Ekbatan Muharebesi
| Ekbatan Muharebesi | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Part-Seleukos savaşları | |||||||
VII. Antiohos Drahmisi II. Fraates Sikkesi Ekbatan Muharebesi, VII. Antiohos komutasındaki Seleukos İmparatorluğu ile II. Fraates komutasındaki Part İmparatorluğu arasında gerçekleşmiştir. | |||||||
| |||||||
| Taraflar | |||||||
| Part İmparatorluğu | Seleukos İmparatorluğu | ||||||
| Komutanlar ve liderler | |||||||
| II. Fraates | VII. Antiohos | ||||||
| Güçler | |||||||
| 10.000'e kadar adam | 4.e00'e kadar adam | ||||||
| Kayıplar | |||||||
| 700'e kadar | Çoğunlukla öldürüldü veya esir alındı | ||||||
.jpg)
,_Seleucia_mint.jpg)
Ekbatan Muharebesi, MÖ 129 yılında VII. Antiohos komutasındaki Seleukos İmparatorluğu ile II. Fraates komutasındaki Part İmparatorluğu arasında gerçekleşmiş olup, Seleukos İmparatorluğu doğuda Part İmparatorluğu'na karşı güçlerini yeniden ele geçirmek için yaptıkları son girişimdir. Seleukos İmparatorluğu'nun yenilgisinden sonra toprakları Suriye ile sınırlı kaldı.
Muharebe
[değiştir | kaynağı değiştir]II. Fraates (MÖ 139/138 civarı – MÖ 128 civarı), Seleukosların doğuda iktidarı yeniden ele geçirmek için yaptığı son girişimle karşı karşıya kaldı. Seleukoslar, Yunan paralı askerlerinden oluşan büyük bir güç topladılar ve 80.000 askerden oluşan orduyu Partlara karşı koymak için yönettiler ve Mezopotamya'yı geri almak için MÖ 130 yılında bir sefer başlattılar. Part generali İndates, Büyük Zap boyunca yenildi; ardından yerel bir ayaklanma çıktı ve Babil'in Part valisi öldürüldü. Antiohos Babil'i fethetti ve Susa'yı işgal etti, burada sikke bastı ve ordusunu Medya'ya doğru ilerletti.[3]
Üst üste üç muharebeyi kaybeden Fraates, barış anlaşması müzakereleri yapmak üzere bir heyet gönderdi. Antiohos, Arşaklıların Partya hariç tüm topraklarını kendisine vermeleri, ağır bir haraç ödemeleri ve kardeşi II. Dimitrios'u esaretten serbest bırakmaları şartıyla bu teklifi kabul etmeyi reddetti. Arşak, Dimitrios 'u serbest bıraktı ve onu Suriye'ye gönderdi, ancak diğer talepleri reddetti.[4]
Antiohos daha sonra ordusunu kışlık karargahlarına dağıttı. MÖ 129 baharına kadar Medler, Makedonyalı Athenaeus komutasındaki ordusunun kış aylarında kırsal kesimdeki kaynakları tüketmesi üzerine Antiohos'a karşı açıkça isyan halindeydiler.[5] Şehirler onların varlığına karşı ayaklanınca, Antiohos sadece küçük bir kuvvetle (muhtemelen sadece Kraliyet Muhafızları) izole edilmiş bir garnizonu desteklemek için harekete geçti. Fraates durumu istismar etti ve onu pusuya düşürerek Antiohos'un Makedonyalı Athenaeus gibi bazı generallerinin kaçmasına neden oldu. Fraates, Ekbatan Muharebesi'nde (modern Hamadan ) Seleukos güçlerini ezici bir yenilgiye uğrattı. Muharebe sırasında VII. Antiohos öldürüldü ve kraliyet muhafızları yok edildi.[6][7] Vücudu gümüş bir tabut içinde Suriye'ye geri gönderildi; oğlu Seleukos, rehin alındı[8] ve bir kızı Fraates'in haremine katıldı.[5]
Ekbatan Muharebesi'nden sonra Medya'da konuşlanmış olan Seleukos ordusunun geri kalanı büyük ölçüde yok edildi, geri kalanlar ise esir alınarak Part saflarına katıldı. Bu savaş, Seleukos İmparatorluğu'nun Partlar karşısında kesin ve nihai yenilgisini simgelemiş ve İran'da Helenistik Dönem'i sona erdirmiştir.[9]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- Özel
- ^ Frye, Richard Nelson (1984). The History of Ancient Iran
(İngilizce). C.H.Beck. s. 212. ISBN 9783406093975. battle of ecbatana parthian victory.
