Edward John Routh - Vikipedi
İçeriğe atla
Ana menü
Gezinti
  • Anasayfa
  • Hakkımızda
  • İçindekiler
  • Rastgele madde
  • Seçkin içerik
  • Yakınımdakiler
Katılım
  • Deneme tahtası
  • Köy çeşmesi
  • Son değişiklikler
  • Dosya yükle
  • Topluluk portalı
  • Wikimedia dükkânı
  • Yardım
  • Özel sayfalar
Vikipedi Özgür Ansiklopedi
Ara
  • Bağış yapın
  • Hesap oluştur
  • Oturum aç
  • Bağış yapın
  • Hesap oluştur
  • Oturum aç

İçindekiler

  • Giriş
  • 1 Biyografi
    • 1.1 Erken dönem yaşamı
    • 1.2 Matematik eğitmeni
    • 1.3 Özel yaşamı
    • 1.4 Onurlandırılması
  • 2 Çalışmaları
    • 2.1 Mekanik
    • 2.2 Kararlılık ve kontrol
  • 3 Bibliyografi
  • 4 Kaynakça
  • 5 Konuyla ilgili okumalar
    • 5.1 Ölüm ilanları
    • 5.2 Routh hakkında
  • 6 Dış bağlantılar

Edward John Routh

  • العربية
  • تۆرکجه
  • Català
  • Deutsch
  • English
  • Esperanto
  • Español
  • فارسی
  • Français
  • Kreyòl ayisyen
  • Magyar
  • Հայերեն
  • İtaliano
  • 日本語
  • Nederlands
  • Polski
  • Português
  • Русский
  • Українська
  • Tiếng Việt
Bağlantıları değiştir
  • Madde
  • Tartışma
  • Oku
  • Değiştir
  • Kaynağı değiştir
  • Geçmişi gör
Araçlar
Eylemler
  • Oku
  • Değiştir
  • Kaynağı değiştir
  • Geçmişi gör
Genel
  • Sayfaya bağlantılar
  • İlgili değişiklikler
  • Kalıcı bağlantı
  • Sayfa bilgisi
  • Bu sayfayı kaynak göster
  • Kısaltılmış URL'yi al
  • Karekodu indir
Yazdır/dışa aktar
  • Bir kitap oluştur
  • PDF olarak indir
  • Basılmaya uygun görünüm
Diğer projelerde
  • Wikimedia Commons
  • Vikiveri ögesi
Görünüm
Vikipedi, özgür ansiklopedi
Bu madde, Vikipedi biçem el kitabına uygun değildir. Maddeyi, Vikipedi standartlarına uygun biçimde düzenleyerek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz. Gerekli düzenleme yapılmadan bu şablon kaldırılmamalıdır. (Nisan 2024)
Edward Routh

FRS
Edward John Routh (1831–1907)
DoğumEdward John Routh
20 Ocak 1831(1831-01-20)[1]
Quebec, Kanada
Ölüm7 Haziran 1907 (76 yaşında)[1]
Cambridge, İngiltere
Milliyetİngiliz
Mezun olduğu okul(lar)University College London
Peterhouse, Cambridge
Tanınma nedeniRouth kuralı
Routh–Hurwitz teoremi
Routh kararlılık ölçütü
Routh dizisi
Routhian
Routh teoremi
Routh polinomları
Routh algoritması
Kirchhoff–Routh fonksiyonu
ÖdüllerSmith Ödülü (1854)
Adams Ödülü (1872)[2]
Kariyeri
DallarıMatematik
Çalıştığı kurumlarUniversity of London
Peterhouse, Cambridge
Akademik danışmanlarıWilliam Hopkins
Augustus De Morgan
Isaac Todhunter
Önemli öğrencileriJohn Strutt (Rayleigh)
J. J. Thomson
George Darwin
Alfred North Whitehead[3]
Joseph Larmor

Edward John Routh FRS (/raʊθ/; 20 Ocak 1831 – 7 Haziran 1907), on dokuzuncu yüzyılın ortalarındaki en parlak döneminde Cambridge Üniversitesi'nin Mathematical Tripos sınavına hazırlanan öğrencilerin seçkin koçu olarak tanınan bir İngiliz matematikçiydi.[4] Ayrıca mekaniğin matematiksel teorisini sistematize etmek için çok katkı sağladı ve modern kontrol sistemleri teorisi gelişimi için kritik olan birkaç fikir ortaya attı.

