Wilczek (2004)
  • Roy Glauber / John Hall / Theodor W. Hänsch (2005)
  • John Mather / George Smoot (2006)
  • Albert Fert / Peter Grünberg (2007)
  • Yoichiro Nambu / Makoto Kobayashi / Toshihide Maskawa (2008)
  • Charles Kao / Willard Boyle / George Smith (2009)
  • Andre Geim / Konstantin Novoselov (2010)
  • Saul Perlmutter / Adam Riess / Brian Schmidt (2011)
  • David Wineland / Serge Haroche (2012)
  • François Englert / Peter Higgs (2013)
  • Isamu Akasaki / Hiroshi Amano / Shuji Nakamura (2014)
  • Takaaki Kajita / Arthur B. McDonald (2015)
  • David Thouless / Duncan Haldane / Michael Kosterlitz (2016)
  • Rainer Weiss / Barry Barish / Kip Thorne (2017)
  • Arthur Ashkin / Gérard Mourou / Donna Strickland (2018)
  • Jim Peebles / Michel Mayor / Didier Queloz (2019)
  • Roger Penrose / Reinhard Genzel / Andrea Ghez (2020)
  • Giorgio Parisi / Klaus Hasselmann / Syukuro Manabe (2021)
  • Alain Aspect / John Clauser / Anton Zeilinger (2022)
  • Pierre Agostini / Ferenc Krausz / Anne L'Huillier (2023)
  • John Hopfield / Geoffrey Hinton (2024)
  • John Clarke / Michel Devoret / John M. Martinis (2025)
  • g
  • t
  • d
İsveçli Nobel Ödülü sahipleri
Kimya
  • 1903: Svante Arrhenius
  • 1926: Theodor Svedberg
  • 1929: Hans von Euler-Chelpin
  • 1948: Arne Tiselius
  • 2015: Tomas Lindahl
Edebiyat
  • 1909: Selma Lagerlöf
  • 1916: Verner von Heidenstam
  • 1931: Erik Axel Karlfeldt (ölümünden sonra)
  • 1951: Pär Lagerkvist
  • 1966: Nelly Sachs
  • 1974: Eyvind Johnson / Harry Martinson
  • 2011: Tomas Tranströmer
Barış
  • 1908: Klas Pontus Arnoldson
  • 1921: Hjalmar Branting
  • 1930: Nathan Söderblom
  • 1961: Dag Hammarskjöld (ölümünden sonra)
  • 1982: Alva Myrdal
Fizik
  • 1912: Gustaf Dalén
  • 1924: Manne Siegbahn
  • 1970: Hannes Alfvén
  • 1981: Kai Siegbahn
Tıp
  • 1911: Allvar Gullstrand
  • 1955: Hugo Theorell
  • 1967: Ragnar Granit
  • 1970: Ulf von Euler
  • 1981: Torsten Wiesel
  • 1982: Sune Bergström / Bengt I. Samuelsson
  • 2000: Arvid Carlsson
  • 2022: Svante Pääbo
Ekonomi
  • 1974: Gunnar Myrdal
  • 1977: Bertil Ohlin
Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin
  • BIBSYS: 90196950
  • BNC: 000145545
  • BNF: cb11888422p (data)
  • CANTIC: a11563485
  • CiNii: DA00694792
  • GND: 117761109
  • ISNI: 0000 0001 0905 1689
  • LCCN: n50035250
  • LNB: 000184041
  • MGP: 105813
  • NDL: 00431227
  • NKC: ola2002113828
  • NLA: 35003166
  • NLI: 987007580977605171
  • NSK: 000054580
  • NTA: 071276645
  • RERO: A002918247
  • SELIBR: 34940
  • SNAC: w6cj8g7q
  • SUDOC: 026681730
  • Trove: 785664
  • VIAF: 59077879
  • WorldCat (LCCN): n50-035250
"https://tr.wikipedia.org/w/index.php?title=Hannes_Alfvén&oldid=36258206" sayfasından alınmıştır
Kategoriler:
  • 1908 doğumlular
  • Norrköping doğumlular
  • 1995'te ölenler
  • Djursholm'da ölenler
  • İsveçli astronomlar
  • İsveçli astrofizikçiler
  • İsveçli Nobel Ödülü sahipleri
  • Nobel Fizik Ödülü sahipleri
  • Kraliyet Astronomi Derneği Altın Madalyası sahipleri
  • SSCB Bilimler Akademisi'nin yabancı üyeleri
  • Rusya Bilimler Akademisi'nin yabancı üyeleri
  • Amerikan Bilim ve Sanat Akademisi üyeleri
  • Royal Society'nin yabancı üyeleri
  • Fulbright Programında öğrenim görenler
  • Franklin Madalyası sahipleri
  • Uppsala Üniversitesinde öğrenim görenler
  • Ulusal Bilimler Akademisi üyesi yabancılar
Gizli kategoriler:
  • Ek kaynaklar gereken maddeler Nisan 2021
  • Ek kaynaklar gereken tüm maddeler
  • Kaynaksız anlatımlar içeren maddeler
  • Bilgi alt kutulu maddeler
  • Türkçe Vikipedi ile Vikiveride aynı resim olan maddeler
  • BIBSYS tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • BNC tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • BNF tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • CANTIC tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • CINII tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • GND tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • ISNI tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • LCCN tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • LNB tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • MGP tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • NDL tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • NKC tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • NLA tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • NLI tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • NSK tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • NTA tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • RERO tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • SELIBR tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • SNAC-ID tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • SUDOC tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • Trove tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • VIAF tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • WorldCat-LCCN tanımlayıcısı içeren Vikipedi maddeleri
  • Sayfa en son 15.44, 25 Ekim 2025 tarihinde değiştirildi.
  • Metin Creative Commons Atıf-AynıLisanslaPaylaş Lisansı altındadır ve ek koşullar uygulanabilir. Bu siteyi kullanarak Kullanım Şartlarını ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursunuz.
    Vikipedi® (ve Wikipedia®) kâr amacı gütmeyen kuruluş olan Wikimedia Foundation, Inc. tescilli markasıdır.
  • Gizlilik politikası
  • Vikipedi hakkında
  • Sorumluluk reddi
  • Davranış Kuralları
  • Geliştiriciler
  • İstatistikler
  • Çerez politikası
  • Mobil görünüm
  • Wikimedia Foundation
  • Powered by MediaWiki
Hannes Alfvén
Konu ekle