- ^ Jaques, Tony (2007). Dictionary of Battles and Sieges: P-Z (İngilizce). Greenwood Publishing Group. s. 1127. ISBN 9780313335396.
- ^ Bivar 1983, ss. 36–37; Curtis 2007, s. 11; Shayegan 2011, ss. 121–150
- ^ Garthwaite 2005, ss. 76–77; Bivar 1983, ss. 36–37; Curtis 2007, s. 11
- ^ a b Bivar 1983, ss. 37–38; Garthwaite 2005, s. 77; ayrıca Brosius 2006, s. 90 ve Katouzian 2009, ss. 41–42 bakınız
- ^ McLaughlin, Raoul (2016). The Roman Empire and the Silk Routes: The Ancient World Economy and the Empires of Parthia, Central Asia and Han China. West Yorkshire, England: Pen & Sword. ISBN 978-1-47383-374-6.
- ^ Kia, Mehrdad (2016). The Persian Empire: A Historical Encyclopedia [2 volumes]: A Historical Encyclopedia (Empires of the World). ABC-CLIO. s. 305. ISBN 978-1-4408-4568-0.
- ^ Shayegan 2011, ss. 145–150
- ^ Jakobsson, Jens (2004). "Seleucid Empire (306 - c.150 BCE)". Iran Chamber Society. 17 Aralık 2004 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Şubat 2018.
- Genel
- Bivar, A.D.H. (1983). "The Political History of Iran Under the Arsacids". Yarshater, Ehsan (Ed.). The Cambridge History of Iran, Volume 3(1): The Seleucid, Parthian and Sasanian Periods (İngilizce). Cambridge: Cambridge University Press. ss. 21–99. ISBN 0-521-20092-X..
- Bivar, A.D.H. (2007), "Gondophares and the Indo-Parthians", Curtis, Vesta Sarkhosh and Sarah Stewart (Ed.), The Age of the Parthians: The Ideas of Iran, 2, London & New York: I.B. Tauris & Co Ltd., in association with the London Middle East Institute at SOAS and the British Museum, ss. 26-36, ISBN 978-1-84511-406-0.
- Brosius, Maria (2006), The Persians: An Introduction, London & New York: Routledge, ISBN 978-0-415-32089-4.
- Curtis, Vesta Sarkhosh (2007), "The Iranian Revival in the Parthian Period", Curtis, Vesta Sarkhosh and Sarah Stewart (Ed.), The Age of the Parthians: The Ideas of Iran, 2, London & New York: I.B. Tauris & Co Ltd., in association with the London Middle East Institute at SOAS and the British Museum, ss. 7-25, ISBN 978-1-84511-406-0.
- Garthwaite, Gene Ralph (2005), The Persians, Oxford & Carlton: Blackwell Publishing, Ltd., ISBN 978-1-55786-860-2.
- Katouzian, Homa (2009), The Persians: Ancient, Medieval, and Modern Iran, New Haven & London: Yale University Press, ISBN 978-0-300-12118-6.
- Shayegan, M. Rahim (2011). Arsacids and Sasanians: Political Ideology in Post-Hellenistic and Late Antique Persia. Cambridge University Press. ISBN 9780521766418..