Biyografi

[değiştir | kaynağı değiştir]

Erken dönem yaşamı

[değiştir | kaynağı değiştir]

Routh, İngiliz bir baba ve Fransız-Kanadalı bir anneden, o zamanlar Aşağı Kanada'nın İngiliz kolonisi olan Quebec'te doğdu. Babasının ailesinin geçmişi, Beverley, Yorkshire yakınlarındaki Routh'da toprak edindikleri Norman fethi dönemine kadar uzanıyordu. Annesinin ailesi olan Taschereau ailesi Quebec'te köklü bir aileydi ve soyları Fransız kolonisinin ilk günlerine kadar uzanıyordu. Ebeveynleri Sir Randolph Isham Routh (1782-1858) ve ikinci eşi Marie Louise Taschereau (1810-1891) idi.[1] Sir Randolph 1826'da İngiliz Ordusu Genel Komiseri, İrlanda Kıtlığı Yardım Komisyonu Başkanı (1845-48) ve Waterloo Savaşı'nda üst düzey Komiserlik görevlisi olan Genel Komiser Yardımcısıydı, Marie Louise ise Yargıç Jean-Thomas Taschereau'nun kızı ve Yargıç Jean-Thomas ve Kardinal Elzéar-Alexandre Taschereau'nun kız kardeşiydi.[5]

Routh on bir yaşında İngiltere'ye geldi ve University College School'a devam etti ve ardından burs kazanarak 1847'de University College, London'a girdi. Burada Augustus De Morgan'ın öğrencisi oldu ve onun etkisi Routh'un matematik alanında kariyer yapmaya karar vermesine yol açtı.[1]

Routh, BA (1849) ve MA (1853) derecelerini Londra'da aldı.[1] Peterhouse, Cambridge'e devam etti ve burada Isaac Todhunter'dan eğitim aldı ve "senior wrangler maker" William Hopkins tarafından çalıştırıldı.[5] Routh, Peterhouse'dayken Peterhouse Boat Club için kürek çekti.[6] Routh 1854'te James Clerk Maxwell'in hemen üstünde Senior Wrangler olarak mezun oldu ve Smith Ödülünü onunla paylaştı. Routh, 1856 yılında Peterhouse'un öğretim üyesi seçildi.[2]

Matematik eğitmeni

[değiştir | kaynağı değiştir]

Mezun olduktan sonra Cambridge'de özel matematik öğretmeni olarak çalışmaya başlayan Routh, Steele'in ölümcül hastalığı sırasında William John Steele'in öğrencilerinin eğitimini üstlendi, ancak Steele'in ücretleri alması konusunda ısrar etti. Steele'in öğrencilerini devralan Routh, koç olarak yenilmez bir rekor kırmaya devam etti. 1855 ve 1888 yılları arasında 600'den fazla öğrenciye koçluk yapmış, bunlardan 28'i Hopkins'in 17 öğrencisine karşılık Senior wrangler olmuş ve 43 öğrencisi Smith Ödülü kazanmıştır.[2]

Routh titizlikle ve sistematik bir şekilde çalışmış, gündüzleri on öğrenciden oluşan katı zaman çizelgeli sınıflar almış ve akşamları en yetenekli kişiler için ekstra materyal hazırlamıştır.[5] “Dersleri oldukça ağır matematiksel şakalarla renklendirilirdi.”[5]

Routh, Cambridge rekabet sisteminin sadık bir savunucusuydu ve üniversite sınav sonuçlarını alfabetik sırayla yayınlamaya başladığında umutsuzluğa kapıldı ve “Bir sonraki Derby'yi alfabetik olarak yayınlamak isteyecekler” gözleminde bulundu.[5]

Özel yaşamı

[değiştir | kaynağı değiştir]

Kraliyet Astronomu George Biddell Airy, Routh'u Kraliyet Gözlemevi, Greenwich'te çalışmaya ikna etmeye çalıştı. Airy başarılı olamasa da, Routh Greenwich'te Airy'nin 1864'te evlendiği büyük kızı Hilda (1840-1916) ile tanıştı. O dönemde üniversitenin bekârlık şartı vardı ve bu da Routh'u bursunu bırakıp Peterhouse'dan taşınmaya zorladı.[7] Kolej tüzüğünün yeniden düzenlenerek bekârlık şartının kaldırılması üzerine Routh, Peterhouse tarafından fahri bursiyerliğe seçilen ilk kişi oldu.[7] Çiftin beş oğlu ve bir kızı vardı. Routh “nazik bir adamdı ve arkadaşlarıyla iyi sohbet ederdi, ancak yabancılara karşı utangaç ve çekingendi.”[5]

Onurlandırılması

[değiştir | kaynağı değiştir]
  • Fellow of the Royal Society, (1872);[5]
  • Adams Ödülü, (1877).[5]

Çalışmaları

[değiştir | kaynağı değiştir]

Mekanik

[değiştir | kaynağı değiştir]

Routh, Henry Brougham ile Sir Isaac Newton'un Principia'sının Analitik Görünümü ("Analytical View of Sir Isaac Newton's Principia", 1855) üzerine işbirliği yaptı. Rijit Cisimler Sisteminin Dinamiği ("Dynamics of a System of Rigid Bodies", 1860, 6. baskı 1897) adlı bir ders kitabı yayınladı ve burada mekaniğe modern matematiksel yaklaşımı tanımlamak ve sistematize etmek için çok şey yaptı. Bu, Felix Klein ve Arnold Sommerfeld'i etkilemiştir. Aslında Klein Almanca çeviriyi düzenlemiştir.[5] Ayrıca William Thomson ve Peter Guthrie Tait'in Doğa Felsefesi Üzerine İnceleme ("Treatise on Natural Philosophy", 1867) adlı eserini de etkilemiştir.[1]

Routh, döngüsel koordinatlar veya ihmal edilebilir koordinatlar (E. T. Whittaker'ın Parçacıkların ve Katı Cisimlerin Analitik Dinamiği -"Analytical Dynamics of Particles and Rigid Bodies"- adlı eserindeki terminolojisini takip ederek) olarak da bilinen “eksik koordinatlar” olarak adlandırdığı şeyin önemine dikkat çekmiştir. Bu tür koordinatlar korunmuş momentumlarla ilişkilidir ve bu nedenle problem çözmede faydalıdır.[8] Routh ayrıca mekanikteki problemleri çözmek için yeni bir yöntem geliştirmiştir. Her ne kadar Routh prosedürü yeni bir anlayış getirmese de, özellikle çok sayıda serbestlik derecesine ve en azından bazı döngüsel koordinatlara sahip problemlerde daha sistematik ve kullanışlı bir analiz sağlar.[9][10]

Kararlılık ve kontrol

[değiştir | kaynağı değiştir]

Matematiksel fiziğin sunumu üzerinde kalıcı bir etkisi olan öğretim ve yazım alanındaki yoğun çalışmalarının yanı sıra, Routh-Hurwitz teoremi gibi özgün araştırmalara da katkıda bulunmuştur.

Modern kontrol sistemleri teorisinin temel ilkeleri, Öklid algoritması kullanılarak Cauchy indekslerini değerlendirmek için Sturm teoreminin bir uygulaması olan Routh kararlılık ölçütüne dayanmaktadır (günümüzde modern bilgisayarlar nedeniyle o kadar önemli değildir).

Bibliyografi

[değiştir | kaynağı değiştir]
  • Brougham, Henry; Routh, Edward John (1855). Analytical View of Sir Isaac Newton's Principia. Londra: Longman, Brown, Green and Longmans. 
  • Routh, E. J. (1877). Treatise on the Stability of a Given State of Motion. MacMillan.  Reprinted in 'Stability of Motion' (ed. A.T.Fuller) London 1975 (Taylor & Francis).
  • — (1898). A Treatise on Dynamics of a Particle. With Numerous Examples. Cambridge: Cambridge University Press. 
  • — (1905). The Elementary Part of a Treatise on the Dynamics of a System of Rigid Bodies: Being Part I of a Treatise on the Whole Subject. With Numerous Examples. 
  • — (1905). The Advanced Part of a Treatise on the Dynamics of a System of Rigid Bodies: Being Part II of a Treatise on the Whole Subject. With Numerous Examples. Londra: Macmillan and Co. Ltd. 
  • — (1909a). A Treatise on Analytical Statics with Numerous Examples Volume I. Cambridge University Press. 
  • — (1909b). A Treatise on Analytical Statics with Numerous Examples Volume II. Cambridge University Press. 

Kaynakça

[değiştir | kaynağı değiştir]
  1. ^ a b c d e f O'Connor, John J.; Robertson, Edmund F., "Edward John Routh", MacTutor Matematik Tarihi arşivi 
  2. ^ a b c "Routh, Edward John (RT850EJ)". A Cambridge Alumni Database. Cambridge Üniversitesi. 
  3. ^ Mathematics Genealogy Project'te Edward John Routh
  4. ^  Chisholm, Hugh, (Ed.) (1911). "Routh, Edward John". Encyclopædia Britannica. 23 (11. bas.). Cambridge University Press. s. 780. 
  5. ^ a b c d e f g h i "Routh, Edward John". Oxford Ulusal Biyografi Sözlüğü (çevrimiçi bas.). Oxford University Press. doi:10.1093/ref:odnb/35850.  (Abonelik veya Birleşik Krallık halk kütüphanesi üyeliği gereklidir.)
  6. ^ Mayer, Roland (1978). Peterhouse Boat Club 1828-1978. Peterhouse Boat Club. s. 10. ISBN 0950618101. 
  7. ^ a b Warwick, Andrew (13 Haziran 2003). Masters of Theory: Cambridge and the Rise of Mathematical PhysicsÜcretsiz kayıt gerekli. University of Chicago Press. s. 233. ISBN 978-0226873749. 
  8. ^ Lanczos, Cornelius (1970). The Variational Principles of Mechanics. Dover Publications. ss. 125. ISBN 978-0-486-65067-8. 
  9. ^ Goldstein, Herbert (1980). "8.3: Routh's Procedure and Oscillations About Steady Motion". Classical Mechanics. 2nd. Addison-Wesley. s. 356. ISBN 0-201-02918-9. 
  10. ^ Landau, Lev; Lifshitz, Evgeny (1976). "41: The Routhian". Course of Theoretical Physics Volume 1: Mechanics. 3rd. Sykes, J.B.; Bell, J.S. tarafından çevrildi. Elsevier. ss. 133-4. ISBN 0-7506-2896-0. 

Konuyla ilgili okumalar

[değiştir | kaynağı değiştir]

Ölüm ilanları

[değiştir | kaynağı değiştir]
  • The Times, 8 June 1907 (available at O'Connor & Robertson (2003))
  • Proceedings of the London Mathematical Society, 2nd ser., 5 (1907), xiv–xx;
  • Nature, 76 (1907), 200–02;
  • Cambridge Review, 13 June 1907, 480–81;
  • HHT, Monthly Notices of the Royal Astronomical Society, 68 (1907–08), 239–41

Routh hakkında

[değiştir | kaynağı değiştir]
  • Forsyth, A. R. (1935). "Old tripos days at Cambridge". Mathematical Gazette. 19 (234). The Mathematical Association. ss. 162-79. doi:10.2307/3605871. JSTOR 3605871. 
  • Fuller, A. T. (1977). "Edward John Routh". International Journal of Control. 26 (2). ss. 169-73. doi:10.1080/00207177708922300. 
  • Sneddon, I. N. (1970–1990) "Routh, Edward John", in Gillispie, C. C. (ed.) Dictionary of Scientific Biography, New York: Charles Screibner's Sons
  • Thomson, J. J. (1936). Recollections and Reflections. Arno Press. ss. 34-63. ISBN 0-405-06622-8. 

Dış bağlantılar

[değiştir | kaynağı değiştir]
  • Internet Archive'daki Edward John Routh tarafından oluşturulan ya da hakkındaki eserler
Otorite kontrolü Bunu Vikiveri'de düzenleyin
  • BIBSYS: 90179589
  • BNF: cb12392470k (data)
  • CiNii: DA01980877
  • GND: 116665254
  • ISNI: 0000 0000 8247 0401
  • LCCN: n84802042
  • LNB: 000062620
  • MGP: 101929
  • NKC: mzk2005294920
  • NLA: 35465296
  • NLI: 987007271375505171
  • NTA: 141645067
  • SELIBR: 233746
  • SNAC: w6rf68vx
  • SUDOC: 033014574
  • Trove: 962806
  • VIAF: 61631216
  • WorldCat (LCCN): n84-802042
"https://tr.wikipedia.org/w/index.php?title=Edward_John_Routh&oldid=36337798" sayfasından alınmıştır
Kategoriler:
  • 1831 doğumlular
  • 1907'de ölenler
  • 19. yüzyıl İngiliz matematikçileri
  • 20. yüzyıl İngiliz matematikçileri
  • Kontrol teorisyenleri
  • University College London'da öğrenim görenler
  • Royal Society üyesi Britanyalılar
  • Royal Society üyeleri
Gizli kategoriler:
  • ODNB'den bir alıntı içeren Vikipedi maddeleri
  • Düzenlenmesi gereken maddeler Nisan 2024
  • Bilgi alt kutulu maddeler
  • Türkçe Vikipedi ile Vikiveride aynı resim olan maddeler
  • BIBSYS tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • BNF tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • CINII tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • GND tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • ISNI tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • LCCN tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • LNB tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • MGP tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • NKC tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • NLA tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • NLI tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • NTA tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • SELIBR tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • SNAC-ID tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • SUDOC tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • Trove tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • VIAF tanımlayıcısı olan Vikipedi maddeleri
  • WorldCat-LCCN tanımlayıcısı içeren Vikipedi maddeleri
  • Sayfa en son 08.06, 3 Kasım 2025 tarihinde değiştirildi.
  • Metin Creative Commons Atıf-AynıLisanslaPaylaş Lisansı altındadır ve ek koşullar uygulanabilir. Bu siteyi kullanarak Kullanım Şartlarını ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursunuz.
    Vikipedi® (ve Wikipedia®) kâr amacı gütmeyen kuruluş olan Wikimedia Foundation, Inc. tescilli markasıdır.
  • Gizlilik politikası
  • Vikipedi hakkında
  • Sorumluluk reddi
  • Davranış Kuralları
  • Geliştiriciler
  • İstatistikler
  • Çerez politikası
  • Mobil görünüm
  • Wikimedia Foundation
  • Powered by MediaWiki
Edward John Routh
Konu ekle